Động đất mạnh tại Colombia làm hơn một trăm người thiệt mạng

COLOMBIA – Trận động đất 7,4 độ xảy ra tại tỉnh Chocó đã khiến ít nhất 111 người tử vong, làm hư hại hàng nghìn công trình và buộc nhiều địa phương triển khai ứng phó khẩn cấp trên diện rộng.

Sáng 10/8 theo giờ địa phương, một trận động đất mạnh xảy ra tại khu vực San José del Palmar, tỉnh Chocó, miền tây Colombia. Đây được xác định là trận động đất mạnh nhất quốc gia Nam Mỹ này ghi nhận trong vòng một thập kỷ và xuất hiện chỉ hơn một tháng sau thảm họa địa chấn nghiêm trọng tại Venezuela láng giềng.

Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), động đất xảy ra lúc 7h34 ngày 10/8, có độ lớn 7,4 và tâm chấn nằm ở độ sâu khoảng 100km, cách thủ đô Bogotá gần 400km về phía tây. Rung chấn lan rộng tới Ecuador, Panama và Venezuela, trong khi người dân tại Bogotá cũng phải rời khỏi nhà để bảo đảm an toàn.

Tổng thống Colombia Abelardo de la Espriella đã ban bố tình trạng thảm họa quốc gia và trực tiếp chỉ đạo công tác cứu hộ. Trước khi tới khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, ông viết trên mạng xã hội X: “Tôi muốn nói với những người Colombia đang trải qua thời khắc khó khăn hôm nay: các bạn không đơn độc”.

Người dân và lực lượng cứu hộ tìm kiếm người sống sót giữa đống đổ nát của một tòa nhà bị sập tại Cali, Colombia, ngày 10/8. (Ảnh minh họa: THM)

Thiệt hại nặng tại nhiều thành phố

Cơ quan Địa chất Colombia (SGC) cho biết tâm chấn nằm tại Chocó, khu vực thuộc nơi giao nhau của ba mảng kiến tạo Nazca, Caribe và Nam Mỹ trong vành đai lửa Thái Bình Dương. Sau trận động đất chính, khu vực tiếp tục ghi nhận dư chấn khoảng 5 độ.

Tại Cali, thành phố lớn thứ ba Colombia, khoảng 20-30 tòa nhà đã sập đổ, nhiều người bị mắc kẹt dưới đống bê tông. Lực lượng cứu hộ phải dựng các khu điều phối dã chiến để tổ chức tìm kiếm nạn nhân.

Ở Pereira, ít nhất 18 người được xác nhận tử vong do công trình đổ sập. Thành phố Manizales cũng ghi nhận 17 tòa nhà sập hoàn toàn và 19 công trình khác bị hư hại một phần.

Theo thống kê sơ bộ, Risaralda là địa phương chịu tổn thất nhân mạng lớn nhất với khoảng 40 người thiệt mạng. Valle del Cauca ghi nhận 27 trường hợp tử vong, Chocó có 12 người chết và Caldas có 4 nạn nhân.

Hơn 1.600 công trình trên toàn quốc bị hư hại sau động đất. Một khu khoa nhi và sơ sinh của bệnh viện tại Cali cũng bị sập, trong khi sáu sân bay khu vực gồm Pereira, Manizales, Quibdó, Armenia, Cartago và Buenaventura phải tạm dừng hoạt động để kiểm tra kết cấu.

Mỹ đã công bố gói viện trợ khẩn cấp trị giá 15,5 triệu USD nhằm hỗ trợ nơi ở tạm thời, lương thực và công tác đánh giá thiệt hại cho Colombia.

Lực lượng cứu hộ tìm kiếm người mắc kẹt tại một tòa nhà đổ sập ở Pereira, Colombia, ngày 10/8. (Ảnh minh họa: THM)

Chỉ hơn 40 ngày trước thảm họa tại Colombia, Venezuela đã trải qua hai trận động đất liên tiếp có độ lớn 7,2 và 7,5 vào ngày 24/6, khiến hơn 6.000 người thiệt mạng. Dù cùng liên quan tới mảng kiến tạo Nazca, các chuyên gia cho rằng cơ chế hình thành của hai trận động đất là khác nhau.

Tiến sĩ Gustavo Ortiz thuộc Hội đồng Nghiên cứu Khoa học và Kỹ thuật Quốc gia Argentina (CONICET) cho biết bối cảnh địa chất của hai sự kiện không giống nhau. Theo ông, nhiều trận động đất ở khu vực tây nam Nam Mỹ xuất hiện khi mảng Nazca dịch chuyển xuống dưới mảng Nam Mỹ trong quá trình hút chìm.

Trong khi đó, nhà địa chấn học Amilcar Carrera-Cevallos nhận định trận động đất tại Colombia xảy ra dọc một đứt gãy trượt ngang do ứng suất tích tụ bên trong mảng Nazca. Ông cho rằng hiện tượng này phản ánh một quá trình lặp lại trong nội bộ mảng kiến tạo chứ không phải một sự kiện bất thường đơn lẻ.

Tâm chấn nằm ở độ sâu khoảng 100km và cách Bogotá gần 400km. Việc liên tiếp xảy ra các thảm họa địa chấn lớn tại Nam Mỹ trong thời gian ngắn cho thấy khu vực này đang trải qua giai đoạn hoạt động địa chất phức tạp, trong khi khả năng dự báo chính xác các trận động đất lớn vẫn là thách thức đối với giới khoa học.

Minh Tâm (tổng hợp)