Thanh Hóa đang thúc đẩy phát triển rừng trồng đạt chứng chỉ FSC, tạo điều kiện để người dân liên kết với doanh nghiệp chế biến lâm sản, nâng giá trị gỗ và mở rộng cơ hội tiếp cận các thị trường xuất khẩu có yêu cầu cao về quản lý rừng bền vững.
- Hai tài xế xe đầu kéo đối diện trách nhiệm pháp lý sau ẩu đả
- CSGT TPHCM xử lý thanh thiếu niên vi phạm giao thông câu view
- Trị triệt phá vụ án ma túy, có đối tượng chưa đủ tuổi chịu hình sự
Tính đến tháng 9/2026, xã Linh Sơn có khoảng 1.400ha trong tổng số 2.360ha rừng keo đạt chứng chỉ FSC, cùng 7 doanh nghiệp chế biến lâm sản đang hoạt động, trong đó 4 đơn vị có sản phẩm xuất khẩu. Đây là một trong những vùng nguyên liệu cho thấy vai trò của việc gắn sản xuất lâm nghiệp với chế biến sâu và tiêu thụ ổn định.
Tại Cụm công nghiệp Bãi Bùi, Công ty CP Xuất nhập khẩu Tập đoàn Đại Phát mỗi năm thu mua khoảng 60.000 tấn keo nguyên liệu, chế biến thành 30.000 tấn viên nén xuất khẩu sang Nhật Bản. Hoạt động của nhà máy tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 50 lao động tại chỗ và hàng nghìn lao động trong vùng nguyên liệu.
Ông Lê Văn Chung, quản lý nhân sự công ty, cho biết doanh nghiệp đang hỗ trợ người dân tại Linh Sơn và các xã lân cận tham gia dự án trồng rừng theo tiêu chuẩn FSC, hướng tới chủ động nguồn cung lâu dài.
Chứng chỉ FSC do Hội đồng Quản lý rừng thế giới giới thiệu, xác nhận gỗ có nguồn gốc từ những khu rừng được quản lý có trách nhiệm với môi trường và xã hội. Các thị trường nhập khẩu lớn như EU, Mỹ, Nhật Bản và Australia đều yêu cầu chứng chỉ này đối với sản phẩm gỗ nhập khẩu, khiến việc đáp ứng tiêu chuẩn trở thành yếu tố quan trọng để mở rộng đầu ra.
Xu hướng phát triển vùng nguyên liệu đạt chuẩn không chỉ xuất hiện tại Linh Sơn. Ở xã Thanh Kỳ, Công ty CP BVN Thanh Hóa đang hoàn thiện thủ tục đầu tư nhà máy sản xuất viên nén gỗ trị giá hơn 500 tỷ đồng. Theo ông Nguyễn Quốc Anh, Giám đốc điều hành dự án của công ty, đến ngày 30/9/2026, doanh nghiệp đã có 5.668ha rừng được cấp chứng chỉ FSC/FM trên địa bàn tỉnh.
Tại Ban Quản lý rừng phòng hộ Như Thanh, đến tháng 9/2026, diện tích rừng trồng được cấp chứng chỉ FSC đã vượt 3.700ha. Trong số này, khoảng 3.580ha do đơn vị quản lý, phần còn lại thuộc diện tích đất của các hộ dân.
Giai đoạn 2021-2025, đơn vị trồng mới gần 1.480ha rừng; riêng 9 tháng năm 2026, diện tích trồng mới đạt hơn 500ha, ưu tiên các giống keo chất lượng cao. Ở một số địa phương như Như Thanh, mô hình liên kết giữa ngân hàng, doanh nghiệp và nông dân cũng được triển khai để mở rộng vùng nguyên liệu, trong đó ngân hàng hỗ trợ vốn, doanh nghiệp tổ chức sản xuất và bao tiêu sản phẩm.
Mở rộng diện tích FSC từ những liên kết bền chặt
(Ảnh minh họa: THM)
Theo số liệu ngành nông nghiệp tỉnh, Thanh Hóa hiện có 647.796ha rừng, trong đó khoảng 56.000ha rừng trồng kinh doanh gỗ lớn. Diện tích rừng được cấp chứng chỉ FSC đạt 48.479ha, với sự tham gia của 12.405 hộ và nhóm hộ liên kết cùng các doanh nghiệp chế biến lâm sản. Toàn tỉnh có hơn 178 doanh nghiệp, nhà máy chế biến gỗ và lâm sản ngoài gỗ.
Những con số này cho thấy nền tảng phát triển lâm nghiệp của Thanh Hóa khá rộng, nhưng tỷ lệ rừng có chứng chỉ FSC vẫn còn khiêm tốn. Diện tích được cấp chứng chỉ hiện chưa đạt 8% tổng diện tích rừng toàn tỉnh, cho thấy quá trình chuyển đổi sang phương thức quản lý rừng bền vững vẫn cần thêm thời gian và sự tham gia của nhiều bên.
Một trong những thách thức là thay đổi tập quán sản xuất của các hộ trồng rừng. Thay vì khai thác theo nhu cầu trước mắt, người dân phải tính toán vốn đầu tư, quy trình chăm sóc và thời gian của chu kỳ rừng kéo dài nhiều năm mới có thể thu hồi vốn.
(Ảnh minh họa: THM)
Ông Nguyễn Quốc Anh, Giám đốc điều hành dự án Công ty CP BVN Thanh Hóa, nhận định giá trị của rừng FSC không chỉ nằm ở mức giá bán gỗ cao hơn mà còn ở khả năng hình thành mối liên kết lâu dài giữa người trồng rừng và doanh nghiệp. Khi tuân thủ quy trình quản lý, chăm sóc và khai thác bền vững, người dân có cơ hội bán gỗ với giá tốt hơn, tiếp cận hợp đồng bao tiêu và giảm sự phụ thuộc vào thương lái.
Theo ông Nguyễn Quốc Anh, chứng chỉ FSC/FM còn mở ra cơ hội bán tín chỉ carbon và nhận mức chi trả dịch vụ môi trường rừng cao hơn đối với những diện tích đáp ứng tiêu chuẩn. Những lợi ích này tạo thêm động lực để người dân cân nhắc đầu tư dài hạn, thay vì chỉ quan tâm đến giá trị của một lần khai thác.
Giai đoạn 2026-2030, Thanh Hóa đặt mục tiêu mỗi năm phát triển thêm trên 3.000ha rừng được cấp chứng chỉ FSC. Để hiện thực hóa mục tiêu này, việc kết nối nguồn vốn, hỗ trợ kỹ thuật và bảo đảm đầu ra cho sản phẩm sẽ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong quá trình mở rộng vùng nguyên liệu.
Phát triển rừng FSC không chỉ là câu chuyện về chứng chỉ hay giá bán gỗ, mà còn là hành trình xây dựng niềm tin giữa người trồng rừng và doanh nghiệp. Khi lợi ích được chia sẻ và đầu ra được bảo đảm, người dân sẽ có thêm cơ sở để kiên trì với chu kỳ sản xuất dài hạn, góp phần nâng giá trị rừng và phát triển lâm nghiệp bền vững.
Lê Toan (tổng hợp)
