Hai cựu cán bộ công an Phạm Trường Sơn và Nguyễn Thanh Phong khai nhận tiền từ Phó Đức Nam (Mr Pips) nhưng phủ nhận biết hoạt động lừa đảo, trong khi cáo trạng xác định họ tham gia tổ tư vấn được trả tổng cộng 6,44 tỉ đồng.
- Lê Khắc Ngọ xin bán 142kg vàng để khắc phục hậu quả
- Giả gái yêu đương qua mạng, thanh niên Hải Phòng trộm điện thoại
- Xét xử Shark Bình và Phó Đức Nam cùng 186 bị cáo tại 3 điểm cầu
Cuối buổi chiều 28/10, hội đồng xét xử chuyển sang thẩm vấn nhóm bị cáo bị xác định tham gia hỗ trợ hoạt động của Phó Đức Nam trong vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản hơn 1.600 tỉ đồng. Tại phiên tòa, Phạm Trường Sơn (46 tuổi) và Nguyễn Thanh Phong (36 tuổi) trình bày về công việc tư vấn, những khoản tiền đã nhận và mức độ hiểu biết đối với hoạt động kinh doanh của Nam.
Phạm Trường Sơn khai quen Phó Đức Nam thông qua Nguyễn Thanh Phong, người có em gái là Nguyễn Thanh Tâm đang có quan hệ tình cảm với Mr Pips. Trong một lần gặp tại khách sạn Grand Pacific ở Hà Nội, Nam đề cập ý định thành lập bộ phận pháp chế nhằm tìm hiểu các quy định liên quan đến hoạt động của công ty.
Do đang công tác tại cơ quan nhà nước, Sơn cho biết không thể trực tiếp đảm nhận công việc tư vấn pháp lý. Tuy nhiên, bị cáo nói có thể hỗ trợ tìm hiểu những vấn đề cần thiết thông qua các mối quan hệ của mình.
“Nam bảo muốn tìm hiểu xin cấp phép cho hoạt động Forex tại Việt Nam và đảm bảo việc quản lý, đảm bảo nhân viên công ty hoạt động cho tốt”, Sơn trình bày.
Theo lời khai của Sơn, Nam giới thiệu doanh nghiệp đã được cấp phép tại Thổ Nhĩ Kỳ và muốn nghiên cứu quy định để triển khai mô hình kinh doanh tại Việt Nam. Nam cũng nói phía công ty nước ngoài đồng ý cấp kinh phí xây dựng trung tâm quản trị rủi ro và tuân thủ pháp luật. “Nam bảo đây là tiền sạch”, Sơn thuật lại.
Tin vào lời giới thiệu đó, Sơn khai không đặt nghi vấn về nguồn tiền được chuyển cho mình. Trong gần hai năm, bị cáo nhận hơn 2 tỉ đồng, tương đương bình quân 80–90 triệu đồng mỗi tháng, dù các khoản thanh toán không diễn ra đều đặn.
Trước khoản tiền lớn này, chủ tọa Trần Nam Hà yêu cầu Sơn giải thích công việc thực tế đã thực hiện cho Phó Đức Nam. Bị cáo cho rằng đây là tiền cảm ơn vì đã hỗ trợ tìm hiểu môi trường pháp lý và các quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh. “Thời điểm đó tôi nghĩ là chính đáng”, bị cáo nói.
Những lời khai về nguồn tiền và cáo buộc giúp sức lừa đảo
Trong quá trình tiếp xúc với Nam, Sơn khai từng nghe thông tin về việc nhân viên công ty tiết lộ dữ liệu nội bộ và nhiều nhà đầu tư thua lỗ gửi đơn khiếu kiện. Khi tìm hiểu nguyên nhân, bị cáo được Nam cho biết khách hàng đang tố cáo doanh nghiệp có hành vi lừa đảo. “Nam trả lời rằng họ tố cáo công ty lừa đảo”, bị cáo Sơn thuật lại.
Sơn khai đã trực tiếp hỏi Nam về tính xác thực của những tố cáo này. Theo lời bị cáo, Mr Pips phủ nhận hành vi gian dối và giải thích doanh nghiệp không tác động đến lệnh giao dịch của khách hàng.
Khi được hỏi về nguồn thu, Nam nói công ty kiếm tiền từ hoạt động môi giới chứng khoán và lãi cho vay ký quỹ (margin). Sơn cho biết đã tin những thông tin đó nên không nhận ra dấu hiệu lừa đảo trong hoạt động của Nam.
Bị cáo trình bày chỉ sau khi Phó Đức Nam bị bắt và bản thân làm việc với cơ quan điều tra, Sơn mới biết những cáo buộc liên quan đến đường dây này. Trước hội đồng xét xử, Sơn bày tỏ sự trăn trở về vụ án.
“Tôi rất xót xa”, Sơn nói, đồng thời cho rằng nếu biết có hành vi lừa đảo, bị cáo đã tìm cách ngăn chặn hoặc tố giác.
