Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết cả nước đang thiếu 104.516 giáo viên mầm non và phổ thông so với định mức, trong khi hơn 40.000 chỉ tiêu biên chế đã được giao vẫn chưa được tuyển dụng.
- Thanh Hóa công bố tình huống khẩn cấp do sạt lở đất
- Tuyển sinh đại học 2027 thay đổi cách tổ chức xét tuyển
- Những thực phẩm giàu omega-3 tốt cho tim
Thông tin được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn nêu tại phiên giải trình của Ủy ban Văn hóa và Xã hội thuộc Quốc hội sáng 20/9. Báo cáo cho thấy dù số lượng giáo viên toàn quốc đã tăng so với năm học trước, tình trạng thiếu hụt và mất cân đối cơ cấu đội ngũ vẫn chưa được khắc phục.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, cả nước hiện có gần 1,3 triệu giáo viên mầm non và phổ thông, tăng khoảng 4.000 người so với năm học trước. Tuy nhiên, cấp THCS vẫn là bậc học thiếu nhân lực nhiều nhất với gần 42.500 giáo viên, tiếp đến là tiểu học, THPT và mầm non.
Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho rằng sự dịch chuyển dân cư nhanh giữa khu vực đô thị và nông thôn, cùng việc điều chuyển nhân sự chưa đồng bộ giữa các địa phương, là những nguyên nhân khiến tình trạng thiếu giáo viên tiếp tục kéo dài. Điều này dẫn đến sự chênh lệch về nguồn nhân lực giáo dục giữa các khu vực.
Số liệu tổng hợp của Bộ cho thấy trong năm học 2025-2026, các địa phương đã tuyển mới gần 15.000 giáo viên. Trong đó có hơn 3.100 giáo viên mầm non, hơn 5.200 giáo viên tiểu học, hơn 4.500 giáo viên THCS và hơn 2.100 giáo viên THPT.
Dù vậy, quy mô thiếu hụt vẫn ở mức lớn khi mầm non còn thiếu 14.757 giáo viên, tiểu học thiếu 30.949 giáo viên, THCS thiếu 42.357 giáo viên và THPT thiếu 16.453 giáo viên. So với cuối năm học trước, số lượng giáo viên còn thiếu đã tăng thêm gần 2.000 người.
Theo đánh giá của cơ quan quản lý, nhu cầu học tập gia tăng tại các đô thị lớn và khu công nghiệp do tăng dân số cơ học đang khiến áp lực tuyển dụng giáo viên ngày càng lớn. Tốc độ bổ sung nhân lực hiện chưa theo kịp nhu cầu thực tế phát sinh tại nhiều địa phương.
Đáng chú ý, đến ngày 31/5/2026, cả nước vẫn còn hơn 40.000 chỉ tiêu biên chế giáo viên đã được giao nhưng chưa tuyển dụng được. Trước đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Nội vụ đề xuất bổ sung gần 66.000 biên chế giáo viên cho giai đoạn 2022-2026 nhằm đáp ứng nhu cầu của ngành.
Áp lực nhân lực càng trở nên rõ nét khi ngành giáo dục đang triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018 và mô hình dạy học 2 buổi/ngày. Những yêu cầu mới này đòi hỏi số lượng giáo viên lớn hơn đáng kể so với giai đoạn trước.
Các đại biểu Quốc hội tại phiên giải trình cũng chỉ ra nghịch lý “vừa thừa vừa thiếu” giáo viên đang xuất hiện ở nhiều địa phương. Đại biểu Phan Thị Thùy Linh dẫn chứng có địa phương miền núi tuyển 7 giáo viên tiếng Anh nhưng chỉ nhận được 1 hồ sơ đăng ký, trong khi nhiều đô thị và khu công nghiệp lại đối mặt với tình trạng quá tải do số học sinh tăng nhanh.
Đại biểu Nguyễn Thị Thùy Trang, Ủy viên Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, đồng thời đặt vấn đề về tính phù hợp của định mức biên chế hiện hành. Theo đại biểu, nếu chỉ tiêu được giao chưa phản ánh đúng nhu cầu thực tế thì những nơi thiếu giáo viên vẫn khó giải quyết được tình trạng này dù tổng biên chế toàn quốc có tăng.
Con số 104.516 là số thiếu so với định mức tại thời điểm kết thúc năm học 2025–2026. Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, sau khi sắp xếp trường lớp và rà soát quy mô học sinh, nhu cầu biên chế cần bổ sung cho năm học 2026–2027 khoảng 43.267 chỉ tiêu, trong khi còn khoảng 44.770 chỉ tiêu đã giao nhưng địa phương chưa tuyển. Hiện có 48.374 giáo viên hợp đồng đang làm việc tại các cơ sở giáo dục công lập. Bộ trưởng thừa nhận để lấp khoảng trống, nhiều nơi phải dùng giáo viên hợp đồng hoặc tăng sĩ số lớp, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục.
Trước thực trạng trên, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết quy định mới về định mức biên chế giáo viên đang được hoàn thiện và dự kiến ban hành trong tháng 9 hoặc đầu tháng 10/2026. Quy định này sẽ tính toán cụ thể theo quy mô học sinh, sĩ số lớp và đặc thù từng vùng miền nhằm đáp ứng sát hơn nhu cầu thực tế.
Bộ trưởng cho biết định mức mới, dự kiến ban hành trong tháng 9 hoặc đầu tháng 10, sẽ tính theo quy mô học sinh, sĩ số lớp, đặc thù vùng miền và dạy học 2 buổi/ngày. Với cách tính này, Bộ ước tính số giáo viên còn thiếu khoảng trên 43.000 người, và cho rằng nếu được giao biên chế và các địa phương tuyển đủ thì cơ bản đáp ứng. Trong lúc chờ định mức mới, Bộ trưởng nhấn mạnh việc giám đốc sở GD&ĐT được trực tiếp tuyển dụng, điều động giáo viên theo Nghị quyết 248/2025/QH15 là giải pháp quan trọng
Minh Tâm (tổng hợp)
