Thuốc lá điện tử âm thầm xuất hiện ở các quầy tạp hóa nông thôn

THANH HÓA – Đội Quản lý thị trường số 3 thuộc Chi cục Quản lý thị trường Thanh Hóa đã xử phạt một hộ kinh doanh tại xã Hoằng Châu vì bày bán thuốc lá điện tử và buộc tiêu hủy 9 hộp hàng vi phạm trị giá 2,7 triệu đồng.

Vụ việc được phát hiện khi lực lượng Quản lý thị trường phối hợp Công an xã Hoằng Châu kiểm tra đột xuất hộ kinh doanh L.T.M ở thôn Nghĩa Phú. Dù thuốc lá điện tử đã bị cấm kinh doanh từ đầu năm 2025 và các chế tài ngày càng được tăng cường, mặt hàng này vẫn xuất hiện tại một số điểm bán lẻ ở khu vực nông thôn.

Theo cơ quan chức năng, đây không phải trường hợp đầu tiên bị xử lý trên địa bàn Thanh Hóa. Trước đó tại thị xã Nghi Sơn, một hộ kinh doanh khác từng bị xử phạt 10,5 triệu đồng do tàng trữ hàng chục máy thuốc lá điện tử.

Theo Luật Đầu tư năm 2025, thuốc lá điện tử nằm trong danh mục hàng hóa Nhà nước cấm kinh doanh. Các hành vi buôn bán mặt hàng này có thể bị xử phạt hành chính, thậm chí bị xem xét trách nhiệm hình sự nếu vi phạm với quy mô lớn hoặc tái phạm.

Hành lang pháp lý liên tục được siết chặt

Thuốc lá điện tử chính thức bị cấm tại Việt Nam từ ngày 01/01/2025 theo Nghị quyết số 173/2024/QH15 được Quốc hội thông qua vào cuối năm 2024. Quy định này cấm việc sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, vận chuyển, chứa chấp và sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng trên phạm vi cả nước.

Đến tháng 12/2025, Quốc hội tiếp tục bổ sung quy định cấm đầu tư, kinh doanh nhóm sản phẩm này vào Luật Đầu tư sửa đổi có hiệu lực từ năm 2026. Đây cũng là cơ sở pháp lý được áp dụng trong quyết định xử phạt đối với hộ kinh doanh tại xã Hoằng Châu.

Song song với việc cấm kinh doanh, các chế tài đối với hành vi sử dụng thuốc lá điện tử cũng được nâng lên. Nghị định 371/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 31/12/2025 và Nghị định 90/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/5/2026 quy định mức phạt từ 3 đến 5 triệu đồng đối với người sử dụng, trong khi hành vi chứa chấp người khác sử dụng có thể bị phạt tới 10 triệu đồng.

Đầu tháng 6/2026, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc ký Chỉ thị số 25/CT-TTg yêu cầu các địa phương, nhất là vùng sâu, vùng xa, tăng cường kiểm tra và ngăn chặn hoạt động buôn bán thuốc lá điện tử trái phép.

Thực tế cho thấy khi việc kinh doanh công khai ở các đô thị bị kiểm soát chặt hơn, thuốc lá điện tử lại có xu hướng xuất hiện tại những khu vực nông thôn, nơi người dân ít tiếp cận thông tin và lực lượng kiểm tra không thể thường xuyên bao quát mọi điểm bán.

Theo thống kê của Chính phủ, trong hơn 10 năm qua, các cơ quan chức năng trên cả nước đã phát hiện và xử lý gần 80.000 vụ vi phạm liên quan đến thuốc lá. Hơn 2 triệu đơn vị thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đã bị thu giữ.

Về nguy cơ sức khỏe, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trọng Khoa, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), cho biết Tổ chức Y tế Thế giới chưa ghi nhận bằng chứng cho thấy thuốc lá điện tử ít gây hại hơn thuốc lá thông thường. Sản phẩm này vẫn chứa nicotine gây nghiện mạnh và đặc biệt ảnh hưởng tới trẻ em, thanh thiếu niên đang trong giai đoạn phát triển.

“9 hộp thuốc lá điện tử vi phạm bị buộc tiêu hủy theo quyết định xử phạt hành chính.(Ảnh minh họa: THM).”

Đối với những địa bàn nông thôn như Hoằng Châu, nguy cơ càng đáng lưu tâm khi sản phẩm có giá không quá cao nhưng có thể khiến người sử dụng hình thành thói quen lệ thuộc nicotine trong thời gian dài. Việc phát hiện và xử lý các trường hợp vi phạm không chỉ nhằm thực thi quy định pháp luật mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Minh Tâm (tổng hợp)