Sơn thừa nhận hiểu biết của mình về hoạt động kinh doanh của Nam còn hạn chế. Bị cáo đề nghị hội đồng xét xử xem xét lại bản chất và mức độ giúp sức của mình đối với hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Tuy nhiên, nội dung cáo trạng đưa ra cách đánh giá khác với lời khai của Sơn. Cơ quan truy tố xác định Sơn cùng hai thành viên khác biết hoạt động lừa đảo của Nam nhưng vẫn tham gia tổ tư vấn, hỗ trợ xử lý những tình huống phát sinh khi nhân viên bị khách hàng khiếu kiện hoặc được cơ quan chức năng triệu tập.
Theo cáo trạng, nhóm này sử dụng Telegram với tên gọi “Đầu tư rượu vang” để trao đổi công việc. Mỗi khi nhân viên gặp vấn đề liên quan đến đơn tố giác của khách hàng, Nam sẽ thông báo để các thành viên cùng đưa ra phương án xử lý.
Khoản thù lao Nam thống nhất dành cho tổ tư vấn vào khoảng 350 triệu đồng mỗi tháng, chưa bao gồm kinh phí phát sinh đối với từng vụ việc cụ thể.
Sau phần xét hỏi Sơn, hội đồng xét xử tiếp tục thẩm vấn Nguyễn Thanh Phong, cựu cán bộ công an bị truy tố về hai tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản và rửa tiền. Phong không đồng tình với một số nội dung cáo buộc và cho rằng mình tin tưởng Nam vì mối quan hệ gia đình.
“Nam nói không kinh doanh Forex, mà tìm hiểu một mô hình giống Forex tại Việt Nam”, Phong trình bày.
Theo Phong, Nam nhiều lần giới thiệu hoạt động kinh doanh hợp pháp và bản thân chỉ đại diện cho một công ty chứng khoán. Bị cáo khai việc tìm người am hiểu pháp luật xuất phát từ nhu cầu nghiên cứu quy định và thuê luật sư riêng, không nhằm đối phó với cơ quan chức năng.
Phong cũng phủ nhận từng liên hệ hoặc can thiệp để giúp Nam giải quyết những vụ nhân viên bị khách hàng khiếu kiện. Về các khoản tiền nhận được, bị cáo cho biết Nam khẳng định đó là kinh phí từ doanh nghiệp nước ngoài và tự nguyện chuyển cho nhóm.
Có những tháng không phát sinh yêu cầu tư vấn nhưng Nam vẫn gửi tiền, khiến các thành viên cảm thấy ngại nhận. Phong khai từng đề nghị ngừng nhận kinh phí khi Nam than phiền về áp lực công việc, đồng thời hai lần chuyển trả tiền sau khi được phân chia.
Dữ liệu trong cáo trạng thể hiện từ ngày 4/10/2021 đến 3/6/2023, Phó Đức Nam thực hiện 13 lần chuyển tiền cho Nguyễn Thanh Phong với tổng số 6,44 tỉ đồng. Trong số này, Phong chuyển hơn 2,2 tỉ đồng cho luật sư Nguyễn Bá Sơn, hơn 2 tỉ đồng cho Phạm Trường Sơn và giữ lại gần 2,2 tỉ đồng.
Ngoài cáo buộc giúp sức cho đường dây lừa đảo, Phong còn bị truy tố về hành vi rửa tiền liên quan đến khoản 1 tỉ đồng Nam góp vốn mua đất tại Tây Ninh. Trước tòa, bị cáo phủ nhận tội danh này và giải thích giao dịch xuất phát từ nhu cầu đầu tư bất động sản.
Theo lời Phong, năm 2022, thị trường đất đai tăng nóng nên bị cáo muốn mua bốn thửa đất nông nghiệp của người thân, chờ dự án triển khai để hưởng chênh lệch giá. Do chỉ có 1,2 tỉ đồng, Phong rủ Nam góp thêm 1 tỉ đồng và cho biết cả hai đã trực tiếp đi xem đất trước khi quyết định đầu tư.
“Khi đó sốt đất, nhà bị cáo gần cửa khẩu Mộc Bài và đang có dự án nên muốn mua để đầu tư”, Phong trình bày.
Trái với lời giải thích này, cáo trạng xác định Phong biết khoản 1 tỉ đồng do Nam chuyển có nguồn gốc từ hành vi phạm tội nhưng vẫn sử dụng để mua đất. Đây là căn cứ được cơ quan truy tố đưa ra đối với cáo buộc rửa tiền.
Ở phần cuối lời khai, Phong đề cập hoàn cảnh gia đình và những nghi ngờ về điều kiện kinh tế của mình do em gái có quan hệ tình cảm với Phó Đức Nam. Bị cáo cho rằng mối quan hệ này không đồng nghĩa gia đình được hưởng tài sản từ Nam, bởi cha mẹ vẫn làm ruộng để sinh sống.
Những lời trình bày của hai cựu cán bộ công an cho thấy sự khác biệt giữa nhận thức mà các bị cáo khai tại tòa và hành vi giúp sức được nêu trong cáo trạng. Việc đánh giá trách nhiệm hình sự của từng người sẽ thuộc thẩm quyền của hội đồng xét xử trên cơ sở chứng cứ và kết quả tranh tụng.
Minh Tâm (tổng hợp)
