Loạt vụ việc liên quan đến người hành nghề và sinh viên ngành y bùng phát trong ít ngày, buộc ngành y tế và các cơ sở đào tạo phải nhìn thẳng vào vấn đề y đức.
- Thành lũy tre từng khiến quân Pháp mất 34 ngày vây hãm nay sắp hoàn tất phục dựng ở Thanh Hóa
- Chủ quán nhậu nuôi tiếp viên bán dâm, có người chưa đủ 18 tuổi
- Nghi phạm lừa đảo toàn quốc bị chặn ngay khi xuống sân bay Cát Bi
Tại Nghệ An, cơ quan điều tra làm rõ hành vi bị cáo buộc của một phòng khám: bơm sữa đậu nành vào cơ thể bệnh nhân để tạo giả dịch mủ, từ đó tư vấn điều trị với chi phí cao. Cùng thời điểm đó, hai sinh viên y khoa của Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội bị phản ứng gay gắt vì livestream phản cảm ngay trong thời gian thực tập tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, trong khi một sinh viên Trường Đại học Y Hà Nội bị lan truyền clip với lời lẽ dọa “lấy trật ven ba lần”, “xếp giường xấu” đối với bệnh nhân.
Một bên là hành vi đang bị điều tra với dấu hiệu vi phạm pháp luật. Một bên là phát ngôn lệch chuẩn của người đang mặc áo blouse. Điểm chung là cả hai đều chạm vào câu hỏi mà xã hội không thể không đặt ra: y đức đang ở đâu.
Đại biểu Quốc hội, Phó Chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Đồng Tháp Phạm Văn Hòa cho rằng đây là những trường hợp cá biệt, không thể đánh đồng với hàng trăm nghìn cán bộ y tế và sinh viên đang tận tụy mỗi ngày. Ông dẫn lại lời dạy của Bác Hồ: “Lương y như từ mẫu” — và nói đó phải là kim chỉ nam của người hành nghề y.
Nhưng ông cũng nói thẳng: “Không phải báo động đến mức phủ nhận cả ngành, nhưng rõ ràng cần có sự chấn chỉnh nghiêm túc.” Ông đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Y tế rà soát lại tuyển sinh và đào tạo các ngành sức khỏe, đặc biệt ở các trường đa ngành mở ngành y với điểm chuẩn thấp hơn đáng kể so với các trường chuyên.
“Ngành y là ngành đặc biệt, liên quan trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng con người. Ngoài kiến thức, cần quan tâm nhiều hơn đến phẩm chất, ý thức trách nhiệm của người học”, ông nói.
TS Nguyễn Trung Nhân, Trưởng phòng Đào tạo Trường Đại học Công nghiệp TPHCM, xác nhận sinh viên khối ngành sức khỏe đều có học phần y đức và đạo đức nghề nghiệp trong chương trình chính khóa. Nhưng ông không cho rằng vài học phần là đủ: “Đạo đức là một khái niệm rất lớn. Nó không được hình thành chỉ trong vài năm đại học mà là cả một quá trình từ gia đình, nhà trường đến xã hội.”
Ông cũng phân định rõ: “Nhà trường có trách nhiệm đào tạo, trang bị kiến thức, kỹ năng và định hướng. Nhưng sau khi tốt nghiệp, mỗi cá nhân phải tự chịu trách nhiệm về hành vi của mình.”
Điểm đáng chú ý là các clip phản cảm đều do chính người trong cuộc tự đăng lên mạng xã hội. Họ đang mặc áo blouse và chưa nhận ra rằng mỗi lời nói — dù chỉ để “đùa vui” hay “câu tương tác” — đều có thể làm tổn thương người bệnh và làm lung lay niềm tin vào cả một ngành. Đại biểu Phạm Văn Hòa nói dứt khoát: “Mạng xã hội không thể là nơi muốn nói gì thì nói để câu view, câu like.”
Hai chuyên gia có chung một nhận định: giáo dục y đức không thể là việc riêng của trường đại học. Gia đình hình thành nhân cách, nhà trường hoàn thiện chuẩn mực, bệnh viện là nơi rèn luyện thực tế, cơ quan quản lý ban hành quy chuẩn hành nghề — và bản thân mỗi sinh viên phải tự rèn luyện không ngừng. Với ngành y, nơi mỗi quyết định có thể liên quan trực tiếp đến tính mạng con người, y đức không thể chỉ là một học phần để thi lấy điểm.
Đỗ Vân (tổng hợp)
