Du lịch Thanh Hóa chuyển hướng: 15,4 triệu khách chưa phải đích đến

Thanh Hóa đang chuyển cách làm du lịch từ chạy theo lượng khách sang tạo giá trị. Sau tám tháng, tỉnh đạt 91,9% chỉ tiêu khách nhưng doanh thu mới hoàn thành khoảng 80% kế hoạch.

Ngày 23/9, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thanh Hóa tổ chức hội nghị trực tuyến toàn tỉnh quán triệt các nghị quyết mới của Bộ Chính trị, trong đó có Nghị quyết 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 về phát triển du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đầu Thanh Tùng quán triệt kế hoạch thực hiện, đồng thời Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu cụ thể hóa chủ trương thành những nhiệm vụ phù hợp thực tiễn. Trước đó, bà Vương Thị Hải Yến, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, xác định năm 2026 là năm “tăng tốc” cho giai đoạn 2026-2030, hướng đến phát triển bền vững và chất lượng cao.

Nghị quyết 26-NQ/TW được ban hành sau gần 10 năm thực hiện Nghị quyết 08-NQ/TW ngày 16/01/2017 về phát triển du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn. Văn kiện mới đánh giá du lịch ngày càng có vai trò quan trọng nhưng phát triển chưa thực sự bền vững, chưa tương xứng với tiềm năng. Từ đó, Bộ Chính trị đặt yêu cầu thay đổi phương thức quản trị, chuyển trọng tâm từ “số lượng” sang “chất lượng”, lấy văn hóa làm nền tảng và bản sắc, chất lượng trải nghiệm làm lợi thế cạnh tranh.

Với Thanh Hóa, định hướng này tiếp nối chủ trương xác định du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn khi tỉnh thực hiện Nghị quyết 58-NQ/TW ngày 05/8/2020 của Bộ Chính trị. Theo Nghị quyết 26-NQ/TW, đến năm 2030 du lịch được đặt mục tiêu đóng góp trực tiếp 10-12% GDP. Đây là yêu cầu khiến cách đo hiệu quả du lịch không thể chỉ dừng ở lượng người đến, mà phải tính đến khả năng tạo doanh thu và nâng giá trị từ mỗi chuyến đi.

Khi lượng khách tăng nhanh nhưng doanh thu chưa theo kịp

Năm 2026, Thanh Hóa đặt mục tiêu đón khoảng 16,8 triệu lượt khách, trong đó gần 937.000 lượt khách quốc tế, với tổng thu khoảng 49.500 tỷ đồng. Ba dòng sản phẩm chủ lực gồm du lịch biển, văn hóa tâm linh và sinh thái cộng đồng đang được tỉnh tập trung hoàn thiện. Sau tám tháng, địa phương đã đón khoảng 15,4 triệu lượt khách, tương đương 91,9% kế hoạch, bình quân hơn 63.000 lượt mỗi ngày. Tuy nhiên, tổng thu ước gần 40.000 tỷ đồng, mới đạt khoảng 80% chỉ tiêu năm.

Khoảng cách giữa hai con số cho thấy bài toán của du lịch Thanh Hóa không còn đơn giản là thu hút thêm khách. Phần còn thiếu khoảng 1,4 triệu lượt khách nhưng tương ứng hơn 9.500 tỷ đồng doanh thu. Chênh lệch này phù hợp với định hướng được bà Vương Thị Hải Yến nêu ra: cần đưa thêm các sản phẩm đẳng cấp vào khai thác để tăng doanh thu từ nhóm khách có mức chi tiêu cao. Khi đó, chất lượng sản phẩm và trải nghiệm trở thành yếu tố quyết định giá trị của mỗi lượt khách.

Nghị quyết 26-NQ/TW cũng chỉ ra điểm nghẽn nằm ở chiều sâu của sản phẩm và giá trị gia tăng chưa cao. Ở góc độ văn hóa, Tiến sĩ Phạm Minh Quân, giảng viên Khoa Nghệ thuật và Thiết kế, Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho rằng cần đồng thời chú trọng nghiên cứu, thể chế và cộng đồng. Theo ông, thiếu một trong ba yếu tố này, sản phẩm văn hóa dễ chỉ trở thành “sự kiện ngắn hạn”.

Với Thanh Hóa, nơi du lịch văn hóa tâm linh là một trong những dòng sản phẩm chủ lực, yêu cầu ấy đặt ra bài toán tạo trải nghiệm đủ sức giữ chân du khách lâu hơn. Một điểm đến có thể thu hút đông người trong thời gian ngắn, nhưng giá trị du lịch sẽ lớn hơn khi du khách có lý do ở lại, trải nghiệm thêm và quay trở lại. Vì vậy, con số 15,4 triệu lượt khách sau tám tháng mới là kết quả của một chặng đường, chưa phải đích cuối cùng.

Thanh Hóa đang đứng trước yêu cầu chuyển từ cách làm thiên về số lượng sang chú trọng giá trị. Khi lượng khách đã tiến sát kế hoạch năm nhưng doanh thu còn cách khá xa, câu hỏi quan trọng không chỉ là đón thêm bao nhiêu người mà còn là tạo được sản phẩm gì để họ ở lại lâu hơn và chi tiêu nhiều hơn. Đây cũng là hướng đi gắn với mục tiêu phát triển du lịch bền vững, lấy bản sắc và trải nghiệm làm nền tảng thay vì chỉ chạy theo những con số tăng trưởng.

Đỗ Vân (tổng hợp)