Tiêu chuẩn sức khỏe người điều khiển phương tiện đường sắt vừa được Bộ Y tế ban hành tại Thông tư 42/2025/TT-BYT. Quy định áp dụng từ 1/1/2026, nêu rõ các bệnh, tật và yếu tố nguy cơ khiến người lao động không đủ điều kiện điều khiển phương tiện đường sắt
- Tăng mức hưởng trợ cấp thất nghiệp tối đa từ ngày 1/1/2026
- WHO cảnh báo: kháng kháng sinh đang trở thành tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu
- TS. Phạm Hoàng Mạnh Hà: Nhà giáo nuôi dưỡng tình yêu nghề từ ý thức sứ mệnh của chính mình
Quy định các nhóm bệnh khiến người lao động không đủ điều kiện điều khiển tàu
Theo Thông tư 42/2025/TT-BYT, Bộ Y tế quy định rõ các trường hợp không đủ điều kiện lái phương tiện giao thông đường sắt. Với nhóm bệnh tâm thần, người đã điều trị ổn định nhưng chưa đủ 24 tháng vẫn không đạt tiêu chuẩn.
Ở chuyên khoa thần kinh, các tình trạng như động kinh, liệt vận động một chi trở lên, hội chứng ngoại tháp, rối loạn cảm giác nông hoặc sâu, hoặc chóng mặt do bệnh lý đều thuộc diện không đủ điều kiện.
Với chuyên khoa mắt, người có thị lực dưới ngưỡng cho phép (mắt tốt dưới 8/10, mắt kém dưới 5/10 kể cả khi đeo kính), tật khúc xạ lớn hơn +5 diop hoặc -8 diop, rối loạn nhận biết màu cơ bản, song thị, chói sáng hoặc quáng gà đều không đạt yêu cầu.
Tại chuyên khoa tai–mũi–họng, người có thính lực tai tốt hơn dưới 4m khi nói thường hoặc dưới 0,4m khi nói thầm (kể cả khi dùng máy trợ thính) không đủ tiêu chuẩn.
Nhóm bệnh tim mạch không đạt điều kiện gồm: viêm tắc mạch, dị dạng mạch máu ảnh hưởng vận hành; rối loạn nhịp như nhịp nhanh trên thất, nhịp nhanh thất, cuồng nhĩ, rung nhĩ; nhịp nhanh nhĩ hoặc xoang trên 120 chu kỳ/phút; ngoại tâm thu thất từ độ III trở lên; block nhĩ–thất độ II; nhịp chậm kèm triệu chứng; đau thắt ngực do bệnh mạch vành; suy tim từ độ II theo NYHA; người đã ghép tim hoặc sau can thiệp tái thông mạch vành.
Với chuyên khoa hô hấp, các bệnh gây khó thở mức độ II trở lên, hen phế quản kiểm soát kém hoặc lao phổi đang lây nhiễm đều thuộc nhóm không đủ điều kiện điều khiển phương tiện đường sắt.
Ở chuyên khoa cơ–xương–khớp, các trường hợp cứng hoặc dính khớp lớn, khớp giả tại xương lớn, gù vẹo cột sống quá mức, chênh lệch chiều dài hai chi từ 5cm trở lên khi không dùng dụng cụ hỗ trợ, hoặc cụt/mất chức năng từ hai ngón tay của một bàn tay trở lên đều không đạt tiêu chuẩn.
Với chuyên khoa nội tiết, người mắc đái tháo đường có tiền sử hôn mê do bệnh trong vòng 1 tháng được xếp vào diện không đủ điều kiện.
Người sử dụng rượu, ma túy hoặc thuốc gây buồn ngủ cũng không đủ điều kiện
Thông tư 42/2025/TT-BYT quy định rõ người sử dụng chất ma túy, chất có cồn (khi khám sức khỏe định kỳ), thuốc ảnh hưởng đến khả năng tỉnh táo, hoặc lạm dụng chất gây ảo giác đều không được phép điều khiển phương tiện đường sắt.
Cơ sở khám sức khỏe phải tuân thủ quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh và các văn bản liên quan. Bộ Y tế yêu cầu đơn vị khám cấp giấy chứng nhận bảo đảm đúng mẫu, đầy đủ thông tin theo Phụ lục 02 và Phụ lục 03 của Thông tư; đồng thời cập nhật dữ liệu sức khỏe theo Thông tư 36/2024/TT-BYT về tiêu chuẩn sức khỏe người lái xe và người điều khiển xe máy chuyên dùng.
Thông tư cũng quy định điều khoản chuyển tiếp: nếu việc khám sức khỏe thực hiện trước ngày 1/1/2026 nhưng chưa có kết luận, cơ sở y tế áp dụng quy định tại Thông tư 12/2018/TT-BYT về tiêu chuẩn sức khỏe nhân viên đường sắt trực tiếp phục vụ chạy tàu.
Thông tư 42/2025/TT-BYT có hiệu lực từ 1/1/2026
Theo Bộ Y tế, việc ban hành các tiêu chuẩn sức khỏe cụ thể nhằm tăng cường an toàn chạy tàu, giảm thiểu rủi ro do yếu tố sức khỏe người điều khiển. Các tiêu chí được xây dựng dựa trên yêu cầu cao về thị lực, thính lực, thần kinh và khả năng vận động cần thiết cho việc điều khiển phương tiện đường sắt trong môi trường có tính đặc thù.
Thông tư 42/2025/TT-BYT chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, tạo hành lang pháp lý thống nhất cho công tác tuyển chọn, quản lý và giám sát sức khỏe lực lượng trực tiếp vận hành phương tiện giao thông đường sắt
Theo: Nhân Dân
