Hơn 19.000 hộ dân Thanh Hóa chờ tháo gỡ vướng mắc đất đai

Thanh Hóa yêu cầu các xã, phường rà soát hơn 19.000 trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền, phân loại và giải quyết việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân.

Ngày 22/10/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng ký Chỉ thị số 15/CT-UBND, yêu cầu các địa phương khẩn trương xây dựng phương án xử lý cụ thể đối với từng thửa đất. Trong đó, những trường hợp đủ điều kiện phải được cấp giấy chứng nhận trước ngày 31/12/2026.

Theo thống kê ban đầu, Thanh Hóa còn hơn 19.000 trường hợp hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất được giao không đúng thẩm quyền nhưng chưa có giấy chứng nhận. Chỉ thị yêu cầu UBND các xã, phường phân loại thành 3 nhóm để có hướng giải quyết phù hợp, xây dựng kế hoạch theo nguyên tắc “6 rõ”, “1 xuyên suốt” trước ngày 30/10/2026.

Thời hạn xây dựng kế hoạch đã qua, trong khi ngày 15/11/2026 là mốc Sở Nông nghiệp và Môi trường phải tổng hợp, báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh. Bí thư đảng ủy, chủ tịch UBND xã, phường được giao trách nhiệm trực tiếp và phải trả lời trước Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh nếu để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý.

Nhiều năm chưa được cấp giấy chứng nhận

Một trong những nguyên nhân khiến việc cấp giấy chứng nhận kéo dài là hồ sơ xác định nguồn gốc, thời điểm sử dụng, diện tích, ranh giới và nghĩa vụ tài chính chưa đầy đủ, chính xác. Tại một số địa phương, số liệu giữa hồ sơ địa chính, hiện trạng sử dụng đất và cơ sở dữ liệu còn thiếu thống nhất.

Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng quyền lợi hợp pháp của người dân mà còn phát sinh khiếu nại, khiếu kiện. Tại phiên giải trình ngày 30/5/2022 của Thường trực HĐND tỉnh về công tác cấp giấy chứng nhận giai đoạn 2019-2021, Sở Tài nguyên và Môi trường báo cáo còn 10.656/12.830 trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền.

Tại xã Quảng Ngọc, hàng chục hộ trúng đấu giá đất năm 2003, đã nộp tiền và được UBND xã cấp phiếu thu nhưng đến tháng 11/2025 vẫn chưa có sổ đỏ, dù đã hơn 20 năm sử dụng đất.

Hơn 19.000 trường hợp được giao đất trái thẩm quyền tại Thanh Hóa vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. (Ảnh minh họa: THM)

Theo kết luận của Thanh tra huyện Quảng Xương từ cuối tháng 3/2025, địa phương phải lập hồ sơ cấp giấy chứng nhận cho các hộ đủ điều kiện. Trong 38 hộ được giao đất không đúng thẩm quyền tại xã, có 33 hộ được giao đất giai đoạn 1993-2004, có chứng từ nộp tiền, sử dụng ổn định, phù hợp quy hoạch và không tranh chấp.

Tuy nhiên, đến tháng 4/2026, xã vẫn tiếp tục đề nghị rà soát, dù hai cấp thanh tra đã xác định cả 38 hộ đủ điều kiện cấp sổ đỏ. Trước đó, hồi tháng 11/2025, Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Ngọc Nguyễn Duy Bách cho biết địa phương chưa nhận được hướng dẫn của Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính để xây dựng kế hoạch, phương án giải quyết.

Chỉ thị số 15/CT-UBND yêu cầu Sở Tài chính phối hợp Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn quy trình, định mức và tham mưu kinh phí cho các xã, phường thiếu nguồn thu từ tiền sử dụng đất. Thuế tỉnh có trách nhiệm xác định nhanh nghĩa vụ tài chính của người sử dụng đất.

Việc đẩy nhanh tiến độ phải đi đôi với tuân thủ pháp luật, không đồng nghĩa hợp thức hóa mọi trường hợp giao đất sai thẩm quyền. Những trường hợp không đủ điều kiện cần được giải thích rõ căn cứ pháp lý.

Với hơn 19.000 trường hợp đang chờ giải quyết, kết quả thực hiện chỉ thị cần được thể hiện bằng tiến độ xử lý cụ thể đối với từng thửa đất, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.

Nhật Minh (tổng hợp)