Việt Nam hiện chỉ ghi nhận khoảng 13 cây chai lá cong cổ thụ tại ven biển miền Trung, khiến các nhà khoa học phải khẩn cấp thực hiện kế hoạch bảo tồn.
- Xung đột Iran: Mỹ xem xét nối lại chiến dịch tấn công lớn
- Hà Nội: Truy tố vợ chồng doanh nhân bán 13 triệu sản phẩm giả và rửa tiền
- Căng thẳng Mỹ – Iran leo thang khi hai bên cùng tuyên bố cứng rắn
Hiện trạng 13 cây mẹ chai lá cong tại dải cát miền Trung
Chai lá cong là loài thực vật đặc hữu của Việt Nam, nổi tiếng với khả năng sinh trưởng trên các bãi cát và đụn cát khắc nghiệt ven biển. Hiện nay, quần thể loài này đang ở mức cực kỳ thấp với khoảng 13 cá thể cổ thụ được phát hiện tại Phú Yên và một số tỉnh miền Trung. Những cây này đóng vai trò là cây mẹ, lưu giữ nguồn gen quý giá hàng trăm năm tuổi cho công tác phục hồi loài trong tương lai.
Tại khu vực thị xã Sông Cầu, các cây cổ thụ có kích thước khổng lồ với chiều cao 30-40m và tán rộng, vẫn ra hoa đều đặn mỗi năm. Tuy nhiên, một nghịch lý đang diễn ra là khu vực xung quanh các cây mẹ này không hề có dấu hiệu của sự tái sinh tự nhiên. Điều này khiến giới khoa học lo ngại về một thế hệ “đứt gãy”, khi các cây già cỗi mất đi mà không có lớp kế cận thay thế.
Địa hình đồi cát bay tại xã Xuân Cảnh, nơi có 10 cây cổ thụ, đang bị đe dọa bởi tình trạng sụt lún và xói lở đất. Nền lập địa yếu không chỉ ảnh hưởng đến sự sinh trưởng mà còn đe dọa trực tiếp đến sự an toàn của những cây di sản này. Việc bảo vệ những cá thể cuối cùng này trở thành nhiệm vụ trọng tâm của các hạt kiểm lâm và cơ quan đa dạng sinh học địa phương.
Giải pháp bảo vệ loài gỗ quý trước nguy cơ xóa sổ
Trước tình hình nguy cấp, các chuyên gia lâm nghiệp đã đề xuất mô hình bảo tồn song song: bảo vệ tại chỗ và nhân giống di dời. Phương án ưu tiên là khoanh vùng bảo vệ chặt chẽ những cây mẹ hiện có, đồng thời tổ chức thu gom hạt giống để xử lý kỹ thuật. Việc ươm trồng cây con tại các khu vực có điều kiện phù hợp sẽ giúp tạo ra quần thể mới, giảm bớt áp lực tuyệt chủng.
Gỗ chai lá cong từ lâu đã được ví là cứng như sắt, có giá trị rất cao trong xây dựng và đóng tàu thuyền nhờ độ bền tuyệt đối. Thân cây còn cung cấp nhựa quý dùng trong kỹ nghệ xảm ghe của ngư dân miền biển từ bao đời nay. Sự biến mất của loài cây này không chỉ là tổn thất về đa dạng sinh học mà còn làm mất đi một nguồn tài nguyên quý giá của quốc gia.
Sự kết hợp giữa bảo tồn khoa học và văn hóa địa phương đang cho thấy những tín hiệu tích cực trong việc giữ gìn loài cây này. Nhiều cây cổ thụ nằm gần các khu vực tâm linh được người dân bảo vệ nghiêm ngặt vì coi là cây thiêng, không ai dám xâm phạm. Chính quyền địa phương đang phối hợp với các viện nghiên cứu để biến những cây di sản như tại Cam Ranh thành biểu tượng bảo tồn.
Theo: CafeF
