Chum nước Tử Cấm Thành – Giải pháp chữa cháy cổ đại hiệu quả

Trải qua 600 năm, 231 chum nước Tử Cấm Thành vẫn được bảo tồn, minh chứng cho tư duy phòng hỏa và kỹ thuật giữ nhiệt tinh xảo của tiền nhân.

Vai trò của chum nước Tử Cấm Thành trong phòng hỏa

Kiến trúc của Tử Cấm Thành chủ yếu sử dụng vật liệu gỗ, điều này khiến nguy cơ hỏa hoạn luôn là mối lo ngại hàng đầu của các triều đại. Để bảo vệ 9.999 căn phòng, một hệ thống phòng cháy quy mô đã được thiết lập với hàng trăm chiếc chum nước lớn đặt khắp các cung điện. Những vật dụng này không chỉ mang ý nghĩa tượng trưng cho sự bình an mà còn là nguồn nước cứu hỏa tại chỗ vô cùng đắc lực.

Mỗi chiếc chum có khả năng chứa từ vài trăm đến hàng nghìn lít nước, đảm bảo cung cấp lượng nước tương đương một phương tiện chữa cháy hiện đại. Khi phát hiện đám cháy, cung nhân và lính canh sẽ sử dụng nước từ các chum gần nhất để dập tắt lửa nhanh chóng, ngăn chặn cháy lan. Đây được xem là một trong những hệ thống chữa cháy thủ công nhưng có độ phủ rộng và hiệu quả nhất thời bấy giờ.

Hệ thống chum nước này còn phản ánh rõ nét sự phân cấp và quy chuẩn nghiêm ngặt của đời sống cung đình xưa qua chất liệu và vị trí đặt. Những chiếc chum đồng mạ vàng tinh xảo chỉ xuất hiện tại những nơi quan trọng nhất, khẳng định vị thế của công trình đó. Không chỉ là công cụ chữa cháy, chúng là một phần không thể tách rời của tổng thể di sản kiến trúc và văn hóa hoàng gia.

Giải mã 231 “chum nước không đóng băng” tồn tại 600 năm trong Tử Cấm Thành - 3
Các chum nước được phân chia thành nhiều loại. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).

Kỹ thuật giữ ấm và di sản còn lại

Để duy trì nguồn nước ở dạng lỏng trong mùa đông Bắc Kinh thường xuyên xuống dưới độ âm, người xưa đã áp dụng các biện pháp nhiệt học thông minh. Việc đốt than trong bệ đá rỗng dưới đáy chum giúp duy trì nhiệt độ nước ổn định từ bên dưới. Đồng thời, các lớp “áo bông” bằng vải dày và nắp đậy giúp giảm thiểu sự mất nhiệt, ngăn chặn quá trình đóng băng diễn ra ngay cả trong thời tiết cực đoan nhất.

Hiện nay, Tử Cấm Thành còn lưu giữ 231 chiếc chum trên tổng số 308 chiếc so với thời kỳ cực thịnh, bao gồm các loại sắt, đồng và đồng mạ vàng. Đặc biệt, 18 chiếc chum mạ vàng tại Điện Thái Hòa và Điện Bảo Hòa là những hiện vật quý giá nhất. Kỹ thuật mạ vàng bằng cách hòa tan trong thủy ngân và nung nóng đã tạo ra lớp bề mặt bền bỉ, dù sau đó đã bị hư hại một phần do tác động ngoại lực.

Những vết xước trên bề mặt chum mạ vàng do binh lính cạo lấy vàng vào cuối thời Thanh đã trở thành một phần lịch sử của hiện vật. Chúng là những nhân chứng âm thầm cho thấy sự khắc nghiệt của thời gian và những biến động chính trị đã đi qua. Ngày nay, hệ thống chum nước vẫn đứng đó, kể lại câu chuyện về trình độ kỹ thuật và tầm nhìn quản trị rủi ro của người xưa trong việc bảo vệ cung điện.

Theo: Báo Dân trí