Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sử dụng thiết bị mang tên “Discombobulator” trong chiến dịch bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro đang gây nhiều tranh cãi. Các chuyên gia quân sự cho rằng đây có thể chỉ là cách gọi chung cho tổ hợp tác chiến điện tử, không phải vũ khí mới.
- Đà Nẵng: Án tù cho nhóm đối tượng nâng khống giá mỏ cát gấp 300 lần
- Bất động sản Khánh Hòa chững lại rõ rệt cuối năm 2025
- Người đàn ông Hưng Yên làm giả hơn một tấn mì chính bán ra thị trường
Tuyên bố gây chú ý từ ông Trump
Ngày 24/1, ông Donald Trump cho biết lực lượng Mỹ đã dùng một loại vũ khí đặc biệt mang tên “Discombobulator” trong chiến dịch đột kích nhằm bắt giữ vợ chồng Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro. Theo ông, thiết bị này khiến các hệ thống vũ khí của Venezuela không thể hoạt động.
Ông Trump nói rằng quân đội Venezuela sở hữu vũ khí có nguồn gốc từ Nga và Trung Quốc, song không thể khai hỏa khi lực lượng Mỹ tiến vào. Ông từ chối tiết lộ chi tiết, viện dẫn lý do an ninh quốc gia. Hình ảnh do Reuters công bố cho thấy vợ chồng ông Maduro bị áp giải từ trực thăng đến tòa án ở New York ngày 5/1, sau chiến dịch được mô tả là diễn ra chớp nhoáng.
Đồn đoán về sóng âm và tác chiến điện tử
(Ảnh: Chụp màn hình báo VnExpress).
Nghi vấn về “vũ khí bí mật” xuất hiện sau khi Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt đăng tải cuộc phỏng vấn một người được cho là cận vệ của ông Maduro hôm 10/1. Người này nói lực lượng Mỹ phát ra sóng âm cực mạnh, khiến binh sĩ ngã quỵ, chảy máu mũi, thậm chí nôn ra máu.
Theo mô tả, radar và hệ thống cảnh báo sớm của Venezuela cũng bất ngờ ngừng hoạt động. Tuy nhiên, khi được hỏi về “vũ khí sóng âm” hôm 20/1, ông Trump chỉ khẳng định đó là thứ “không ai có”, mà không giải thích cụ thể.
CNN dẫn lời một quan chức Mỹ giấu tên cho rằng Tổng thống Trump đã gộp nhiều năng lực tác chiến khác nhau thành một khái niệm duy nhất. Theo nguồn tin này, Mỹ chủ yếu sử dụng tấn công mạng và tác chiến điện tử để vô hiệu hóa hệ thống phòng thủ của Venezuela.
Chuyên gia bác bỏ sự tồn tại của vũ khí mới
Elijah Magnier, nhà phân tích quân sự tại Bỉ, nhận định “Discombobulator” không phải thuật ngữ kỹ thuật được kiểm chứng. Ông cho rằng đây chỉ là cách gọi chung cho các công cụ phi động năng mà quân đội Mỹ đã sở hữu từ trước.
Magnier nhấn mạnh rằng vũ khí sóng âm khó có khả năng làm tê liệt radar và phòng không. Theo ông, sự cố của hệ thống Venezuela nhiều khả năng xuất phát từ tác chiến điện tử, tấn công mạng hoặc lỗi vận hành. Một số hình ảnh hiện trường sau chiến dịch cho thấy các xe chiến đấu thuộc tổ hợp phòng không Buk-M2E vẫn nằm trong kho và bị phá hủy bởi bom lượn, thay vì được triển khai tác chiến.
Những hệ thống âm thanh từng được Mỹ phát triển
Quân đội Mỹ từng nghiên cứu nhiều loại vũ khí năng lượng định hướng, trong đó có Hệ thống Phòng chống Chủ động (ADS). Thiết bị này phát ra sóng mm gây cảm giác bỏng rát trên da, nhưng không để lại tổn thương lâu dài.
ADS chủ yếu được thiết kế cho kiểm soát đám đông và chống khủng bố. Dù đã có nguyên mẫu, tiến độ triển khai thực tế vẫn chưa được công bố rõ ràng. Một hệ thống khác là thiết bị âm thanh tầm xa (LRAD), có khả năng phát cảnh báo hoặc tạo âm thanh cường độ lớn để gây choáng. LRAD từng gây tranh cãi do nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến thính giác và sức khỏe tim mạch.
Yếu tố tuyệt mật trong các chiến dịch đặc biệt
Cây viết Joseph Trevithick của chuyên trang quân sự War Zone cho rằng những chiến dịch có độ rủi ro cao thường sử dụng trang bị chưa từng được công khai. Ông dẫn ví dụ chiến dịch tiêu diệt Osama bin Laden năm 2011, khi Mỹ sử dụng trực thăng Black Hawk tàng hình đặc biệt.
Theo Trevithick, các đơn vị tinh nhuệ như đặc nhiệm Delta thường trực tiếp tham gia thử nghiệm khí tài tuyệt mật. Nếu tồn tại vũ khí năng lượng định hướng mới, nhiều khả năng chúng thuộc biên chế các lực lượng này và chưa được công bố.
Theo: Báo VnExpress
