Thanh Hóa đang triển khai nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn về vật liệu xây dựng, bổ sung nguồn cung và tạo điều kiện để các công trình, dự án trên địa bàn đẩy nhanh tiến độ thi công.
- Thanh Hóa siết chặt các biện pháp ngăn dịch tả lợn châu Phi
- Khoản nợ đầu tư kéo theo vụ chiếm đoạt tiền tỉ
- Bắt “Hiệp đen” cùng 13 đối tượng làm clip giang hồ, cho vay nặng lãi
Trong năm 2026, nhu cầu đất san lấp, đá và cát xây dựng tăng cao khi nhiều dự án bước vào giai đoạn thi công cao điểm. Trước áp lực này, tỉnh tập trung cấp phép khai thác, nâng công suất và đưa các mỏ đủ điều kiện vào hoạt động, từng bước đáp ứng nhu cầu của thị trường.
Tại Dự án xây dựng hạ tầng kinh tế – kỹ thuật phục vụ di dân xã Hải Hà, thuộc thị xã Nghi Sơn (cũ), khu A với tổng diện tích toàn dự án 63ha cơ bản hoàn thành, trong khi khu B rộng 48ha đang được triển khai. Riêng khu B cần hơn 1 triệu m3 đất đắp, đặt ra yêu cầu lớn về nguồn vật liệu phục vụ thi công.
Đầu năm 2026, UBND tỉnh đã hoàn thiện thủ tục, cấp phép khai thác 2 mỏ đất tại xã Các Sơn và Trường Lâm theo Nghị quyết số 66.4. Nhờ nguồn đất san lấp được bổ sung, các nhà thầu có điều kiện huy động máy móc, nhân lực, đưa khối lượng san lấp nền của dự án đạt khoảng 96%.
Ông Hoàng Văn Lợi, cán bộ kỹ thuật Tổng Công ty CP Miền Trung cho biết, sau khi được tháo gỡ khó khăn về vật liệu, đơn vị đã huy động tối đa thiết bị và tổ chức thi công liên tục. Sản lượng san lấp đạt khoảng 2.500m3/ngày, góp phần đẩy nhanh tiến độ công trình
Bổ sung nguồn cung, tháo gỡ khó khăn lâu dài
Cùng với các dự án đang thi công, việc đưa những mỏ mới vào hoạt động cũng góp phần cải thiện nguồn vật liệu trên địa bàn. Tại xã Tống Sơn, mỏ đất của Công ty CP Xây dựng và Dịch vụ thương mại Hưng Phát được UBND tỉnh cấp phép từ tháng 4/2026 theo Nghị quyết số 66.4, trên diện tích khoảng 107 nghìn m2.
Sau khi hoàn thiện thủ tục, mỏ đã đi vào khai thác, cung cấp đất cho Dự án Khu Công nghiệp WHA Smart Technology 1 Thanh Hóa, Cụm Công nghiệp Tam Linh, xã Nga Thắng và một số dự án đầu tư công. Theo ông Nguyễn Đình Hùng, quản lý mỏ đất của công ty, cơ chế tại Nghị quyết số 66.4 giúp rút ngắn thời gian làm thủ tục, sớm đưa mỏ vào hoạt động và tạo thuận lợi trong xác định giá vật liệu cho cả đơn vị khai thác lẫn nhà thầu.
Bên cạnh mở thêm nguồn khai thác, Thanh Hóa còn điều chỉnh công suất những mỏ đủ điều kiện. Điển hình, mỏ đá của Công ty CP Đầu tư xây dựng và Thương mại tổng hợp Nhân Nam tại xã Trường Lâm được nâng công suất từ 50 nghìn m3 lên 200 nghìn m3/năm, bổ sung thêm 150 nghìn m3 /năm đá xây dựng cho thị trường và các dự án đầu tư công.
Theo báo cáo của Sở Xây dựng, toàn tỉnh hiện có 219 mỏ đá, 60 mỏ đất san lấp và 23 mỏ cát tự nhiên được cấp phép. Tuy nhiên, một số mỏ chưa đủ điều kiện hoạt động hoặc chưa thể cung ứng ổn định, nguồn vật liệu vẫn chịu áp lực, nhất là đất san lấp và cát xây dựng.
