Philippines yêu cầu Trung Quốc dỡ bỏ bệ nổi xuất hiện từ cuối tháng 5 tại Scarborough, cho rằng hành động này vi phạm chủ quyền và luật quốc tế.
- Xương động vật hôi thối: Chặn xe tải chở 2 tấn hàng lậu
- Lừa đảo phong thủy, người phụ nữ tại Hà Nội lãnh án 16 năm tù
- Đường dây ma túy xuyên quốc gia: Hơn 400 người bị bắt sau cuộc điều tra tại 11 tỉnh thành
Phát hiện cấu trúc bán cố định
Ngày 10/6, ông Rogelio Villanueva, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Philippines, đã lên tiếng yêu cầu Trung Quốc dỡ bỏ cấu trúc nổi lạ tại bãi cạn Scarborough. Theo báo cáo, cấu trúc này được phát hiện từ ngày 30/5 thông qua hình ảnh vệ tinh, nằm ngay vị trí chiến lược lối vào bãi cạn. Manila khẳng định việc lắp đặt này không có sự đồng ý của họ, trực tiếp vi phạm chủ quyền quốc gia và gây mất ổn định khu vực.
Trước đó, vào ngày 09/6, Philippines đã chính thức gửi công hàm phản đối hành động triển khai thiết bị của phía Trung Quốc. Giới chức Manila lo ngại rằng bệ nổi này có thể là bước đầu trong việc biến Scarborough thành một căn cứ tiền phương thường trực. Các hình ảnh chia sẻ cho thấy đây là một bệ nổi có người vận hành và có khả năng di chuyển linh hoạt, phục vụ các mục đích chưa được làm rõ từ phía Bắc Kinh.
Lực lượng đặc nhiệm Biển Đông của Philippines đang theo dõi sát sao diễn biến và đánh giá các tác động tiềm tàng của cấu trúc này đối với an ninh hàng hải. Họ nhấn mạnh Scarborough nằm hoàn toàn trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines đã được luật pháp quốc tế công nhận. Mọi hoạt động đơn phương của nước ngoài tại đây mà không có sự cho phép đều bị coi là hành vi xâm phạm và cần phải bị loại bỏ ngay lập tức.
Căng thẳng kéo dài hơn một thập kỷ
Phản ứng lại các phản đối, Bộ Ngoại giao Trung Quốc khẳng định họ có toàn quyền đối với bãi cạn mà họ gọi là đảo Hoàng Nham. Ngày 09/6, phát ngôn viên Lâm Kiếm tuyên bố các hoạt động nghiên cứu khoa học của Trung Quốc tại đây là hợp pháp. Bắc Kinh cũng yêu cầu Manila ngừng các hành động mà họ coi là thổi phồng vấn đề và khiêu khích trên biển, đồng thời khẳng định chủ quyền của mình là bất khả xâm phạm.
Tranh chấp tại Scarborough đã kéo dài từ năm 2012 khi Trung Quốc giành quyền kiểm soát thực địa sau một cuộc đối đầu căng thẳng với Philippines. Bãi cạn này nằm cách đảo Luzon của Philippines khoảng 230km nhưng lại cách bờ biển Trung Quốc tới 1.000km. Trong những năm qua, Bắc Kinh đã triển khai dày đặc tàu hải cảnh để ngăn cản tàu Philippines tiếp cận khu vực san hô và các điểm đảo quan trọng khác.
Mặc dù Tòa Trọng tài thường trực năm 2016 đã phán quyết bác bỏ “đường lưỡi bò” của Trung Quốc, Bắc Kinh vẫn không thay đổi chính sách trên thực địa. Phán quyết chỉ ra rằng các yêu sách của Trung Quốc đối với 90% Biển Đông là không có cơ sở pháp lý quốc tế. Tuy nhiên, sự xuất hiện của cấu trúc nổi mới nhất tại Scarborough một lần nữa cho thấy thách thức lớn đối với việc thực thi luật pháp quốc tế tại khu vực này.
Đỗ Vân (tổng hợp)
