Tại phường Hòa Khánh, TP Đà Nẵng, vợ chồng anh Lê Nhất Vũ và chị Võ Thị Ngọc Thư đã phát triển xơ mướp thành hơn 20 mẫu sản phẩm gia dụng, từng bước đưa hàng sang Mỹ, Hàn Quốc, Australia và Canada.
- Vùng Vịnh gia tăng ủng hộ Mỹ gây sức ép kinh tế với Tehran
- Những người hỗ trợ Shark Thủy trong vụ án
- Quyền Linh đề nghị ngăn chặn lời xúc phạm gia đình trên mạng
Khoảng năm 2018, khi anh Vũ còn là kỹ sư và chị Thư đang giảng dạy tại một trường cao đẳng, hai vợ chồng bắt đầu liên kết với nông dân để tận dụng xơ quả mướp ngọt già phát triển các sản phẩm gia dụng. Đến năm 2022, chị Thư nghỉ việc để cùng chồng tập trung phát triển công việc kinh doanh, hướng đến sản phẩm thân thiện môi trường và tạo thêm đầu ra cho nông sản.
“Chúng tôi muốn làm sản phẩm thân thiện với môi trường, có yếu tố Việt Nam để đưa ra nước ngoài, đồng thời tạo thêm đầu ra cho người nông dân”, anh Vũ chia sẻ.
Ban đầu, việc tìm nguồn nguyên liệu không đơn giản khi giống mướp thử nghiệm cho ít xơ và chất lượng không đồng đều. Hai vợ chồng vừa thu mua mướp già từ nông dân, vừa tìm giống phù hợp, sau nhiều lần thử nghiệm anh Vũ mới chọn được giống cho lượng xơ lớn.
Quả mướp được để già khoảng 4 tháng trước khi thu hoạch. Sau đó, nguyên liệu trải qua các công đoạn bóc vỏ, giặt, phơi khô, xẻ lấy hạt, ép, cắt và may để trở thành sản phẩm.Theo chị Thư, xơ mướp có độ dai, tương đối mềm, nhanh khô và có khả năng hút dầu mỡ. Những đặc tính này phù hợp để làm một số vật dụng sử dụng trong nhà bếp và nhà tắm.
Từ nguồn nguyên liệu trước đây chưa được khai thác nhiều, vợ chồng anh Vũ phát triển hơn 20 mẫu sản phẩm, chia thành 4 nhóm gồm nhà bếp, nhà tắm, thời trang và trang trí. Giá bán mỗi sản phẩm dao động từ 30.000 đến 500.000 đồng.
Từ đơn hàng 30 USD đến những thị trường nước ngoài
Ngay khi bắt đầu, vợ chồng anh Vũ xác định thị trường nước ngoài là hướng ưu tiên, sau đó mới mở rộng trở lại thị trường trong nước. Hai người tìm kiếm khách hàng thông qua các hội nhóm nông nghiệp quốc tế, mạng xã hội và những chương trình xúc tiến thương mại.
Đơn hàng xuất khẩu đầu tiên sang Mỹ chỉ có giá trị khoảng 30 USD. Hai vợ chồng tự tìm cách gửi hàng và hoàn thiện việc giao hàng, từ đó từng bước đưa sản phẩm đến thêm nhiều khách hàng quốc tế. Đến nay, sản phẩm xơ mướp của doanh nghiệp đã được xuất sang Mỹ, Hàn Quốc, Australia, Canada và một số thị trường khác. Đơn hàng có giá trị lớn nhất mà cơ sở từng xuất sang Hàn Quốc đạt khoảng 2.000 USD.
Ở thị trường trong nước, sản phẩm được phân phối cho một số khách sạn tại Đà Nẵng và các gian hàng quà tặng ở điểm du lịch. Doanh nghiệp hiện cũng tìm kiếm cơ hội mở rộng sang thị trường châu Âu.
Theo anh Vũ, khách hàng quốc tế đặt yêu cầu cao về chất lượng, độ hoàn thiện và quy cách đóng gói. Vì vậy, qua từng đơn hàng, hai vợ chồng tiếp tục điều chỉnh từ chất lượng xơ đến thiết kế sản phẩm. Để chủ động nguyên liệu, vợ chồng anh Vũ liên kết với nông dân tại nhiều địa phương, hỗ trợ giống, hướng dẫn kỹ thuật và tổ chức thu mua mướp già.
Hiện khoảng 50 hộ dân tại Đà Nẵng, Đắk Lắk, Yên Bái, Đồng Nai và một số địa phương khác tham gia mô hình, với tổng diện tích hơn 20ha.Tại các vùng trồng lớn, anh Vũ hỗ trợ giống, kỹ thuật và ký hợp đồng liên kết thu mua. Mướp khô được thu mua dựa trên kích thước và chất lượng, với giá khoảng 2.000-12.000 đồng/quả.
Cách làm này giúp tận dụng những quả mướp già vốn có thể bị bỏ đi. Người dân vẫn có thể bán mướp non làm thực phẩm, trong khi những quả để già tiếp tục được thu mua để lấy xơ.
“Tuy nhiên, phần lớn người dân liên kết với chúng tôi chọn không bán mướp non mà bán mướp già để có thu nhập ổn định. Chúng tôi muốn mở rộng vùng trồng, cùng bà con tạo ra sản phẩm và chia sẻ lợi nhuận. Khi đầu ra ổn định, người dân cũng yên tâm hơn với vùng nguyên liệu”, anh Vũ chia sẻ.
Cơ sở hiện tạo việc làm thường xuyên cho 10 lao động, với thu nhập khoảng 8-12 triệu đồng/người/tháng. Khi có đơn hàng lớn, doanh nghiệp tiếp tục thuê thêm lao động địa phương làm thời vụ.
Thời gian tới, vợ chồng anh Vũ dự định mở rộng diện tích liên kết, tăng số hộ tham gia và phát triển thêm các sản phẩm từ xơ mướp. Mục tiêu của hai người là xây dựng vùng nguyên liệu đủ lớn, đáp ứng yêu cầu về chất lượng và sản lượng của các đơn hàng xuất khẩu.
Minh Tâm (tổng hợp)
