Đại biểu Quốc hội đề xuất tăng lương cơ sở từ 1/1/2026 để đảm bảo đời sống cán bộ

Nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng mức lương cơ sở hiện tại chưa đáp ứng nhu cầu tối thiểu của người lao động, đặc biệt ở đô thị. Kiến nghị tăng lương từ ngày 1/1/2026 được xem là cần thiết để ổn định đội ngũ cán bộ.

Cán bộ cơ sở chịu áp lực công việc và chi phí sinh hoạt tăng

Sáng 29/10, Quốc hội thảo luận về tình hình kinh tế – xã hội năm 2025 và kế hoạch năm 2026. Đại biểu Trần Quốc Tuấn (đoàn Vĩnh Long), Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Vĩnh Long, cho biết sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, bộ máy hành chính đã tinh gọn hơn nhưng khối lượng công việc tăng đáng kể.

Nhiều cán bộ xã phải di chuyển xa hơn, đảm nhận thêm nhiệm vụ trong khi thu nhập không thay đổi. Theo tổng hợp kiến nghị cử tri từ Quảng Trị, Bình Thuận, Vĩnh Long, có cán bộ phải đi 10-15 km đến trụ sở mới, song phụ cấp đi lại và công vụ chưa được điều chỉnh. Cử tri các tỉnh Nghệ An, Lâm Đồng, Đồng Tháp phản ánh chi phí sinh hoạt và thuê nhà tăng, khiến thu nhập thực tế giảm khoảng 10-12%.

Tại các địa phương như Bắc Kạn (nay thuộc Thái Nguyên), Cần Thơ hay khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, cán bộ cơ sở kiêm nhiệm thêm công việc do tinh giản biên chế. Đại biểu Tuấn nhận định đây là nguyên nhân ảnh hưởng đến tâm lý và hiệu quả công tác, đồng thời làm giảm sự yên tâm trong thực thi nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ tuyến đầu.

Giá cả tăng nhanh khiến thu nhập cán bộ giảm thực tế

Theo số liệu của Chính phủ, chỉ số giá tiêu dùng bình quân 9 tháng đầu năm 2025 tăng 3,27% so với cùng kỳ năm trước. Giá các mặt hàng thiết yếu như lương thực, thực phẩm, nhà ở, điện, nước, học phí và xăng dầu đều tăng, gây áp lực lớn lên ngân sách sinh hoạt của người làm công ăn lương.

Mức lương cơ sở hiện tại là 2,34 triệu đồng/tháng, áp dụng từ 1/7/2024, được cho là chưa theo kịp mặt bằng giá. Ở các đô thị lớn, chi phí sinh hoạt tối thiểu — gồm ăn uống, đi lại, tiền nhà và học phí — dao động từ 4,5 đến 5 triệu đồng mỗi người mỗi tháng. Nhiều công chức trẻ cho biết thu nhập chỉ đủ trang trải đến ngày 20 hàng tháng.

Đại biểu Trần Quốc Tuấn kiến nghị Quốc hội và Chính phủ xem xét điều chỉnh tăng lương cơ sở từ ngày 1/1/2026, sớm hơn nửa năm so với lộ trình trước đây. Ông cho rằng chính sách tiền lương hợp lý sẽ giúp cán bộ yên tâm công tác, qua đó nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính.

Cần đồng bộ chính sách để ổn định nhân lực và khuyến khích cống hiến

Đại biểu Dương Văn Phước (Đà Nẵng) nêu thực trạng ngân sách cấp xã được phân bổ chậm, chưa đáp ứng khối lượng công việc tăng gấp 2–3 lần. Ông đề nghị Bộ Nội vụ khảo sát thực tế, xác định vị trí việc làm và khung biên chế tối thiểu cho cấp xã, đồng thời có cơ chế tiền lương phù hợp nhằm giữ chân cán bộ, nhất là ở vùng khó khăn.

Đại biểu Mai Văn Hải (Thanh Hóa) cho rằng sau hơn 4 tháng vận hành mô hình hai cấp, bộ máy cơ bản thông suốt nhưng vẫn tồn tại tình trạng thừa – thiếu cán bộ cục bộ, đặc biệt ở xã miền núi, vùng sâu, vùng xa. Một số vị trí chuyên môn như đất đai, kế toán, tài chính còn thiếu nhân lực; hạ tầng chuyển đổi số chưa đồng bộ, gây khó khăn trong xử lý dịch vụ công.

Ông đề nghị Chính phủ và các bộ, ngành đánh giá lại phân cấp, phân quyền cho cấp xã; hoàn thiện khung vị trí việc làm và chính sách tiền lương tương xứng với trách nhiệm; đồng thời ban hành quy chế đánh giá cán bộ theo kết quả công việc để nâng cao chất lượng đội ngũ. Bên cạnh đó, cần đầu tư mạnh hơn vào hạ tầng số và đào tạo kỹ năng cho cán bộ cơ sở, nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính trong giai đoạn mới.

Theo: Trí Thức VN