Đằng sau căng thẳng thương mại giữa Washington và Bắc Kinh là cuộc cạnh tranh kinh tế sâu sắc, nơi thuế quan, đất hiếm và chuỗi cung ứng toàn cầu trở thành công cụ quyền lực. Cả hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đang thử giới hạn chịu đựng của nhau.
- Nga trao tài liệu mật cho nghị sĩ Mỹ về vụ ám sát Kennedy
- Tàu ngầm Nga hỏng nặng, NATO công khai sự cố gần Pháp
- Ông Trump giục Moscow kết thúc xung đột ở Ukraine, Nga giành thêm làng ở Donetsk
Đòn thuế quan 100%: Mỹ thử sức chịu đựng của Trung Quốc
Ngày 10/10, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố áp thuế 100% với hàng hóa Trung Quốc. Đây là mức cao nhất kể từ khi hai nước khởi đầu cuộc chiến thương mại năm 2018. Mục tiêu của Mỹ là giảm thâm hụt thương mại và hạn chế sự phụ thuộc vào nguồn cung từ Trung Quốc, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ và quốc phòng.
Tuyên bố của ông Trump khiến thị trường quốc tế biến động. Nhiều doanh nghiệp Mỹ lo ngại chi phí sản xuất tăng, trong khi các công ty Trung Quốc đứng trước nguy cơ mất thị phần tại Mỹ. Phó Tổng thống JD Vance khẳng định Mỹ có “nhiều quân bài tẩy”, cho thấy chính quyền Trump sẵn sàng đẩy cuộc đối đầu kinh tế lên tầm cao mới.
Tuy nhiên, trong ngắn hạn, tác động của thuế quan 100% cũng sẽ phản hồi ngược lại nền kinh tế Mỹ, đặc biệt là đối với người tiêu dùng và các ngành nhập khẩu đầu vào từ Trung Quốc.
Trung Quốc phản công bằng đòn đất hiếm
Đáp trả lại động thái của Washington, Bắc Kinh tuyên bố mở rộng kiểm soát 12 trong số 17 loại kim loại đất hiếm – nguyên liệu quan trọng trong sản xuất ô tô điện, điện thoại, chip bán dẫn và vũ khí. Chính sách này có hiệu lực từ ngày 1/12, nhằm bảo vệ “an ninh quốc gia và lợi ích chiến lược”.
Việc siết xuất khẩu khiến các doanh nghiệp quốc tế phải xin phép Bắc Kinh và khai báo mục đích sử dụng. Đây là biện pháp mang tính răn đe, bởi Trung Quốc nắm giữ tới 70% nguồn cung đất hiếm toàn cầu. Nếu Washington áp thuế, Bắc Kinh có thể phản ứng bằng cách hạn chế nguồn cung, đẩy giá vật liệu tăng mạnh, gây sức ép lên ngành công nghệ Mỹ.
Các nhà phân tích nhận định, Trung Quốc đang sử dụng “vũ khí kinh tế” hiệu quả nhất mà họ có. Dù vậy, việc hạn chế xuất khẩu cũng có thể ảnh hưởng đến chính các doanh nghiệp Trung Quốc và mục tiêu tăng trưởng nội địa.
Cả hai nền kinh tế chịu sức ép, thị trường toàn cầu biến động
Các chuyên gia kinh tế như Kristin Vekasi (Đại học Montana) và Manoj Kewalramani (Viện Takshashila) cho rằng, cuộc chiến thương mại Mỹ – Trung hiện nay là phép thử về khả năng chịu đựng kinh tế. Mỹ có lợi thế về quy mô thị trường nội địa, trong khi Trung Quốc phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu.
Theo họ, Washington có thể chống đỡ tốt hơn nhờ tiêu dùng nội địa mạnh, còn Bắc Kinh có nguy cơ tăng trưởng chậm lại. Tuy nhiên, cả hai đều sẽ phải gánh chịu thiệt hại dài hạn, đặc biệt trong chuỗi cung ứng công nghệ.
Trong khi đó, thị trường toàn cầu cũng chịu ảnh hưởng lan tỏa: giá nguyên liệu biến động, đầu tư nước ngoài chững lại và niềm tin kinh doanh suy giảm. Cuộc chiến thuế quan giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đang tạo ra hiệu ứng domino, khiến các quốc gia khác buộc phải điều chỉnh chiến lược thương mại.
Theo: Khai Mở
