Lũ lịch sử Nam Trung Bộ từ 16–22/11 được xác định là hiện tượng cực đoan hiếm gặp, khi nhiều sông đồng thời vượt mức kỷ lục 30–50 năm. Lượng mưa vượt chuẩn, đất bão hòa và tổ hợp thời tiết mạnh khiến khu vực hứng chịu đợt lũ bất thường
- Bài học về “nồi canh thịt viên” của cô giáo Đài Loan khiến mọi người cảm động
- Nguyên nhân gây mùi ở người lớn tuổi
- Hai vợ chồng đi làm thuê ở TP.HCM, trở về thì mất cả hai con
Mưa lũ vượt ngưỡng lịch sử, nhiều lưu vực đồng thời phá kỷ lục
Theo Cục Khí tượng thủy văn, mưa lũ tại Nam Trung Bộ trong tuần 16–22/11 vượt nhiều giá trị quan trắc từng ghi nhận. Lượng mưa tại Sơn Hòa đạt 601,2 mm, Quy Nhơn 380,6 mm, trong khi các trạm như Sơn Thành Tây, Sơn Thành Đông, Hòa Mỹ Tây hay Sông Hinh ghi nhận tới 1.000–1.200 mm chỉ trong vài ngày.
Cơ quan khí tượng đánh giá đây là những sự kiện mưa cực đoan theo phân loại của Tổ chức Khí tượng thế giới, gần như không thể dự báo chính xác về định lượng. Ngoài ra, lượng mưa tích lũy từ tháng 10 đến giữa tháng 11 đã cao hơn trung bình nhiều năm 120–200%, khiến đất bão hòa và chỉ cần thêm 300–500 mm mưa là hình thành lũ lớn.
Đặc biệt, đợt lũ năm nay xuất hiện muộn hơn quy luật thông thường và đồng thời vượt kỷ lục trên nhiều sông lớn như sông Kỳ Lộ, sông Ba, sông Dinh Ninh Hòa và sông Đa Nhim. Đỉnh lũ tại trạm Phú Lâm trên sông Ba có chu kỳ lặp lại khoảng 50 năm. Hiện tượng lũ cùng lúc phá kỷ lục trên 3–5 lưu vực được đánh giá là cực hiếm trong hơn nửa thế kỷ quan trắc.
Biến đổi khí hậu làm tăng tính cực đoan của thời tiết
Cục Khí tượng thủy văn nhận định sự kiện lũ lớn này cho thấy quy luật lũ truyền thống đang bị phá vỡ, phản ánh sự gia tăng của các hiện tượng thời tiết cực đoan do biến đổi khí hậu. Từ đầu năm, sau Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, khu vực Nam Trung Bộ trở thành tâm lũ, thể hiện mức độ tổn thương cao trước mưa lớn và lũ dồn dập.
Nguyên nhân của đợt mưa kéo dài từ 15–21/11 là sự kết hợp đồng thời của nhiều hình thái thời tiết mạnh: nhiễu động trong đới gió đông ở độ cao 1.500–5.000 m, không khí lạnh cường độ rất mạnh từ đêm 17/11 và vùng hội tụ ẩm duy trì liên tục. Hơi nước từ Biển Đông được đưa vào đất liền trong khi dãy Trường Sơn đóng vai trò “chắn gió”, kích thích đối lưu mạnh.
Ở nhiều nơi, lượng mưa đạt 800–1.700 mm, vượt xa khả năng tiêu thoát tự nhiên. Địa hình Trung Bộ với các lưu vực sông ngắn, độ dốc lớn khiến nước tập trung nhanh, gây lũ quét, lũ ống và làm lũ lên chỉ trong vài giờ. Triều cường cao càng khiến thoát lũ chậm.
Bên cạnh đó, khí hậu biến đổi làm gia tăng tần suất mưa cực đoan trong 10–15 năm gần đây, nhiều trạm ghi nhận lượng mưa vượt mức lịch sử 1.000–1.700 mm/đợt
Theo: VTC News
