Bệnh thận mạn tính là bệnh lý nguy hiểm, tiến triển âm thầm và dễ bị bỏ qua. Khi chức năng thận suy giảm, chất độc tích tụ trong cơ thể, gây nhiều biến chứng nặng nề. Nhận biết sớm các triệu chứng điển hình giúp người bệnh chủ động thăm khám, điều trị kịp thời.
- Thuốc lá lậu: Vụ bắt giữ quy mô kỷ lục tại Quảng Trị
- Canada đáp trả tối hậu thư thuế 100% từ Mỹ
- Nước Mỹ oằn mình trong bão tuyết diện rộng gây gián đoạ
Nguyên nhân gây bệnh thận mạn tính
Bệnh thận mạn tính xảy ra khi các tế bào thận bị tổn thương vĩnh viễn. Nguyên nhân phổ biến nhất là bệnh đái tháo đường. Tình trạng tăng đường huyết kéo dài làm tổn thương mạch máu thận. Cao huyết áp cũng là yếu tố nguy cơ hàng đầu. Áp lực máu cao phá hủy hệ thống lọc của thận theo thời gian.
Ngoài ra, nhiều bệnh lý thận có thể dẫn đến suy thận mạn. Viêm cầu thận, thận đa nang, thận lạc chỗ đều làm giảm chức năng thận. Việc lạm dụng thuốc giảm đau, kháng viêm không steroid cũng rất nguy hiểm. Béo phì, hút thuốc lá và tiếp xúc độc tố làm tăng nguy cơ bệnh.
Mệt mỏi, khó tập trung là dấu hiệu thường gặp
Mệt mỏi kéo dài là triệu chứng phổ biến của bệnh thận mạn tính. Người bệnh cảm thấy kiệt sức dù không lao động nặng. Tình trạng này xuất phát từ thiếu máu và rối loạn điện giải. Các độc tố không được đào thải làm cơ thể suy nhược.
Khả năng tập trung cũng suy giảm rõ rệt. Người bệnh thường xuyên buồn ngủ, hay quên và giảm hiệu suất làm việc. Đây là dấu hiệu dễ bị nhầm với stress hoặc tuổi tác. Tuy nhiên, nếu mệt mỏi kéo dài không rõ nguyên nhân, cần nghĩ đến bệnh thận.
Thay đổi tần suất và màu sắc nước tiểu
Bệnh thận mạn tính thường gây rối loạn tiểu tiện. Một số người đi tiểu nhiều hơn, đặc biệt vào ban đêm. Ngược lại, nhiều bệnh nhân lại tiểu ít dần. Lượng nước tiểu giảm là dấu hiệu chức năng lọc suy yếu.
Màu sắc và mùi nước tiểu cũng thay đổi bất thường. Nước tiểu có thể sẫm màu, đục hoặc có mùi hôi. Một số trường hợp xuất hiện bọt nhiều do protein niệu. Đây là dấu hiệu cảnh báo tổn thương thận tiến triển.
Phù chân tay do ứ nước trong cơ thể
Phù là biểu hiện thường gặp khi thận suy giảm chức năng. Thận không đào thải được nước và muối dư thừa. Chất lỏng tích tụ gây sưng phù ở chân, bàn tay và mặt. Phù thường rõ hơn vào buổi sáng hoặc cuối ngày.
Nhiều người chủ quan cho rằng phù do thời tiết hoặc đứng lâu. Tuy nhiên, phù do bệnh thận thường kéo dài và tái diễn. Khi phù kèm mệt mỏi, tiểu ít, cần đi khám sớm. Phát hiện sớm giúp hạn chế biến chứng nguy hiểm.
Buồn nôn, chán ăn và thay đổi khẩu vị
Khi chức năng thận suy giảm, độc tố tích tụ trong máu. Điều này gây kích thích đường tiêu hóa. Người bệnh thường xuyên buồn nôn, nôn sau ăn. Cảm giác đầy bụng và khó tiêu xuất hiện thường xuyên.
Khẩu vị cũng thay đổi rõ rệt. Nhiều người chán ăn, sợ mùi thức ăn. Một số bệnh nhân có vị kim loại trong miệng. Ăn uống kém kéo dài khiến cơ thể suy nhược. Đây là dấu hiệu bệnh đã tiến triển nặng hơn.
Đau đầu, hoa mắt và tăng huyết áp
Tăng huyết áp vừa là nguyên nhân, vừa là hậu quả của bệnh thận mạn. Khi thận tổn thương, cơ chế điều hòa huyết áp bị rối loạn. Người bệnh thường xuyên đau đầu, chóng mặt. Hoa mắt xảy ra khi huyết áp tăng cao đột ngột.
Nếu không kiểm soát, tăng huyết áp gây tổn thương tim và não. Nhiều trường hợp phát hiện suy thận qua biến chứng tăng huyết áp. Việc theo dõi huyết áp định kỳ rất quan trọng. Đây là dấu hiệu không nên bỏ qua.
Dễ chảy máu và tổn thương niêm mạc
Bệnh thận mạn tính ảnh hưởng đến quá trình đông máu. Người bệnh dễ bị chảy máu dưới da. Các vết bầm tím xuất hiện dù va chạm nhẹ. Chảy máu chân răng và niêm mạc cũng thường gặp.
Nguyên nhân do rối loạn chức năng tiểu cầu. Thiếu hụt các yếu tố đông máu khiến cơ thể khó cầm máu. Đây là dấu hiệu cảnh báo bệnh đã ảnh hưởng toàn thân. Người bệnh cần được theo dõi chuyên khoa sớm.
Phòng ngừa bệnh thận mạn tính hiệu quả
Bệnh thận mạn tính thường tiến triển âm thầm. Phòng ngừa đóng vai trò rất quan trọng. Người có nguy cơ nên khám sức khỏe định kỳ. Việc xét nghiệm giúp phát hiện sớm tổn thương thận.
Chế độ ăn lành mạnh giúp bảo vệ chức năng thận. Hạn chế muối, đồ chiên và thức ăn nhanh. Uống đủ nước mỗi ngày theo khuyến cáo. Tránh lạm dụng thuốc và chất kích thích. Kiểm soát tốt đái tháo đường và huyết áp giúp giảm nguy cơ bệnh.
Theo: Tạp chí Trí Thức
