Tổng thống Mỹ Donald Trump chúc mừng Quốc khánh 81 của Việt Nam, đánh giá cao vai trò của Hà Nội trong Hội đồng Hòa bình về Gaza, trong khi quan hệ thương mại hai nước vẫn gặp trở ngại.
- Biển Sầm Sơn bất ngờ đông nghẹt sau ngày đầu vắng khách
- Quảng Ninh chính thức trở thành thành phố trực thuộc Trung ương
- Lũ quét Nepal phơi bày mối nguy giấu trong lớp băng tan
Thông điệp được Đại sứ quán Mỹ tại Hà Nội đăng trên Facebook và Instagram tối 01/9, ngay trước Quốc khánh 02/9. Ông Trump cho rằng nền độc lập của Việt Nam thể hiện sức mạnh và sự kiên cường của người dân, đồng thời nhấn mạnh Washington trân trọng những tiến bộ trong khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện được hai nước xác lập năm 2023.
Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Mỹ cũng phát thông điệp tương tự, tái khẳng định cam kết chung về hòa bình, ổn định tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương và ghi nhận vai trò lãnh đạo ngày càng lớn của Việt Nam với tư cách thành viên sáng lập Hội đồng Hòa bình.
Quan hệ Việt – Mỹ đã đi một chặng đường dài trước khi có những thông điệp như vậy. Hai nước bình thường hóa quan hệ vào tháng 7/1995, nâng cấp lên Đối tác toàn diện năm 2013 và xác lập Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 9/2023.
Hội đồng Hòa bình được thành lập theo Nghị quyết 2803 của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, thông qua ngày 17/11/2025, với mục tiêu thúc đẩy tái thiết và hòa bình lâu dài cho Dải Gaza. Ngày 16/01/2026, Tổng thống Trump gửi thư mời Việt Nam tham gia với tư cách thành viên sáng lập. Việt Nam nhận lời và tháng 02/2026, lãnh đạo cao nhất của Đảng tới Washington dự phiên họp khai mạc cơ chế này.
Lời chúc ngoại giao giữa những điểm nghẽn thương mại
Phía sau những lời lẽ ngoại giao nồng ấm vẫn là một bức tranh thương mại còn nhiều vấn đề. Trong báo cáo Special 301 năm 2026, Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ xếp Việt Nam vào nhóm cần ưu tiên giám sát do chưa giải quyết dứt điểm các vấn đề bảo hộ sở hữu trí tuệ. Động thái này kéo theo cuộc điều tra theo Mục 301 được mở từ tháng 5/2026.
Thuế nhập khẩu hàng Việt Nam vào Mỹ, sau nhiều lần điều chỉnh, hiện khoảng 12,5%. Mức thuế này tạo thêm sức ép đối với hàng hóa Việt Nam khi vào thị trường Mỹ.
Ông Nguyễn Khắc Giang, nghiên cứu viên tại Viện ISEAS – Yusof Ishak (Singapore), nhận định với tạp chí Indo-Pacific Defense FORUM rằng sức ép ngày càng lớn của Trung Quốc trên Biển Đông buộc Việt Nam phải đa dạng hóa đối tác và nguồn cung. Trong khi đó, khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện giúp hai bên mở rộng hợp tác về an ninh, công nghệ mà “không phải đàm phán lại ý nghĩa chính trị của từng bước đi”.
Những diễn biến này cho thấy quan hệ Việt – Mỹ đang tồn tại song song hai gam màu. Một bên là hợp tác chiến lược ngày càng mở rộng, những lời chúc mừng được gửi đi trong các dịp quan trọng. Bên kia là các cuộc rà soát, điều tra thương mại và những vấn đề chưa được tháo gỡ.
Vì thế, thông điệp của ông Trump không chỉ mang ý nghĩa ngoại giao trong dịp Quốc khánh, mà còn xuất hiện đúng lúc hai nước phải xử lý nhiều bài toán thực tế trong quan hệ kinh tế.
Giữa những lời chúc ngoại giao và các cuộc đàm phán thương mại chưa ngã ngũ, quan hệ Việt – Mỹ vẫn đang tìm một điểm cân bằng mới.
Đỗ Vân (tổng hợp)
