Sốc nhiệt: Cách phân biệt với say nắng để xử trí kịp thời

Giữa lúc nắng nóng gay gắt, người dân cần nhận biết sớm nguy cơ sốc nhiệt để tránh biến chứng nguy hiểm, do tình trạng này dễ bị nhầm lẫn với say nắng.

Sốc nhiệt và những dấu hiệu khác biệt so với say nắng

Ngày 01 tháng 6, BS.CK2 Nguyễn Thanh Sử, Trưởng khoa Cấp cứu, Bệnh viện Nhân dân Gia Định, cho biết tác động của nắng nóng lên cơ thể diễn tiến theo nhiều mức độ, từ nhẹ đến nặng. Ban đầu có thể là cháy nắng, mất nước, chuột rút, kiệt sức do nóng và nghiêm trọng nhất là sốc nhiệt – tình trạng cần cấp cứu khẩn cấp. Theo giới phân tích y tế, tác động của nhiệt độ cao lên cơ thể con người diễn tiến qua nhiều cấp độ khác nhau, từ những biểu hiện nhẹ đến các tình trạng đe dọa tính mạng. Trong bối cảnh thời tiết khắc nghiệt với nhiệt độ ngoài trời có lúc vượt ngưỡng 40 độ C, các chuyên gia cảnh báo rằng sự chủ quan trong việc nhận diện triệu chứng có thể dẫn đến những hậu quả đáng tiếc cho sức khỏe. Việc hiểu rõ bản chất của từng trạng thái giúp người dân có phản ứng phù hợp và nhanh chóng hơn khi gặp sự cố.

Một số nhà quan sát cho rằng sự nhầm lẫn phổ biến nhất hiện nay nằm ở việc đánh giá giữa tình trạng say nắng thông thường và biến chứng sốc nhiệt. Thông thường, người bị say nắng vẫn giữ được trạng thái tỉnh táo dù cơ thể cảm thấy mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt và vã mồ hôi liên tục do cơ chế tự làm mát vẫn hoạt động. Đây là phản ứng tự nhiên của cơ thể khi cố gắng điều chỉnh thân nhiệt trước áp lực từ môi trường nóng bức bên ngoài.

Ngược lại, tình trạng sốc nhiệt được coi là một cấp cứu y khoa nghiêm trọng với những biểu hiện lâm sàng hoàn toàn khác biệt. Bệnh nhân thường rơi vào trạng thái rối loạn ý thức, mê sảng hoặc hôn mê, đi kèm với thân nhiệt tăng cao trên 40 độ C nhưng da lại khô nóng và không thể tiết mồ hôi. Giới chuyên gia nhấn mạnh rằng sốc nhiệt có thể gây tổn thương đa tạng như não, tim, gan, thận và dẫn đến tử vong nếu không được can thiệp y tế kịp thời.

Phòng ngừa và các bước cấp cứu người bị ảnh hưởng nắng nóng

Trẻ nhỏ và người cao tuổi được xác định là những nhóm đối tượng có nguy cơ cao nhất do khả năng điều hòa thân nhiệt chưa hoàn thiện hoặc đã suy giảm. Đặc biệt ở trẻ em, diện tích bề mặt cơ thể lớn so với trọng lượng khiến trẻ hấp thụ nhiệt nhanh nhưng lại dự trữ nước kém và chưa thể chủ động thông báo tình trạng khát. Do đó, sự giám sát chặt chẽ từ người chăm sóc trong những ngày nắng nóng cao điểm là yếu tố tiên quyết để đảm bảo an toàn.

Khi phát hiện một cá nhân có dấu hiệu bất thường dưới nắng nóng, việc đầu tiên cần thực hiện là đưa họ vào khu vực thoáng mát, có bóng râm hoặc máy điều hòa. Các bác sĩ khuyến cáo cần nhanh chóng cởi bỏ bớt quần áo và thực hiện các biện pháp làm mát vật lý như lau người bằng nước mát hoặc chườm lạnh tại các vùng có mạch máu lớn như cổ, nách và bẹn. Nếu nạn nhân còn tỉnh táo, hãy cho uống nước mát từng ngụm nhỏ, tuyệt đối không ép uống nếu có dấu hiệu nôn ói hoặc lơ mơ.

Để bảo vệ sức khỏe lâu dài, giới chuyên gia khuyên người dân nên hạn chế các hoạt động ngoài trời trong khung giờ cao điểm từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều. Việc duy trì thói quen uống đủ nước, sử dụng trang phục thoáng mát và bổ sung điện giải khi làm việc trong môi trường nóng là rất cần thiết. Ngoài ra, việc duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý và vệ sinh cá nhân sạch sẽ cũng giúp cơ thể tăng cường sức đề kháng trước các bệnh truyền nhiễm thường gia tăng trong mùa nắng nóng.

Theo: VnExpress