Bữa ăn bán trú và khoảng trống trong giám sát

Hà Nội, trước những phản ánh về suất ăn bán trú 40.000 đồng bị cho là chưa tương xứng, Thường trực Thành ủy yêu cầu kiểm tra, xử lý nghiêm nếu phát hiện vi phạm, đồng thời rà soát việc tổ chức bán trú trên toàn thành phố.

Ngày 9/9, Văn phòng Thành ủy Hà Nội phát hành Công văn số 1212, nêu tình trạng chất lượng, định lượng suất ăn tại phường Bồ Đề, xã Trung Giã và xã Thanh Oai chưa tương xứng với kinh phí hỗ trợ. Đảng ủy UBND thành phố được giao báo cáo kết quả trước ngày 20/9, trong khi những phản ánh về bữa ăn học sinh đã xuất hiện ngay những ngày đầu năm học 2026-2027.

Ngày 7/9, hình ảnh khay cơm inox tại Trường tiểu học Trung Giã B được phụ huynh đăng tải, cho thấy giá đỗ, thịt băm và một xiên thịt nhỏ dù mức thu là 40.000 đồng một suất. Tối 8/9, UBND xã Trung Giã họp và thống nhất tạm dừng hợp đồng với Công ty Cổ phần Đầu tư Thương mại & Sản xuất Đức Tiến, chuyển sang đơn vị cung ứng mới từ ngày 10/9.

Trước đó, tối 8/9, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà yêu cầu xã Trung Giã báo cáo gấp trước 15h ngày 9/9, khiến Trường tiểu học Trung Giã B phải tạm dừng bán trú để thay đơn vị cung cấp. Sáng 9/9, Hiệu trưởng Nguyễn Thị Kim Cúc cho biết “bức ảnh phụ huynh chụp chưa phản ánh hết thực tế”, trong khi nhiều phụ huynh vẫn nói khay cơm chỉ có giá xào, thịt băm và một xiên thịt nhỏ.

Từ năm học 2025-2026, Hà Nội đã triển khai chính sách hỗ trợ tiền ăn bán trú cho học sinh tiểu học. Từ năm học 2026-2027, mức hỗ trợ được nâng lên 28.000 đồng/học sinh/ngày (tăng 8.000 đồng so với năm trước), áp dụng cho hơn 633.000 học sinh tiểu học; riêng nhóm thuộc diện chính sách được hỗ trợ đủ 40.000 đồng.

Không chỉ tại Trung Giã, phụ huynh Trường tiểu học Kim Bài ở xã Thanh Oai, Trường tiểu học Ngọc Lâm ở phường Bồ Đề và phân hiệu Thượng Thanh của Trường tiểu học Đức Giang ở phường Việt Hưng cũng phản ánh tình trạng suất ăn được chuyển đến muộn 2-3 giờ. Nhà trường phải mua bánh, sữa cho học sinh, trong khi một số gia đình đón con về giữa buổi vì lo các em đói, ảnh hưởng cả giờ nghỉ trưa và buổi học chiều.

Những phản ánh liên tiếp trong tuần đầu năm học khiến vấn đề được đưa lên cấp thành phố, thay vì chỉ xử lý riêng lẻ tại từng cơ sở. Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cũng yêu cầu rà soát toàn diện phương án tổ chức bán trú trên địa bàn.

Khi công cụ giám sát chưa theo kịp thực tế

Công văn số 1212 của Thành ủy cũng chỉ ra rằng việc ứng dụng công nghệ, trong đó có ứng dụng HanoiCheck để truy xuất nguồn gốc thực phẩm học đường, vẫn chưa phát huy triệt để hiệu quả thực tế.

Cách nhìn nhận ban đầu tại Trường tiểu học Trung Giã B cũng đặt ra câu hỏi về việc giám sát. Nhà trường cho rằng bức ảnh lan truyền “chưa phản ánh hết thực tế”, nhưng sau đó lại tự lập biên bản, ghi nhận suất ăn “chất lượng không tốt”, giao nhận chậm và dụng cụ chia khẩu phần chưa phù hợp.

Ở góc độ chuyên môn, bác sĩ Lê Thị Huyền, Khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, cho rằng không thể chỉ căn cứ số tiền hoặc số món trên khay để đánh giá một suất ăn học đường. “Điều cần quan tâm nhất là giá trị dinh dưỡng thực tế của khẩu phần”, bác sĩ Huyền nói, đồng thời lưu ý suất ăn 40.000 đồng vẫn có thể đáp ứng dinh dưỡng nếu lượng nguyên liệu được tính toán hợp lý và các nhóm chất được cân đối.

Một khay cơm vì thế chưa thể nói hết chất lượng của cả bữa ăn. Nhưng khi những phản ánh về định lượng, thời gian giao nhận và cách tổ chức xuất hiện ở nhiều trường, điều phụ huynh cần không chỉ là một lời giải thích mà còn là cơ chế kiểm tra đủ rõ để biết bữa ăn của con mình được thực hiện ra sao mỗi ngày.

Vấn đề cuối cùng không nằm ở việc một khay cơm có bao nhiêu món, mà ở chỗ khoản tiền dành cho bữa ăn có được chuyển thành một khẩu phần phù hợp hay không. Khi chính sách hỗ trợ đã được mở rộng, việc giám sát để chính sách đến đúng với học sinh càng cần được thực hiện chặt chẽ và minh bạch.

Lê Toan (tổng hợp)