Thất bại của đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ khiến Tổng thống Donald Trump phải cân nhắc lại chiến lược với Iran. Washington hiện đứng trước ba lựa chọn: đàm phán chấm dứt xung đột,
- Đường dây lừa đảo xuyên quốc gia ẩn mình trong biệt thự ở Đà Nẵng
- Đằng sau ứng dụng đầu tư chứng khoán LB-Pro là đường dây lừa đảo
- Công an xác minh vụ việc liên quan các clip về người tên “Mai”
Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ không vội nối lại chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, dù Washington được cho là đã tăng cường đáng kể lực lượng không quân và hải quân tại Trung Đông trong nhiều tuần qua. Thông thường, khi đảng cầm quyền mất quyền kiểm soát Quốc hội, các tổng thống Mỹ có thể tìm đến những lựa chọn quân sự nhằm khẳng định vai trò tổng tư lệnh. Tuy nhiên, tình thế hiện nay khiến ông Trump phải đối mặt với những tính toán phức tạp hơn.
Ba hướng đi đang được các cố vấn và đồng minh của ông thúc đẩy.
Phương án thứ nhất là chấm dứt xung đột thông qua đàm phán. Phó Tổng thống JD Vance và Đặc phái viên Steve Witkoff đang vận động ông Trump lựa chọn giải pháp hòa hoãn với Tehran. Phương án thứ hai là nối lại chiến dịch quân sự. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth được cho là đang gây sức ép để Washington tiếp tục các cuộc tấn công nhằm vào Iran. Trong khi đó, Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Giám đốc CIA John Ratcliffe ủng hộ phương án thứ ba: duy trì tình trạng không chiến tranh nhưng cũng không đạt thỏa thuận, đồng thời tiếp tục gây sức ép kinh tế để buộc Tehran nhượng bộ. Ông Ratcliffe nhận định những khó khăn kinh tế kéo dài có thể khiến Iran phải đối mặt với nhiều vấn đề hơn.
Đến nay, chưa có dấu hiệu rõ ràng cho thấy ông Trump sẽ lựa chọn hướng đi nào. Nếu nghiêng về quan điểm của ông Vance, Tổng thống Mỹ có thể nối lại đàm phán với mục tiêu đạt được một thỏa thuận cứng rắn hơn cam kết ngừng bắn hồi tháng 6. Thỏa thuận này từng sụp đổ chỉ sau vài tuần. Ngược lại, nếu tiếp tục đặt niềm tin vào sức mạnh quân sự, ông Trump có thể ra lệnh tái khởi động các đợt không kích.
Tuy nhiên, kết quả của 38 ngày đầu chiến dịch cho thấy những giới hạn đáng kể. Mỹ chưa thu hồi được kho nhiên liệu hạt nhân khổng lồ của Iran, chưa phá hủy các kho tên lửa và cũng không khiến Tehran chấp nhận yêu cầu đầu hàng vô điều kiện. Điều đó khiến Washington bước vào giai đoạn tính toán mới với vị thế được đánh giá là kém thuận lợi hơn.Danny Citrinowicz, cựu sĩ quan tình báo Israel từng theo dõi Iran trong hai thập kỷ, cho rằng kết quả bầu cử đã tác động đến số phận cuộc chiến. Theo ông, vấn đề còn lại là xung đột sẽ kết thúc bằng một đợt leo thang quân sự hay một thỏa thuận hòa bình có thể không đáp ứng đầy đủ các mục tiêu ban đầu.
Daniel Shapiro, cựu quan chức hàng đầu về chính sách Trung Đông của Lầu Năm Góc, cũng cho rằng việc nối lại các cuộc tấn công ít có ý nghĩa, bởi ngay cả đảng Cộng hòa cũng thừa nhận cuộc chiến là một trong những nguyên nhân khiến họ thất bại trong bầu cử. Áp lực tài chính càng khiến quyết định của ông Trump trở nên khó khăn. Chi phí chiến tranh với Iran đến nay đã lên tới 47 tỷ USD, chưa tính thiệt hại đối với các căn cứ quân sự và khoản chi phí người tiêu dùng Mỹ phải gánh chịu do giá xăng, dầu diesel và dầu sưởi tăng. Khả năng Hạ viện và Thượng viện mới do đảng Dân chủ kiểm soát thông qua ngân sách tiếp tục tài trợ cho cuộc chiến cũng rất mong manh.
Lực lượng Mỹ vẫn được tăng cường tại Trung Đông
Trong lúc Nhà Trắng chưa đưa ra quyết định cuối cùng, Lầu Năm Góc vẫn tiếp tục củng cố sự hiện diện quân sự tại Trung Đông. Các quan chức quốc phòng và chỉ huy quân sự Mỹ ngày 4/11 cho biết hàng nghìn binh sĩ thuộc lực lượng không quân và hải quân, cùng hơn một chục tàu chiến, đã được bố trí tại các căn cứ ở Trung Đông và Mỹ. Lực lượng này có khả năng khôi phục các chiến dịch quân sự quy mô lớn nhằm vào Iran nếu nhận được lệnh từ ông Trump.
Theo giới quan sát, Washington có thể đang sử dụng sức ép quân sự để thúc đẩy Tehran đưa ra những nhượng bộ trong đàm phán. Các nguồn tin cho biết quân đội Mỹ và Israel đã xây dựng những kế hoạch cụ thể cho một chiến dịch ngắn nhưng có cường độ cao nhằm vào Iran sau bầu cử giữa kỳ. Những mục tiêu được đề cập gồm hạ tầng năng lượng, cơ sở hạt nhân, kho tên lửa và máy bay không người lái của Iran.
Ông Trump cũng nhiều lần nhắc đến núi Pickaxe, nơi Mỹ tin rằng Iran đang cất giữ các máy ly tâm tiên tiến phục vụ hoạt động sản xuất uranium. Dù vậy, khả năng tạo ra thay đổi quyết định bằng một chiến dịch không kích ngắn vẫn là vấn đề gây tranh luận. Ryan Crocker, cựu Đại sứ Mỹ tại Trung Đông, nhận định Iran đã nhiều lần chứng minh khả năng chịu đựng trước sức ép và sẽ không dễ dàng bị khuất phục chỉ sau vài ngày ném bom bổ sung.
Hồng Sơn (tổng hơp)
