Kim Sơn mùa đông, người làng thành “đại sứ” du lịch

Kim Sơn ở xã Biện Thượng dịu nắng vào mùa đông. Suối Ấu lặng như dải lụa. Hoa súng tím nổi bật trên mặt nước. Du khách đến đây không chỉ ngắm cảnh. Họ còn nghe chuyện từ người bản địa. Một bác lái thuyền kể ký ức 1971, 1972. Chuyến đi vì thế sâu hơn.

Kim Sơn mùa đông, suối Ấu như “dải lụa nước”

Suối Ấu mùa này đẹp như một bài thơ. Bầu trời không còn xanh ngăn ngắt như thu. Nhưng nắng vẫn vương trên tán lá. Vòm cây soi xuống mặt nước. Những vệt sáng loang loáng rất dịu.

Hoa súng nở rực rỡ. Màu tím nổi lên rõ ràng. Tựa những nét thêu mềm. Trên “dải lụa nước” lặng soi bóng núi. Hàng cây thủy bặn khẳng khiu chuyển sắc. Sắc lá hòa vào sắc núi. Cảnh sắc vì thế đa sắc, mà vẫn êm.

Chòng chành qua bến, thuyền xuôi dòng suối Ấu. Trên mũi thuyền, ông Lê Văn Quyết (60 tuổi, thôn 3, xã Biện Thượng) khoác áo đỏ. Kiểu dáng mô phỏng trang phục triều đình xưa. Ông điều khiển thuyền chậm rãi. Trước khi thuyền xuất bến, ông nhắc du khách ngồi ổn định. Ông dặn xoay mặt về phía trước. Để có thể ngắm trọn Kim Sơn.

Người lái thuyền Lê Văn Quyết và ký ức 1971, 1972

Hơn nửa đời, ông Quyết gắn bó với quê hương. Ông nhớ từng đổi thay ở suối Ấu. Ông vừa là chứng nhân. Ông cũng là người kể chuyện. Câu chuyện bắt đầu từ những năm 1971, 1972. Khi chiến tranh ác liệt.

Ông hồi tưởng việc gia đình và một số hộ dân chuyển vào hang đá. Họ sống tạm ở khu vực suối Ấu. Họ lánh bom, đạn. Họ lên núi lấy cây tranh. Họ đánh tranh lợp thành giường, vách. Nguồn sống khi ấy trông vào dòng suối trước mặt.

Lúc bấy giờ, ông mới chừng 6, 7 tuổi. Ông theo bố ngồi thuyền vào ra suối Ấu. Nhịp sống chậm rãi lấn át thiếu khó. Ông sớm thạo việc sông nước. Và sớm biết lái thuyền. Ông kể: “Những chiếc thuyền xưa được đan bằng nứa, sau đó trộn hỗn hợp nước lá si, lá nu với phân bò đem trét vào các kẽ cho kín chứ không có thuyền tôn, thuyền sắt như bây giờ”, ông Quyết cho biết thêm.

Những chi tiết mộc mạc làm cảnh sắc dày lên. Suối không chỉ để ngắm. Suối còn là nơi người làng từng bấu víu. Rồi từ đó, họ học cách mở cửa đón khách.

Ông Lê Văn Quyết với kinh nghiệm 8 năm lái thuyền phục vụ khách du lịch ở khu
danh thắng Kim Sơn (Ảnh: Chụp màn hình/ Thanh Hóa online)

Kim Sơn từ củ ấu đến sắc hoa súng

Suối Ấu từng hoang sơ. Hai bên bờ bạt ngàn cây thủy bặn. Người làng đốt cây để mở đất. Họ trồng khoai bông. Gió lùa qua, khoai ngả như sóng lá. Mặt nước được khai thác trồng ấu. Về sau khoai bông kém hiệu quả. Người dân dần bỏ. Cây ấu phát triển mạnh. Từ đặc sản thành “cây đời sống”.

Khách hỏi mua ấu, ông Quyết cười hiền: “Rất tiếc, cô cậu đến Kim Sơn dịp này đã xong mùa thu hoạch ấu. Mà có khi, chính sự “lỡ làng” ấy lại tạo nên duyên cớ để các cô, các cậu và nhiều du khách khác quay lại Kim Sơn vào những mùa ấu khác”.

Ông “đệm” thêm ca dao: “Thân em như củ ấu gai/ Ruột trong thì trắng, vỏ ngoài thì đen/ Không tin, cứ thử mà xem/ Ăn rồi mới biết lòng em ngọt bùi”.
Rồi đến hoa súng tím bung biêng. Ông Quyết nói sắc hoa là công gieo trồng. Ông bảo: “Để có được sắc hoa súng nở bừng rực rỡ phục vụ khách du lịch là cả quá trình kỳ công. Nhiều người cứ nghĩ ngồi thuyền dạo quanh rồi tiện tay thả hạt xuống nước rồi chờ ngày hoa nở. Đâu phải thế. Phải ngụp dưới làn nước, gieo từng củ súng xuống bùn, kiên trì đi dọc suối Ấu này lặp lại quy trình như thế như đang gieo niềm tin, hy vọng Kim Sơn đã đẹp sẽ càng đẹp hơn nữa, du khách khắp nơi sẽ tìm đến Kim Sơn ngày càng đông hơn”.

Kim Sơn níu chân bằng động Ngọc Hồ và sự tử tế

Thuyền xuôi dòng. Ông Quyết giới thiệu các địa danh. Men chân núi theo hướng Nam – Bắc khoảng 300m là đến cửa tiền động nước Kim Sơn. Đó là động Ngọc Hồ. Trên vách núi có chữ Hán khắc nổi: “Thanh Hoa thắng tích”. Cửa động rộng chừng 30m. Đi sâu thấy nhiều phiến đá lớn, bằng phẳng. Đi sâu thêm chừng 1,5m có chữ Hán: “Phong môn” (cửa gió).

Ngoài động, dãy núi còn nhiều hang, động. Ngay sát đó là chùa Linh Ứng. Chùa lưng tựa núi, mặt hướng thủy. Mỗi điểm dừng, ông Quyết kể thêm chuyện. Có chi tiết chỉ người bản địa biết.

Ông Quyết có kinh nghiệm 8 năm lái thuyền. Thuở đầu, ông chống sào bằng tay. Thuyền tôn nhỏ chở 4 – 5 du khách. Nay ban quản lý đầu tư thuyền chạy bằng ắc quy. Công việc đỡ vất vả. Đội thuyền giảm dần. Chuyển sang “chế độ” cộng tác viên.

Ông Quyết bộc bạch: “Dẫu ở bất kỳ điều kiện, hoàn cảnh nào, người dân Kim Sơn vẫn luôn hăng hái, nhiệt tình đóng góp sức mình xây dựng thương hiệu, phát triển du lịch địa phương. Một ánh mắt, một nụ cười, cử chỉ, chỉ cần mình đối đãi với du khách bằng tất cả sự chân thành, tử tế thì du khách sẽ mãi lưu lại ấn tượng, hình ảnh tốt đẹp về du lịch Kim Sơn”.

Theo: Thanh Hóa online