Mỹ chuyển giao tàu không người lái Triton giúp Philippines tăng cường giám sát Biển Đông

Ngày 23/6, Mỹ bàn giao 4 tàu không người lái Triton trị giá 13 triệu USD cho Philippines. Hoạt động này nhằm nâng cao năng lực giám sát Biển Đông, ứng phó các thách thức từ chiến lược vùng xám và bảo vệ tự do hàng hải khu vực.

Mỹ chuyển giao tàu không người lái Triton hỗ trợ an ninh hàng hải Philippines

Ngày 23/6, Đại sứ quán Mỹ tại Manila chính thức thông báo việc bàn giao 4 tàu không người lái Triton (AUSV) cho Lực lượng Vũ trang Philippines (AFP). Lô thiết bị công nghệ cao này có tổng trị giá khoảng 13 triệu USD, tương đương gần 350 tỷ đồng. Đây được xem là một phần quan trọng trong chương trình Nhận thức miền hàng hải ở Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương (IPMSC) mà Washington đang triển khai.

Dòng tàu Triton do hãng Ocean Aero sản xuất có chiều dài hơn 4m, sở hữu tính năng độc đáo là di chuyển được cả trên mặt nước lẫn dưới lòng biển. Với khả năng hoạt động liên tục trong vòng 30 ngày, phương tiện này cho phép thực hiện các nhiệm vụ giám sát bền bỉ. Sự hiện diện của tàu không người lái giúp giảm thiểu rủi ro cho con người trong khi vẫn đảm bảo nắm bắt tình hình thực tế.

Tại lễ bàn giao, đại diện phía Mỹ khẳng định năng lực nhận thức hàng hải là yếu tố then chốt để đối phó các thách thức như đánh bắt cá bất hợp pháp. Các tàu Triton sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc theo dõi các hoạt động “vùng xám” và bảo đảm tự do hàng hải. Đây là những nỗ lực nhằm duy trì trật tự dựa trên luật pháp quốc tế tại các vùng biển đang xảy ra tranh chấp.

Vai trò của công nghệ không người lái trong chiến lược răn đe tại Biển Đông

TS Satoru Nagao từ Viện Nghiên cứu Hudson nhận định tàu Triton cực kỳ hữu ích để xác định các diễn biến tại bãi cạn Scarborough. Thời gian qua, việc Trung Quốc xây dựng cơ sở nghiên cứu và triển khai vũ khí trên các thực thể ở Hoàng Sa, Trường Sa gây lo ngại lớn. Sự leo thang này buộc Mỹ và các đồng minh phải tăng cường khả năng trinh sát để kịp thời phát hiện các mối đe dọa tiềm tàng.

Sáng kiến IPMSC vốn được nhóm “Bộ tứ” gồm Mỹ, Nhật Bản, Úc và Ấn Độ thông qua từ năm 2022 nhằm tích hợp các hệ thống giám sát đa tầng. Năm ngoái, Washington đã công bố khoản đầu tư 55 triệu USD để hỗ trợ một số nước Đông Nam Á và Nam Thái Bình Dương. Hiện có khoảng 19 quốc gia tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương đang tham gia vào mạng lưới chia sẻ dữ liệu hàng hải này.

Từ năm 2020, Mỹ đã đóng góp 293 triệu USD thông qua Sáng kiến An ninh Hàng hải (MSI) để cung cấp thiết bị và đào tạo quân sự cho đối tác. Theo GS Stephen Robert Nagy, việc nhận thức toàn diện lĩnh vực hàng hải là điều kiện tiên quyết để bảo vệ các tuyến đường biển khỏi bị vũ khí hóa. Những chương trình này đang góp phần quan trọng trong việc ngăn chặn các hành động quân sự đơn phương trong khu vực.

Minh Tâm (tổng hợp)