Ngày 24/7, Tổng thống Donald Trump công bố mức thuế 10% và 12,5% với hàng hóa từ 60 đối tác thương mại, gồm Liên minh châu Âu và Trung Quốc, ngay khi mức thuế cũ hết hạn.
- TP.HCM và Quảng Ninh kiến nghị nâng mức lương đóng bảo hiểm xã hội lên 70%
- 20 cán bộ vào một quán cà phê, lộ đường dây cá độ World Cup
- TP.HCM và Quảng Ninh kiến nghị mức đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu bằng 70% thu nhập
Điều luật cũ hết hiệu lực lúc 0 giờ 1 ngày 24/7 giờ Washington D.C, tức 11 giờ tại Việt Nam. Ông Trump không chờ đợi. Ông chuyển ngay sang điều 301 Đạo luật Thương mại năm 1974, áp thuế lên 99,4% hàng nhập khẩu vào Mỹ, chỉ chừa lại dầu khí, phân bón và một số mặt hàng thực phẩm.
Trước đó, ông dùng điều 122 của cùng đạo luật, viện lý do thâm hụt cán cân thanh toán để giữ mức thuế tạm 10%. Tòa án Tối cao đã chặn cách làm cũ của ông từ năm ngoái. Lần này ông chọn con đường khác, một con đường từng thắng nhiều vụ kiện.
Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer đưa ra lý do: lao động cưỡng bức. “Đã có lệnh cấm nhập khẩu hàng hóa liên quan lao động cưỡng bức trong gần một thế kỷ và thực thi quy định này một cách nghiêm ngặt”, ông nói. Với các nước đã có thỏa thuận thương mại, ông hứa mức thuế sẽ không vượt trần đã thống nhất.
Châu Âu không chấp nhận lời giải thích đó. Tại Manila, bên lề các cuộc họp ASEAN, Đại diện cấp cao EU Kaja Kallas gọi đây là một cú sốc. “Nếu so sánh luật lao động của chúng ta với luật của Mỹ, thì chúng ta có chế độ nghỉ phép có lương, điều kiện lao động rất tốt cho người lao động, vì vậy lập luận đó thực sự không có cơ sở”, bà nói thẳng.
Úc và Brazil gọi mức thuế là không chính đáng, tuyên bố sẽ tìm cách tháo gỡ. Na Uy nói không có cơ sở nào cho quyết định này. Canada, vừa hứng thêm 20 tỉ USD tiền thuế hôm 20/7, chọn giọng điềm tĩnh hơn. “Chúng tôi sẽ tiếp tục tham gia đối thoại mang tính xây dựng với Mỹ về vấn đề này, cũng như các vấn đề tồn đọng khác, trong những tuần tới vì lợi ích chung của người dân hai nước”, Bộ trưởng Dominic LeBlanc nói.
Nhật Bản lấy làm tiếc. Hàn Quốc từng đề nghị Mỹ cân nhắc lại khi mọi thứ còn là đề xuất. Trung Quốc đáp trả cứng rắn nhất. Phát ngôn viên Lâm Kiếm nói Bắc Kinh phản đối mọi biện pháp áp thuế đơn phương. “Các cuộc chiến thuế quan và thương mại không mang lại lợi ích cho bên nào”, ông nói.
Một sắc lệnh, sáu mươi đối tác, gần như toàn bộ hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ. Phần còn lại là những gì sẽ diễn ra sau cánh cửa đàm phán, khi các bên buộc phải ngồi lại với nhau trong những tuần tới.
Vũ Quyến (tổng hợp).
