Greenland thường được nhắc đến như “hòn đảo băng” của Bắc Cực, nhưng bên dưới lớp băng dày là tài nguyên thiên nhiên và vị trí chiến lược đặc biệt. Những yếu tố này đang định hình tương lai kinh tế, địa chính trị của hòn đảo tự trị thuộc Đan Mạch, đồng thời lý giải vì sao cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump từng công khai mong muốn sáp nhập Greenland.
- Triệt phá đường dây buôn bán 25 tấn hóa mỹ phẩm giả trên mạng
- Năm bệnh mắt thường gặp, cần cảnh giác sớm
- Đức cùng các đối tác châu Âu triển khai quân đội đến Greenland
Kinh tế Greenland phụ thuộc nặng nề vào ngư nghiệp truyền thống
Trong cơ cấu kinh tế hiện tại, ngư nghiệp vẫn giữ vai trò trung tâm. Số liệu từ cơ quan thống kê Greenland cho thấy hơn 90% giá trị xuất khẩu đến từ cá và hải sản. Các mặt hàng chủ lực gồm tôm, cá tuyết và cá halibut. Nền kinh tế vì vậy phụ thuộc lớn vào điều kiện thời tiết, trữ lượng tự nhiên và biến động giá toàn cầu.
Sự phụ thuộc kéo dài tạo ra rủi ro tăng trưởng dài hạn. Chính quyền Greenland liên tục tìm kiếm động lực kinh tế mới. Khoáng sản nổi lên như lựa chọn khả thi nhất. Lĩnh vực này được kỳ vọng giúp đa dạng hóa nguồn thu. Mục tiêu là giảm phụ thuộc ngân sách vào trợ cấp từ Đan Mạch. Tự chủ kinh tế được xem là nền tảng cho quyền tự quyết trong tương lai.
Tài nguyên khoáng sản biến Greenland thành điểm nóng chiến lược
Greenland sở hữu danh mục khoáng sản đa dạng và có giá trị cao. Các tài nguyên đã được xác định gồm vàng, kẽm, graphite, đất hiếm và nhiều khoáng sản then chốt. Đây là những nguyên liệu quan trọng cho công nghiệp công nghệ cao và chuyển dịch năng lượng. Điều kiện địa chất được đánh giá thuận lợi cho thăm dò và khai thác.
Theo Reuters, khảo sát năm 2023 cho thấy Greenland có 25 trong 34 loại khoáng sản thiết yếu của Liên minh châu Âu. Con số này đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh phương Tây tìm cách giảm phụ thuộc nguồn cung. Greenland vì thế trở thành điểm nóng chiến lược toàn cầu. Mỹ xem đây là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng tương lai.
Tiềm năng lớn nhưng rào cản khai thác không hề nhỏ
Dù sở hữu trữ lượng đáng kể, khai thác khoáng sản tại Greenland gặp nhiều trở ngại. Thời tiết Bắc Cực khắc nghiệt kéo dài phần lớn năm. Khoảng cách xa các trung tâm tiêu thụ lớn làm chi phí logistics tăng mạnh. Hạ tầng giao thông, cảng nước sâu và nguồn điện ổn định còn thiếu.
Financial Times nhận định Greenland không phải “viên ngọc khai mỏ” dễ khai thác. Nhiều dự án phải đối mặt thách thức kỹ thuật và chi phí cao. Các vấn đề xã hội và môi trường cũng cần được xử lý thận trọng. Chính những yếu tố này khiến tiến độ thương mại hóa chậm. Tuy nhiên, tiềm năng dài hạn vẫn được đánh giá rất lớn.
Dầu khí, môi trường và lý do Mỹ không muốn đứng ngoài
Năm 2021, Greenland tuyên bố dừng cấp phép thăm dò dầu khí mới. Quyết định nhằm bảo vệ hệ sinh thái Bắc Cực mong manh. Chính quyền cho rằng chi phí khai thác quá cao. Rủi ro môi trường không tương xứng lợi ích kinh tế dài hạn. Greenland cũng ban hành luật hạn chế mỏ chứa uranium.
Tuy vậy, các đánh giá địa chất vẫn cho thấy tiềm năng dầu khí lớn. USGS ước tính East Greenland Rift Basins có hơn 31 tỷ thùng dầu quy đổi chưa phát hiện. Với Mỹ, tài nguyên và vị trí chiến lược Bắc Cực mang ý nghĩa dài hạn. Điều này giải thích vì sao ông Trump từng công khai muốn sáp nhập Greenland. Đan Mạch đã bác bỏ, khẳng định chủ quyền không thể tranh cãi.
Theo: CaffeF
