Trên đường đi làm về, tôi chứng kiến một vụ tai nạn nhỏ – cô gái ngã sõng soài giữa đường. Chỉ vài giây khựng lại, tôi chợt nhận ra mình đã có thoáng ngại phiền phức trước khi định giúp cô ấy. Một thoáng thôi, mà khiến tôi hoảng hốt: phải chăng, trong vô thức, tôi cũng đang dần vô cảm?
- Bí quyết sống thọ mà vẫn vui của người Nhật
- Trả lại túi tiền, vàng nhặt được trong lũ
- 5 cách để hóa giải mâu thuẫn với đồng nghiệp
Chuyện là hôm qua trên đường đi làm về đến chân cầu vượt, một chiếc ô tô đang đi thẳng thì bất ngờ rẽ phải. Cô gái đi xe máy phía sau không kịp phanh, tông thẳng vào đuôi xe rồi ngã sõng soài giữa đường. Tôi dựng xe xuống, định chạy lại đỡ cô dậy, nhưng cô đã lồm cồm bò lên. May mắn, người không bị thương nặng, chỉ có móng tay bị lật và chảy máu. Trên đường về, tôi cứ nghĩ mãi. Khi nhìn cảnh tượng đó, tôi đã khựng lại vài giây — chỉ vài giây thôi, nhưng đủ để tôi nhận ra một điều đáng sợ: trong khoảnh khắc ấy, tôi đã thoáng nghĩ “liệu có phiền phức gì không nếu mình giúp cô ấy?” Tại sao mình cũng dần trở nên vô cảm như vậy? Tôi hoảng hốt và bắt đầu chất vấn bản thân.
Ngày xưa, thấy ai ngã xe ngoài đường, tôi lao đến giúp không một chút đắn đo. Giờ thì, tôi lại nghĩ “mình giúp, lỡ bị hiểu lầm thì sao”. Tôi tự an ủi rằng, ai cũng thế thôi. Nhưng có thật là “ai cũng thế” thì điều đó trở nên đúng không?
Tôi nhớ có cậu bạn từng kể một chuyện. Hồi còn học đại học, một lần cậu cùng bạn thân đang đi trên đường thì thấy một cụ bà bị xe tông nằm bất tỉnh giữa đường. Người gây tai nạn bỏ chạy ngay. Hai cậu không chút nghĩ ngợi, vội vàng đưa bà đến bệnh viện. Nhưng khi con trai bà đến nơi, chưa kịp hỏi han gì, ông ta đã lao vào đánh hai cậu túi bụi, vì tưởng đó là người đâm mẹ mình. Mọi người xung quanh phải can ngăn. Mãi đến khi bà lão tỉnh lại, sự thật mới được làm rõ. Tôi hỏi cậu bạn có còn muốn giúp người khác không. Cậu chỉ cười bảo: “Nếu được quay lại, tôi vẫn sẽ làm như vậy. Không thể để người ta nằm giữa đường như thế được. Bây giờ và tương lai cũng sẽ luôn như vậy”. Tôi nhớ mãi câu nói ấy. Giữa một xã hội mà lòng tốt nhiều khi bị nghi ngờ, cậu vẫn chọn giữ sự tử tế của mình.
Chúng ta đang sống trong thời mà nỗi đau được chia sẻ nhanh hơn, nhưng lòng đồng cảm thì chậm lại. Ngày nào ta cũng nhìn thấy bất hạnh, nghe về mất mát nhiều đến mức trái tim như đã kiệt phản ứng. Ta sợ bị tổn thương, nên dựng tường. Ta sợ liên lụy, nên đứng xa. Dần dần, ta học cách xem nỗi đau của người khác như một “tin tức”, không còn là chuyện của con người. Gần đây, tôi hay có thói quen lướt tin buổi tối. Toàn chuyện buồn: tai nạn, bạo hành, ai đó qua đời. Mỗi lần như thế, tôi thở dài một chút, rồi… vuốt ngón tay qua, đọc sang tin khác. Có lẽ, trong lúc vô thức vuốt sang tin khác ấy, tôi cũng đang vuốt qua chính phần người trong mình — phần từng biết rung động trước nỗi đau của người khác.
Một hôm tôi ngồi trong quán cà phê, nghe hai người ngồi bàn kế bên bàn tán về một vụ chồng vì ghen tuông mà sát hại vợ con. Một người nói: “Ờ, chuyện đó giờ đầy, thấy hoài rồi.” Câu nói tưởng nhẹ mà khiến tôi gai sống lưng. Tại sao điều khiến người khác mất mát, tổn thương lại có thể trở thành “chuyện thường ngày ở huyện”? Khi sự vô cảm đã được bình thường hóa, có phải ta đang đánh mất phần người trong chính mình. Có lẽ, chúng ta ai cũng có gánh nặng riêng, ai cũng đang phải lo cho bản thân. Nhưng nếu vì mệt mà thôi không quan tâm, vì sợ mà thôi không giúp đỡ, thì rồi sẽ đến ngày chẳng ai còn giúp ai nữa. Một thế giới an toàn mà lạnh lẽo đến mức không còn tình người, liệu có đáng sống không?
Có lẽ, sự vô cảm không đến từ ác ý, mà từ việc ta dần quên mất rằng: lòng trắc ẩn cũng cần được nuôi dưỡng. Như một cơ bắp, nếu không dùng, nó sẽ teo đi. Giờ đây, tôi tự hỏi: nếu ai đó ngã trước mặt mình, liệu tôi có đủ dũng cảm để chạy đến đỡ họ không? Và bạn thì sao? Bạn có dừng lại, hay cũng chỉ lướt qua như tôi từng làm? Có người bảo: “Giữa xã hội phức tạp thế này, giữ lòng tốt khó lắm.” Tôi đồng ý. Nhưng khó không có nghĩa là không thể. Chúng ta có thể bắt đầu bằng những điều nhỏ – một câu hỏi han, một lần chia sẻ, một hành động không to tát. Không cần làm anh hùng, chỉ cần làm người – người thật sự.
Tôi tin, chỉ cần mỗi người giữ lại một chút ấm áp trong tim, thế giới này sẽ không lạnh đến thế. Dù có lúc lòng tốt khiến ta tổn thương, xin đừng vội cất nó đi. Bởi chỉ cần còn biết thương, con người vẫn còn hy vọng!
