Từ 1-1-2026, Mỹ áp dụng Đạo luật Bảo tồn thú biển (MMPA), cấm nhập 12 nhóm loài thủy sản Việt Nam khai thác bằng lưới rê, lưới kéo, lưới vây. Cục Thủy sản cho biết sẽ gỡ dần, trước mắt nộp hồ sơ cho ghẹ.
Quy định Mỹ cấm nhập 12 nhóm thủy sản Việt Nam từ 1-1-2026
Ông Lê Trần Nguyên Hùng, Phó cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư, trao đổi với Tuổi Trẻ Online về quy định mới. Từ 1-1-2026, Mỹ cấm nhập 12 nhóm loài như cá ngừ (mắt to, vây vàng, vằn, vây xanh), cá kiếm, cá mú, cá thu, cá đối, ghẹ, mực… Các sản phẩm này khai thác từ 12 mã nghề bị ảnh hưởng. Chủ yếu là lưới rê, lưới kéo, lưới vây. Lý do là chưa được công nhận tương đương với MMPA.
Ngoài lệnh cấm, các lô hàng thủy sản thuộc các mã HTS (biểu thuế hài hòa của Mỹ) phải có giấy chứng nhận COA.
Kim ngạch 1,8 tỉ USD và nhóm hàng 512 triệu USD chịu tác động
Theo số liệu thống kê năm 2024, tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản Việt Nam sang thị trường Mỹ đạt 1,8 tỉ USD. Tính riêng các sản phẩm khai thác thuộc 12 nghề bị ảnh hưởng ước đạt gần 512 triệu USD.
Ông Hùng cho rằng khác biệt lớn nằm ở phương thức quản lý. Nghề cá Việt Nam đa loài, đa ngư cụ, quy mô nhỏ lẻ. Trong khi đó, Mỹ quản lý hiện đại, tàu ít và truy xuất toàn trình. Ông nhận định khác biệt chủ yếu mang tính kỹ thuật và có thể khắc phục theo lộ trình.
Gỡ từng bước, ưu tiên ghẹ và siết giám sát nghề cá năm 2026
Theo ông Hùng, Việt Nam đã rà soát, sửa đổi luật, nghị định, thông tư để phù hợp MMPA. Mỹ yêu cầu tàu cá báo cáo và ghi vị trí, thời gian khi bắt gặp thú biển. Việt Nam đã đưa yêu cầu này vào quy định. Các biện pháp giảm thiểu tác động tới thú biển cũng được bổ sung. Ví dụ dùng giải pháp kỹ thuật, hoặc lắp thiết bị xua đuổi. Bộ cũng có tờ trình Thủ tướng về chỉ thị tăng cường quản lý và bảo vệ các loài thú biển.
Song song, các địa phương được yêu cầu tuyên truyền, tập huấn. Ngư dân phải ghi nhật ký khai thác. Cảng cá tăng giám sát và hướng dẫn kỹ thuật đánh bắt. Với 12 nghề chưa được công nhận tương đương, cục sẽ gỡ theo từng bước. Trước mắt, cục cung cấp hồ sơ và xây dựng dữ liệu gửi Mỹ trước ngày 12-1 để công nhận tương đương với con ghẹ. Ông Hùng cho biết “khoảng 80% ghẹ Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ”.
Theo: Tuổi Trẻ
