TEHRAN – Trong khi tổ chức quốc tang cho cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei, Iran đồng thời cho thấy một học thuyết quyền lực mới đang định hình bên trong bộ máy Tehran.
- Một lớp học ở Thanh Hóa có sáu học sinh cùng đạt điểm 10 môn toán
- Giáo viên Trường THPT chuyên Tuyên Quang bị giữ khẩn cấp vì nghi gian lận thi
- Bố trùm lừa đảo Mr Pips bị chiếm đoạt hơn 2,5 tỷ khi lo “chạy” bệnh án cho con
Đại giáo chủ Jafar Sobhani chủ trì lễ cầu nguyện tại Đại giáo đường Grand Mosalla ở Tehran ngày 05/7 cho cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei và bốn thành viên gia đình, theo hãng thông tấn IRNA. Tổng thống Masoud Pezeshkian, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf, Chánh án Tòa tối cao Gholamhossein Mohseni Ejei và Tư lệnh IRGC Ahmad Vahidi đều có mặt, trong khi Mojtaba Khamenei – con trai và người kế nhiệm – vẫn vắng mặt.
Đại diện hơn 100 nước và vùng lãnh thổ tham dự lễ tang, gồm Nga, Trung Quốc, Pakistan, Ấn Độ và Thổ Nhĩ Kỳ. Ngoại trưởng Abbas Araghchi gặp riêng các phái đoàn Hamas và Hezbollah đến Tehran, theo Al Jazeera.
Tại Mỹ, Tổng thống Trump xác nhận với Axios rằng “súng sẽ không nổ” trong thời gian Iran tổ chức quốc tang, đồng thời nói quân đội Mỹ có thể xóa sổ tất cả những người dự lễ nhưng như vậy “sẽ chẳng còn ai ngồi vào bàn đàm phán”. Đại sứ quán Iran tại Armenia đáp lại rằng con người có thể bị sát hại nhưng lý tưởng thì không.
Chuẩn tướng Mohammad Akraminia, người phát ngôn quân đội Iran, tuyên bố nước này đang tận dụng thời gian ngừng bắn để tăng cường năng lực tác chiến, và cảnh báo bất kỳ sai lầm nào của đối phương sẽ hứng đòn đáp trả quyết liệt.
Hệ thống chính trị Iran đã trụ vững sau khi ông Khamenei và một số quan chức cấp cao thiệt mạng trong đợt không kích của Mỹ và Israel ngày 28/2. Al Jazeera nhận định Washington có lẽ không đạt mục tiêu thay đổi chế độ, nhưng đã thúc đẩy một sự thay đổi từ bên trong.
Dưới thời Mojtaba Khamenei, Tehran chọn đối đầu trực diện thay vì thận trọng như cha mình – không kích đáp trả các nước láng giềng và đẩy xung đột với Mỹ và Israel sát ngưỡng leo thang khu vực. Trọng tâm chiến lược tập trung vào năng lực răn đe: Tehran muốn phát đi thông điệp rằng bất kỳ cuộc chiến nào nhằm vào Iran sẽ lan ra ngoài biên giới.
Việc kiểm soát eo biển Hormuz là minh chứng rõ nhất cho học thuyết đó – nếu Iran không thể ổn định, các nước khác cũng không thể tiếp tục mua bán dầu như trước. Cuộc hòa đàm với Mỹ trở thành màn thử thách ăn miếng trả miếng, với mỗi bên dò tìm lằn ranh đỏ của nhau mà chưa rõ đâu là giới hạn thực sự.
Việc rước linh cữu ông Khamenei đến các thánh địa Najaf và Karbala ở Iraq cũng mang hàm ý chính trị rõ ràng. Tehran đang tuyên bố với cộng đồng Hồi giáo dòng Shiite rằng tầm ảnh hưởng của Iran vẫn còn nguyên vẹn.
Lê Toan (tổng hợp)