Năm 2026, nhu cầu đất san lấp toàn tỉnh ước khoảng 58 triệu m3, trong khi năng lực cung ứng đạt khoảng 37 triệu m3, tương đương gần 64%. Nguồn cát xây dựng, bao gồm cả cát nghiền, đạt trên 5,1 triệu m3, mới đáp ứng hơn một nửa nhu cầu dự kiến, cho thấy việc tháo gỡ thủ tục và đưa các mỏ vào khai thác vẫn rất cần thiết.
Trước thực tế đó, UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương đẩy nhanh cấp phép, nâng công suất mỏ đủ điều kiện và sớm đưa các mỏ trúng đấu giá vào hoạt động. Tỉnh cũng yêu cầu công khai nguồn cung, kết nối chủ mỏ với chủ đầu tư, nhà thầu, đồng thời kiểm soát sản lượng, chất lượng và giá bán vật liệu.
Riêng tháng 8/2026, việc nâng công suất 3 mỏ và đưa 6 mỏ đã hoàn thành thủ tục thuê đất vào hoạt động đã bổ sung khoảng 4,2 triệu m3 vật liệu cho thị trường. Đây là nguồn lực thiết thực giúp các công trình có thêm điều kiện duy trì thi công, hạn chế nguy cơ gián đoạn do thiếu vật liệu.
Không chỉ tập trung giải quyết nhu cầu trước mắt, tỉnh đang xây dựng kế hoạch chủ động nguồn cung cho năm 2027. Theo báo cáo của Sở Công Thương, trong quý IV/2026, nguồn đất san lấp dự kiến đạt 10,162 triệu m3, đến nay đáp ứng 96,3% nhu cầu; đá xây dựng đạt 3,529 triệu m3, tương đương 138,2%, trong khi cát xây dựng mới đáp ứng khoảng 51,9%.
Năm 2027, nguồn đất san lấp dự kiến đạt khoảng 23,77 triệu m3, từ 39 mỏ đang hoạt động, 9 dự án thu hồi khoáng sản và 15 mỏ trúng đấu giá đang hoàn thiện thủ tục cấp phép. Đối với đá xây dựng, nguồn cung dự kiến đạt 11,76 triệu m3; đáng chú ý, 36 mỏ đá đã trúng đấu giá với trữ lượng khoảng 201,24 triệu m3 đang hoàn thiện hồ sơ để đưa vào khai thác.
Với cát xây dựng, sản lượng dự kiến trong năm 2027 đạt khoảng 6,53 triệu m3. Ngoài 11 mỏ đủ điều kiện hoạt động, tỉnh dự kiến bổ sung nguồn từ 3 mỏ cát của Công ty TNHH Vân Lộc theo cơ chế đặc thù, các mỏ đã trúng đấu giá cùng nguồn cát nghiền, cát nhân tạo.
Tổng nguồn cung đất san lấp, đá và cát xây dựng trong năm 2027 dự kiến đạt khoảng 42,06 triệu m3. Để đạt mục tiêu này, các sở, ngành, địa phương đang tập trung hoàn thiện hồ sơ, thủ tục cấp phép, tháo gỡ vướng mắc và tạo điều kiện cho những mỏ đủ điều kiện sớm hoạt động.
Song song với việc tăng nguồn cung, Thanh Hóa chú trọng quản lý trữ lượng, công suất, sản lượng khai thác, giá bán và bảo vệ môi trường; kiên quyết xử lý tình trạng khai thác trái phép, gây thất thoát tài nguyên. Tỉnh cũng khuyến khích sử dụng cát nghiền, vật liệu thay thế và vật liệu tái chế nhằm giảm áp lực lên nguồn khoáng sản tự nhiên.
Việc khơi thông nguồn vật liệu đòi hỏi sự phối hợp trách nhiệm giữa các sở, ngành, địa phương, chủ đầu tư và nhà thầu. Cùng với đẩy nhanh cấp phép, nâng công suất, công tác kiểm tra, giám sát cần được thực hiện chặt chẽ để hạn chế đầu cơ, nâng giá và bảo đảm nguồn cung đúng tiến độ.
Khi những điểm nghẽn về vật liệu từng bước được tháo gỡ, các công trình sẽ có thêm điều kiện tăng tốc thi công, đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Đây cũng là nền tảng quan trọng để các dự án hoàn thành đúng kế hoạch, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh.
Đỗ Vân (tổng hợp)
