IEA đề xuất đường ống dẫn dầu từ Iraq sang Thổ Nhĩ Kỳ nhằm thay thế eo biển Hormuz

Giám đốc IEA Fatih Birol đề xuất xây dựng đường ống dẫn dầu từ Iraq sang Thổ Nhĩ Kỳ nối Basra với cảng Ceyhan. Dự án này nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào eo biển Hormuz và đảm bảo an ninh năng lượng cho khu vực.

Eo biển Hormuz bất ổn thúc đẩy phương án xây dựng đường ống dẫn dầu từ Iraq sang Thổ Nhĩ Kỳ

Tình hình giao thông hàng hải tại eo biển Hormuz diễn biến phức tạp khi Iran tái áp đặt hạn chế đối với tàu thương mại chỉ sau chưa đầy một ngày mở cửa. Nhiều tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng hiện nay đã phải quay đầu sau khi nhận cảnh báo đóng cửa tuyến đường thủy này từ phía Tehran. Sự bất ổn gây áp lực lớn lên các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ trong khu vực, đặc biệt là Iraq khi quốc gia này phụ thuộc gần như hoàn toàn vào eo biển Hormuz để xuất khẩu dầu ra quốc tế.

Khu vực Basra đóng vai trò sống còn đối với nền kinh tế Iraq khi sở hữu trữ lượng dầu mỏ khổng lồ khoảng 90 tỷ thùng. Theo số liệu thực tế, lượng dầu tại đây hiện đang chiếm tới 90% tổng kim ngạch xuất khẩu của toàn nước Iraq. Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Fatih Birol ví eo biển Hormuz hiện nay giống như một chiếc bình đã vỡ và rất khó để hàn gắn lại nguyên vẹn như trạng thái ban đầ,.

Trước thực trạng đó, ông Birol vừa đề xuất xây dựng tuyến đường ống dẫn dầu mới mang tính chiến lược nối liền các mỏ tại Basra với cảng Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ. Dự án được kỳ vọng giúp dòng chảy dầu khí toàn cầu thoát khỏi những rắc rối và rủi ro liên quan đến eo biển Hormuz. Lãnh đạo IEA khẳng định công trình này đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với an ninh nguồn cung khu vực và đặc biệt hấp dẫn các quốc gia châu Âu hiện nay.

Giám đốc IEA đề xuất đường ống dẫn dầu mới từ Iraq sang Thổ Nhĩ Kỳ để thay thế eo biển Hormuz. (Ảnh: Chụp màn hình báo CafeF).

Thỏa thuận chính trị và triển vọng vẽ lại bản đồ năng lượng khu vực

Để triển khai dự án, Thổ Nhĩ Kỳ và Iraq cần đạt được thỏa thuận chính trị chung về việc mở rộng hệ thống đường ống hiện có. Thổ Nhĩ Kỳ chủ động đề xuất kết nối các mỏ dầu từ Kirkuk ở phía Bắc xuống tận những mỏ phía Nam. Đây là một phần trong nỗ lực xây dựng tuyến đường thương mại trị giá hàng tỷ đô la trải dài từ cảng Faw đến biên giới phía Bắc Thổ Nhĩ Kỳ nhằm tạo hành lang vận tải mới,.

Dự án thu hút sự quan tâm của các đối tác châu Âu đang tìm kiếm nguồn cung năng lượng an toàn trong bối cảnh địa chính trị biến động. Ông Fatih Birol tin tưởng rằng các vấn đề về tài chính hoàn toàn có thể được giải quyết trong thời điểm hiện tại nhờ sự hỗ trợ từ châu Âu. Bên cạnh đó, Thổ Nhĩ Kỳ cùng Syria và Jordan đã nhất trí hiện đại hóa hệ thống đường sắt và đường cao tốc để nối liền Nam Âu với Vịnh Ba Tư.

Thổ Nhĩ Kỳ hiện nổi lên như một lựa chọn khả thi khi dự án Hành lang Kinh tế Ấn Độ – Trung Đông – Châu Âu (IMEC) đang bị đình trệ. Xung đột tại dải Gaza và các cuộc tấn công của lực lượng Houthi trên Biển Đỏ đã khiến hoạt động vận tải quốc tế qua các tuyến đường cũ gặp nhiều rủi ro. Những yếu tố địa chính trị này càng làm tăng thêm tính cấp thiết cho đề xuất đường ống dẫn dầu từ Iraq sang Thổ Nhĩ Kỳ hiện nay.

Theo: CafeF