Mất cha, mất mẹ gọi là “mồ côi”, mất con thì gọi là gì?

Người ta có từ “mồ côi” để chỉ đứa trẻ mất cha mẹ. Nhưng chẳng có từ nào để gọi những bậc cha mẹ mất con. Có lẽ vì không ngôn từ nào đủ sức gói trọn nỗi đau ấy – một nỗi đau không thể gọi tên.

Có những nỗi đau không được báo trước, mà người mẹ chỉ biết gồng mình khi thời khắc ấy tới. Ở một xóm nghèo giữa mưa lũ tỉnh Quảng Trị, chị Cao Thị Ngọc Thơm (SN 1985) ngồi im lặng bên ba di ảnh nhỏ xếp cạnh nhau. Trong 11 năm, chị đã lần lượt mất ba đứa con, tất cả vì đuối nước. Con trai đầu mất năm 2014 lúc mới 5 tuổi. Hai năm sau, con trai thứ hai cũng bị chết đuối gần nhà. Mới đây, ngày 31 / 10 thì con gái út (SN 2015) cũng bị lũ cuốn trôi khi đi xe đạp điện qua cánh đồng phía sau làng. Ảnh chụp khoảnh khắc chị ngồi lặng, ánh mắt trũng sâu, gương mặt lạnh tanh như thể nước mắt đã cạn, cảm xúc đã chai sần hóa đá.

Tôi từng nhìn thấy hình ảnh như thế, nhưng gần hơn – trong chính người thân của mình. Một ngày nhiều năm về trước, tôi về quê chơi, cả nhà sang thăm anh chị họ. Chị cẩn thận rửa mấy quả lê để mời khách. Trước khi mang ra, chị nhẹ nhàng chọn một quả tươi đẹp nhất đặt lên bàn thờ con trai. Cậu bé mất khi chỉ được vài tuổi. Khi ấy, tôi nhìn chị, thấy ánh mắt chị thoáng buồn nhưng gương mặt vẫn bình thản. Tôi, người chưa từng trải qua mất mát, nghĩ rằng mấy năm trôi qua rồi, có lẽ chị đã nguôi ngoai phần nào.

Cho đến khi chính mình trải qua nỗi đau ấy, tôi mới hiểu, đằng sau vẻ bình thản của chị là cả sự cố gắng từng phút từng giây. Là cách một người mẹ học lại cách thở, cách bước đi, cách sống tiếp, trong khi trái tim mang theo khoảng trống không bao giờ lấp đầy.

Những ngày đầu, tôi sống như người mộng du. Sáng vẫn dậy sớm, dọn phần ăn cho con, vẫn nghe thấy đâu đó tiếng cười trong căn nhà quen thuộc. Tôi vẫn giữ nguyên chiếc áo con thích nhất, vẫn để nguyên góc bàn học, sợ rằng chỉ cần dọn đi một thứ là kỷ niệm cũng mất theo. Nhưng rồi sự im lặng phủ xuống, dày đặc và lạnh lẽo đến nghẹt thở. Có những đêm, tôi ngồi trước tấm ảnh con, tay khẽ chạm vào khuôn mặt ấy, nước mắt chẳng còn để rơi.

Mỗi khi con đi học hay đi chơi về, câu đầu tiên con luôn gọi là: “Mẹ ơi, con về rồi!” Tiếng gọi trong trẻo ấy từng khiến căn nhà như bừng sáng. Tôi sẽ chạy ra, ôm con vào lòng và hỏi: “Em của mẹ hôm nay đi học có vui không?” Con cười tít mắt, đôi mắt long lanh như hai giọt nắng. Những khoảnh khắc nhỏ bé ấy từng bình thường đến mức tôi không ngờ, một ngày lại trở thành điều khiến mình nhớ đến thắt lòng.

Con đến để dạy tôi biết thế nào là yêu thương, và khi con đi, con dạy tôi bài học khó nhất đó là buông bỏ (Ảnh: Thanh Hóa Mới)

Từ ngày con đi, câu nói “Mẹ ơi, con về rồi” cứ vang mãi trong đầu tôi. Chỉ cần nghe ngoài ngõ ai đó gọi “mẹ ơi”, trái tim tôi như thắt lại. Rồi một đêm, khoảng hai giờ sáng, tôi giật mình tỉnh giấc. Không hiểu vì sao, tôi bước đến cửa sổ, khẽ vén rèm nhìn ra ngoài. Trên nền trời thẫm, một ngôi sao màu xanh toả sáng lạ lùng. Ánh sáng ấy không giống bất kỳ vì sao nào khác, nó lung linh và khẽ xoay tròn, như đang mỉm cười chào tôi. Giây phút ấy, tôi nhận ra: con tôi đã “về nhà” thật rồi. Ngôi nhà thật sự của con, nơi không còn khổ đau, nơi mọi yêu thương được giữ lại trong sáng nhất và là nơi đẹp đẽ vô cùng.

Tôi bắt đầu hiểu ra rằng, con người chúng ta ai cũng đến từ một tầng cao nào đó. Mỗi người xuống đây đều có sứ mệnh của riêng mình. Và khi đã hoàn thành sứ mệnh, chúng ta lại được trở về, như đứa trẻ sau chuyến đi dài nói khẽ: “Mẹ ơi, con về rồi.” Con đến để dạy tôi biết thế nào là yêu thương. Và khi con đi, con dạy tôi bài học khó nhất đó là buông bỏ. Thời gian không khiến tôi quên, mà khiến tôi hiểu. Hiểu rằng con chưa từng rời xa, chỉ là đổi chỗ đứng: từ vòng tay tôi sang một nơi rộng lớn hơn, từ tiếng gọi ngoài cửa thành tiếng vọng trong tim. Giờ đây, thay vì đếm từng ngày để khóc, tôi đếm từng điều tốt đẹp mình làm. Tôi coi đó lời nhắn gửi cho con – bằng những nhẫn nại, bao dung, bằng lòng biết ơn và bằng sự thiện lương.

Tôi trồng một khóm hoa trước hiên, nơi con từng chơi khi nhỏ. Mỗi khi gió khẽ lay cánh hoa, tôi lại nghe như con đang gọi: “Mẹ ơi, con về rồi.” Tôi biết, một phần con vẫn ở đây. Trong gió, trong nắng, trong từng nhịp đập của trái tim tôi. Tình yêu không mất đi, nó chỉ thay hình đổi dạng, trở nên lặng lẽ và dịu dàng hơn bao giờ hết.

Tôi muốn nhắn gửi đến chị Thơm và những người mẹ đang đi qua những tháng ngày tối tăm nhất của nỗi mất mát này, rằng: hãy cứ khóc nếu cần, hãy cứ yếu đuối nếu mệt. Nhưng rồi một lúc nào đó, xin hãy ngẩng đầu lên nhìn bầu trời. Ở đó, có một ngôi sao nhỏ vẫn đang dõi theo bạn. Con của bạn không đi đâu xa cả, chỉ là đã về “Nhà” trước bạn một bước mà thôi.

Và tôi chọn sống nhẫn nại, thiện lương bởi tôi tin, mỗi bước đi hôm nay là một bước gần hơn về ngôi nhà thật sự của mình. Ở nơi đó, khi gặp lại con, tôi sẽ mỉm cười và nói: “Em ơi, mẹ về rồi!”