Sau hai tháng căng thẳng tại eo Hormuz, hơn 1.500 tàu thuyền vẫn chưa thể lưu thông bình thường, gây thiệt hại hàng chục triệu USD mỗi tuần.
- Xử phạt y tế mức 40 triệu đồng cho hành vi đăng tin sai
- Dịch bệnh trên du thuyền: Nguy cơ bùng phát virus Hanta sau hành trình tại Argentina
- Căng thẳng eo biển Hormuz: Mỹ và Iran đụng độ quân sự dữ dội tại Trung Đông
Vận tải biển chịu tổn thất nặng nề do chi phí vận hành tăng
Xung đột tại eo biển Hormuz trong hai tháng qua đã đẩy các hãng tàu vào cuộc khủng hoảng chi phí nghiêm trọng. Ngày 03/05, Mỹ từng khởi động chiến dịch hỗ trợ tàu thuyền nhưng sau đó phải tạm dừng vào ngày 05/05 để đàm phán. Sự bất ổn này khiến rủi ro tấn công luôn thường trực, điển hình là vụ tàu CMA CGM bị hư hại vào ngày 06/05. Các chuyên gia hàng hải cảnh báo vùng biển này hiện không còn an toàn cho các hoạt động thương mại thông thường.
Lưu lượng vận tải qua eo biển đã sụt giảm từ hơn 100 tàu mỗi ngày xuống mức tối thiểu. Theo IRGC, các tàu muốn đi qua phải trải qua quy trình kiểm tra ngặt nghèo, bao gồm việc cung cấp danh sách thủy thủ và đóng phí. Tuy nhiên, việc đóng phí này lại khiến các doanh nghiệp có nguy cơ vi phạm lệnh trừng phạt của phương Tây. Hiện có khoảng 22.500 thủy thủ trên 1.550 con tàu đang phải chờ đợi trong vô vọng tại khu vực Vịnh Ba Tư.
Giá nhiên liệu và bảo hiểm tăng vọt đang trực tiếp bào mòn ngân sách của các tập đoàn lớn. Giáo sư Ed Anderson cho biết phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh hiện chiếm tới 3-10% giá trị hàng hóa trên tàu. Hãng Hapag-Lloyd ghi nhận mức thiệt hại 60 triệu USD mỗi tuần, tương đương hơn 8 triệu USD mỗi ngày. Dù đã nỗ lực chuyển hướng sang vận tải đường bộ, nhưng công ty này thừa nhận đây chỉ là giải pháp tình thế với công suất rất hạn chế.
Những phương án thay thế hạn chế và tương lai đầy rủi ro
Trong bối cảnh căng thẳng, một số chuyến tàu hiếm hoi như Alliance Fairfax đã thoát khỏi vùng vịnh vào ngày 04/05 dưới sự bảo vệ của quân đội. Tuy nhiên, những trường hợp này không đủ để vực dậy toàn ngành vận tải biển. Ngày 07/05, Maersk công bố lợi nhuận quý I giảm sâu 36% so với cùng kỳ năm trước, chỉ đạt 1,73 tỷ USD. Cảnh báo về một tương lai bất định cho sản lượng container toàn cầu năm 2026 đã khiến cổ phiếu của hãng giảm mạnh.
Các chuyên gia nhận định giá dầu và hoạt động hàng hải khó có thể sớm quay lại trạng thái bình thường. Chuyên gia Kaho Yu từ Verisk Maplecroft cho rằng lưu lượng tàu thực tế tại Hormuz mới là chỉ báo quan trọng nhất cần theo dõi. Ngày 06/05, cuộc gặp giữa đại diện Trung Quốc và Iran đã diễn ra nhằm hạ nhiệt tình hình, nhưng sự thận trọng vẫn bao trùm. Các chủ hàng cần những bằng chứng xác thực hơn về an ninh trước khi nối lại các tuyến vận tải qua đây.
Quá trình phục hồi của vận tải biển dự kiến sẽ mất nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng sau khi xung đột chấm dứt. Do thời gian giao hàng dài và các ràng buộc hợp đồng phức tạp, việc mở lại eo biển không đồng nghĩa với sự thông suốt ngay lập tức. Trong khi các lô hàng năng lượng có thể được vận chuyển nhanh hơn, phần lớn hàng hóa container vẫn sẽ chịu ảnh hưởng. Sự ổn định bền vững vẫn là điều mà toàn bộ chuỗi cung ứng toàn cầu đang mong đợi.
Theo: VnExpress
