Mỹ và Iran đạt bước tiến đột phá sau cuộc đàm phán tại Thụy Sĩ

Thụy Sĩ – Sau cuộc đối thoại thâu đêm ngày 21/06, hai quốc gia đã thống nhất thành lập Ủy ban Cấp cao nhằm giám sát việc thực thi bản ghi nhớ hạt nhân. Các bên trung gian kỳ vọng lộ trình kỹ thuật bắt đầu từ tuần này sẽ giúp đạt được văn kiện lịch sử trong vòng 60 ngày tới.

Mỹ đồng ý miễn trừ trừng phạt dầu mỏ và giải phóng tài sản cho Iran

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi xác nhận phía Washington đã chấp thuận việc miễn trừ các lệnh trừng phạt đối với lĩnh vực dầu mỏ và các sản phẩm phái sinh từ dầu khí của Tehran. Đồng thời, một số tài sản chiến lược của nước này đang bị đóng băng tại nước ngoài sẽ được giải phóng nhằm phục vụ kế hoạch tái thiết quy mô lớn vừa được chính phủ khởi xướng. Đây là kết quả từ nỗ lực làm việc xuyên đêm của các chuyên gia kinh tế trong phái đoàn, tiêu biểu là ông Hossein Ghorbanzadeh, người trực tiếp hoàn thiện dự thảo thỏa thuận tạm thời. Bước đi này giúp giảm bớt áp lực kinh tế nặng nề cho quốc gia vùng Vịnh trong bối cảnh mới.

Bên cạnh các vấn đề về tài chính, hai bên cũng đạt được sự đồng thuận quan trọng về an ninh hàng hải nhằm đảm bảo tàu thuyền qua lại an toàn tại eo biển Hormuz. Các nhóm làm việc cấp kỹ thuật sẽ tiếp tục thảo luận chi tiết tại Thụy Sĩ trong suốt tuần này để cụ thể hóa các điều khoản trong Bản ghi nhớ hiểu biết (MOU). Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei đánh giá tiến trình thảo luận diễn ra trong bầu không khí tích cực và mang tính xây dựng sau nhiều giờ căng thẳng. Tuy nhiên, ông Baghaei cũng tiết lộ Iran từng có ý định tạm dừng đối thoại sau các tuyên bố cứng rắn gần đây từ ông Donald Trump.

Thành lập nhóm công tác giảm xung đột tại Lebanon và lộ trình 60 ngày

Một “nhóm công tác giảm xung đột” sẽ được thiết lập với sự tham gia trực tiếp của Lebanon dưới sự hỗ trợ từ các bên trung gian là Qatar và Pakistan. Mục tiêu cốt lõi của cơ chế này là chấm dứt hoàn toàn các hoạt động quân sự tại Lebanon, vốn là điểm nóng gây căng thẳng an ninh trong khu vực thời gian qua. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhận định đây sẽ là “bài kiểm tra thực tế đầu tiên” cho thiện chí của các bên trong việc duy trì hòa bình ổn định bền vững. Sự hiện diện của các bên trung gian giúp thu hẹp khoảng cách khác biệt đáng kể trong lập trường về an ninh quốc phòng của cả hai cường quốc.

Để đảm bảo tiến độ, Ủy ban Cấp cao vừa được thành lập sẽ nhận báo cáo thường xuyên từ các trưởng đoàn đàm phán về vấn đề hạt nhân và giải quyết tranh chấp. Lộ trình hướng tới thỏa thuận cuối cùng đã được ấn định rõ ràng trong vòng 60 ngày tới nhằm chấm dứt các bế tắc ngoại giao kéo dài nhiều năm qua. Theo một tuyên bố chung từ các bên trung gian, tiến trình này đòi hỏi sự giám sát chính trị chặt chẽ để đảm bảo việc thực hiện hiệu quả các cam kết quốc tế đã ký. Hiện tại, cộng đồng quốc tế đang đặt nhiều kỳ vọng vào kết quả thực thi của vòng đàm phán quan trọng vừa kết thúc này.

Vũ Quyến (tổng hợp).