Từ gây sức ép với Hungary, Slovakia, Thổ Nhĩ Kỳ đến việc đối đầu Trung Quốc, kế hoạch cắt nguồn thu dầu mỏ của Nga để chấm dứt chiến tranh Ukraine theo yêu cầu của ông Trump sẽ vấp phải nhiều thách thức.
- Thoát bẫy lừa 500 triệu nhờ nhập vai mẹ chồng
- Hai vụ nổ rung chuyển căn cứ lính thủy Nga, Ukraine nhận trách nhiệm
- Lạng Sơn thu giữ hơn 600 bánh trung thu không rõ nguồn gốc
Tham vọng cắt nguồn thu từ dầu Nga
Trong bối cảnh đàm phán hòa bình chưa có lối ra, chính quyền Tổng thống Donald Trump chuyển hướng sang giải pháp kinh tế: làm suy giảm doanh thu dầu mỏ – nguồn sống quan trọng của Nga.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent khẳng định nếu châu Âu áp thuế quan thứ cấp đáng kể đối với các nước mua dầu Nga, chiến sự có thể kết thúc trong 60–90 ngày. Ông nêu rõ Trung Quốc và Ấn Độ, hai khách hàng lớn nhất của Nga, sẽ là đối tượng chính của mức thuế 50–100% mà Washington muốn châu Âu triển khai.
Theo dữ liệu của Nga, năm 2024 nguồn thu từ dầu khí chiếm khoảng 30% ngân sách liên bang, trực tiếp nuôi dưỡng chiến dịch quân sự ở Ukraine. Tuy nhiên, ông Trump nhấn mạnh đây “không phải là cuộc chiến của tôi”, mà Mỹ chỉ muốn giúp chấm dứt xung đột.
Dù vậy, Washington tuyên bố sẽ không tự áp thêm thuế với hàng hóa Trung Quốc nếu thiếu sự tham gia của châu Âu, đồng thời khẳng định sẵn sàng phối hợp trừng phạt các công ty năng lượng lớn của Nga như Rosneft và Lukoil.
Thách thức từ đồng minh và đối tác
Ý tưởng của Mỹ ngay lập tức vấp phải rào cản. Thổ Nhĩ Kỳ – thành viên NATO – nhập khẩu tới 57% dầu từ Nga và khó chấp nhận dừng mua trong bối cảnh kinh tế khó khăn. Tại EU, dù đã giảm mạnh nhập khẩu từ Nga, Hungary và Slovakia vẫn bám chặt nguồn dầu giá rẻ qua đường ống Druzhba, thậm chí tăng cường nhập khẩu thay vì giảm phụ thuộc.
Với Trung Quốc, bài toán càng phức tạp hơn. EU có quan hệ thương mại sâu rộng với Bắc Kinh, khi Trung Quốc chiếm 21% tổng lượng nhập khẩu của khối. Từ ô tô Đức, rượu vang Pháp đến thời trang Ý, nhiều ngành công nghiệp châu Âu vẫn gắn chặt với thị trường Trung Quốc.
Giới phân tích cảnh báo, nếu áp thuế cao với Bắc Kinh, EU sẽ tự chịu thiệt hại nặng nề. Trung Quốc cũng được cho là sẽ đáp trả mạnh mẽ, khiến châu Âu đối diện rủi ro kinh tế lớn.
Tương lai bất định
Trước chiến sự, EU từng nhập khẩu tới 27% dầu thô từ Nga, nhưng con số này đã giảm xuống 3% vào năm 2024. Tuy nhiên, ngoại lệ vẫn thuộc về Hungary và Slovakia, hai nước gần như phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn cung từ Matxcơva.
Nỗ lực của ông Trump nhằm siết chặt doanh thu dầu mỏ Nga được đánh giá táo bạo, nhưng con đường thực thi lại đầy rào cản từ chính đồng minh. Sự chia rẽ trong EU và quan hệ kinh tế phức tạp với Trung Quốc khiến chiến lược này khó trở thành “nước cờ” quyết định để kết thúc xung đột Ukraine trong ngắn hạn.
Theo: Tuổi Trẻ
