Tái định cư Thanh Hóa đang đối mặt nhiều rào cản khiến tiến độ di dời người dân khỏi vùng thiên tai tại các huyện biên giới phía tây bắc còn chậm trễ
- Xương động vật hôi thối: Chặn xe tải chở 2 tấn hàng lậu
- Lừa đảo phong thủy, người phụ nữ tại Hà Nội lãnh án 16 năm tù
- Đường dây ma túy xuyên quốc gia: Hơn 400 người bị bắt sau cuộc điều tra tại 11 tỉnh thành
Tái định cư Thanh Hóa và những dự án chậm tiến độ
Tại xã biên giới Trung Lý, tình hình triển khai các khu tái định cư tập trung như bản Tung và bản Ma Hác vẫn đang dậm chân tại chỗ. Theo ghi nhận thực tế, hiện có hơn 100 hộ gia đình vẫn phải sinh sống trong những khu vực có nguy cơ sạt lở cao do dự án chưa hoàn thiện hạ tầng. Địa hình đồi núi hiểm trở không chỉ gây khó khăn cho việc tìm kiếm quỹ đất sạch mà còn làm tăng mức đầu tư thực tế, thường vượt xa định mức kinh tế kỹ thuật đã được phê duyệt trước đó cho giai đoạn 2021-2025.
Nguyên nhân chính dẫn đến sự chậm trễ này được xác định là do sự phối hợp thiếu chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và chủ đầu tư trong quá trình chuyển đổi mô hình quản lý. Năng lực tham mưu của đội ngũ cán bộ cơ sở còn hạn chế trong việc giải quyết các vấn đề phát sinh về quy hoạch và bồi thường. Một số dự án tiêu biểu như tại bản Suối Lóng thậm chí phải thay đổi quy mô và thiết kế giữa chừng để phù hợp với diễn biến phức tạp của địa chất sau các đợt thiên tai kéo dài.
Tuy nhiên, nỗ lực di dời dân cư vẫn ghi nhận những kết quả tích cực tại một số địa bàn cụ thể như bản Ón, xã Tam Chung. Tại đây, 40 hộ dân đã được di dời khẩn cấp đến nơi ở mới ổn định nhờ sự huy động nguồn lực xã hội hóa để lắp đặt hệ thống đèn chiếu sáng năng lượng mặt trời. Trong khi đó, tại huyện Mường Lát, dự án tái định cư Na Khà cũng đang gấp rút thực hiện san lấp mặt bằng trên diện tích 1,5 héc ta nhằm sớm bàn giao đất cho các hộ gia đình bị mất nhà cửa do thiên tai.
Tái định cư Thanh Hóa cần giải pháp đồng bộ về hạ tầng
Ngoài khó khăn về địa hình, phần lớn các dự án tái định cư tập trung hiện nay đều đang bị vướng mắc về nguồn vốn giải phóng mặt bằng và các thủ tục pháp lý liên quan đến đất rừng. Việc thiếu kinh phí để thực hiện trích đo bản đồ và nộp tiền trồng rừng thay thế khiến hồ sơ pháp lý của nhiều khu dân cư mới chưa được hoàn thiện. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi hợp pháp của người dân khi thực hiện chuyển đổi nơi cư trú theo kế hoạch của địa phương.
Để đẩy nhanh tiến độ, cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các địa phương cần chủ động rà soát lại số liệu biến động về các hộ dân trong vùng nguy hiểm để có phương án ứng phó linh hoạt. Các xã mới thành lập được đề nghị tăng cường trách nhiệm trong việc đôn đốc nhà thầu và đơn vị thi công hoàn tất các hạng mục hạ tầng thiết yếu. Ngoài hình thức tập trung, việc vận động người dân tái định cư theo hình thức xen ghép với cộng đồng sở tại cũng là giải pháp quan trọng giúp giảm bớt áp lực về quỹ đất.
Bên cạnh đó, các địa phương cũng kiến nghị tỉnh xem xét tăng mức hỗ trợ tài chính cho các hộ dân tự nguyện di dời để phù hợp với giá cả vật liệu thực tế tại vùng sâu vùng xa. Yêu cầu tiên quyết là các khu tái định cư mới phải đảm bảo được nguồn nước sạch, điện lưới và giao thông kết nối thuận tiện. Mục tiêu cốt lõi của công tác này không chỉ dừng lại ở việc thay đổi chỗ ở mà còn phải tạo ra các mô hình sản xuất, giúp người dân vùng cao sớm ổn định cuộc sống và an cư lâu dài.
Lê Toan (Tổng hợp)
