Phó Tổng thống Mỹ JD Vance xác nhận Mỹ và Iran đã đạt nguyên tắc thiết lập kênh liên lạc quân sự trực tiếp giữa Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ nhằm ngăn leo thang căng thẳng.
- Cái chết của Mặt Trời sẽ diễn ra đầy biến động mãnh liệt
- Cháy rừng liên tiếp ở Thanh Hóa khiến 30.000 hộ dân mất điện
- Tin tức quốc tế 13/5: Ông Trump thăm Trung Quốc và tín hiệu hòa bình Ukraine
Thỏa thuận nguyên tắc này được đạt ra tại hội nghị thượng đỉnh ở Lucerne, Thụy Sĩ hôm 25/6, với Pakistan và Qatar đóng vai trò trung gian. Ông Vance mô tả đây là một trong những bước đột phá lớn nhất của vòng đàm phán vừa kết thúc.
Trả lời phỏng vấn UnHerd trên chuyên cơ Không lực Hai sau hội nghị, ông Vance cho biết Washington đã tìm kiếm “một kênh liên lạc với phía Iran” để giảm thiểu xung đột. Ông gọi bản ghi nhớ hiện tại là “văn kiện nền tảng”, chưa phải thỏa thuận cuối cùng.
Mục tiêu trước mắt bao gồm duy trì tự do hàng hải tại eo biển Hormuz, chấm dứt các hành động quân sự qua lại và tạo môi trường để tiếp tục đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran. Ông Vance nhận định Tehran đang đề xuất các cơ chế thanh sát nghiêm ngặt hơn so với Kế hoạch Hành động Toàn diện Chung năm 2015, kèm theo việc xử lý kho uranium làm giàu hiện có.
Tiến trình đàm phán cũng được cho là góp phần giảm căng thẳng tại các điểm nóng trong khu vực, trong đó có Li-băng. Tuy nhiên, ông Vance thừa nhận Washington vẫn cần theo dõi liệu hành động thực tế của Tehran có khớp với các cam kết đưa ra hay không.
Ngoại trưởng Marco Rubio nhấn mạnh vấn đề Iran hỗ trợ các nhóm vũ trang — Hezbollah, Houthi và Hamas — phải được đưa vào chương trình nghị sự các vòng đàm phán tiếp theo. Ông khẳng định hòa bình và ổn định lâu dài khó đạt được nếu các lực lượng ngoài khuôn khổ nhà nước tiếp tục hoạt động với sự hậu thuẫn từ bên ngoài.
Lê Toan (tổng hợp)
