Các điểm nóng địa chính trị như Iran và Greenland tiếp tục âm ỉ trong tuần 11-17/1/2026. Một vài tín hiệu xuống thang xuất hiện. Fed lại đối mặt sức ép, sau thông tin Chủ tịch Jerome Powell bị điều tra hình sự. Thị trường tài chính song hành hai thái cực. Chứng khoán Mỹ lập đỉnh. Vàng, bạc cũng ghi nhận kỷ lục mới.
- Triệt phá đường dây ‘phù phép’ thịt heo thành thịt đà điểu, nhím, nai quy mô lớn
- Tài sản tỷ phú toàn cầu biến động thế nào sau một thập kỷ?
- Trận thắng UAE có thể thay đổi quan niệm về lối đá của Việt Nam
Chủ tịch Fed bị điều tra hình sự, lo ngại về tính độc lập gia tăng
Cơ quan công tố liên bang Mỹ đã mở cuộc điều tra hình sự nhằm vào Chủ tịch Fed Jerome Powell. Ông Powell xác nhận thông tin này trong một bài đăng trên mạng xã hội X vào tối Chủ nhật (11/1). Chính quyền Tổng thống Donald Trump cho biết cuộc điều tra xuất phát từ nghi vấn liên quan dự án cải tạo trụ sở Fed. Tuy nhiên, ông Powell nói đây chỉ là “cái cớ”. Ông cho rằng cuộc điều tra thực chất nhằm gây sức ép lên vấn đề lãi suất.
Sau khi thông tin công bố, nhiều cựu quan chức Mỹ và lãnh đạo ngân hàng trung ương trên thế giới đã lên tiếng bảo vệ ông Powell. Một số nhân vật tài chính cũng chỉ trích cuộc điều tra. Trong các ý kiến phản đối có cả cựu Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB). Nhiều nhà phê bình cảnh báo việc đe dọa sự độc lập của Fed có thể gây hệ lụy cho nền kinh tế.
Vàng, bạc và chứng khoán Mỹ cùng lập kỷ lục, thị trường “hai mặt”
Tuần này, giá vàng và giá bạc lập kỷ lục mới. Cùng lúc, chứng khoán Mỹ cũng đạt mức cao chưa từng thấy. Diễn biến cho thấy tâm lý ham thích rủi ro và nhu cầu “hầm trú ẩn” tiếp tục song hành.
Giá kim loại quý được hỗ trợ bởi nhu cầu phòng ngừa rủi ro địa chính trị. Mối lo về sự độc lập của Fed cũng là yếu tố thúc đẩy. Trong khi đó, chứng khoán Mỹ tăng điểm nhờ tâm lý lạc quan về triển vọng khả quan của kinh tế Mỹ. Nhà đầu tư đặt cược Fed sẽ giảm lãi suất hai lần trong năm 2026. Thị trường cũng hưng phấn khi bước vào mùa báo cáo tài chính quý 4/2025.
Kỳ vọng về lãi suất Fed trong tuần này hầu như không thay đổi. Nền kinh tế Mỹ tiếp tục có những tín hiệu trái chiều. Điều này khiến dòng tiền vừa tìm lợi suất, vừa tìm nơi trú ẩn.
Địa chính trị dịu đôi chút, nhưng Iran, Greenland và Venezuela vẫn nóng
Đầu tuần, mối lo về khả năng Tổng thống Trump có thể hạ lệnh tấn công Iran để bảo vệ người biểu tình chống chính phủ tăng cao. Sau đó, căng thẳng dịu đi nhờ những phát biểu mềm mỏng hơn của ông Trump.
Giữa tuần, ông Trump nói với các nhà báo tại Nhà Trắng rằng Iran đã bắt đầu nhẹ tay hơn với người biểu tình và “chúng tôi sẽ theo dõi xem những gì sẽ xảy ra tiếp theo”. Giới quan sát nhận định đây có thể là dấu hiệu cho thấy Mỹ sẽ không tấn công Iran như đã cảnh báo trước đó.
Với Venezuela, mối quan tâm hướng tới kế hoạch của Mỹ nhằm phục hồi ngành công nghiệp dầu lửa của quốc gia này. Tuy nhiên, các hãng dầu khí lớn của Mỹ tỏ ra thận trọng. Dù Venezuela biến động sau khi Tổng thống Nicolas Maduro bị Mỹ bắt và dẫn độ tới Mỹ, chứng khoán nước này vẫn ghi nhận mức tăng bùng nổ. Theo giới phân tích, xu hướng tăng phản ánh tâm lý lạc quan rằng nền kinh tế yếu kém của Venezuela có thể chuẩn bị bước vào giai đoạn phục hồi mạnh. Nguyên nhân là kỳ vọng thay đổi sau nhiều năm trượt dốc vì quản lý sai lầm, trừng phạt và vỡ nợ. Nhiều thị trường khác ở khu vực Mỹ Latin cũng tăng nóng.
Về Greenland, các nhà ngoại giao của lãnh thổ này và Đan Mạch đã gặp giới chức Mỹ ngày 14/1 tại Nhà Trắng. Sau cuộc gặp, giới chức Đan Mạch cho biết hai bên còn bất đồng nhưng sẽ duy trì đối thoại. Trước cuộc gặp, ông Trump nói sẽ là “không thể chấp nhận được” nếu Greenland không trở thành một phần của Mỹ.
Thuế quan tiếp tục là “lá bài”, xe điện EU-Trung Quốc có lối thoát
Trong bối cảnh địa chính trị căng thẳng ở nhiều nơi, Tổng thống Trump tiếp tục dùng thuế quan để đạt mục đích.
Ngày 16/1, ông tuyên bố có thể áp thuế quan lên những nước không đồng tình với Mỹ về vấn đề Greenland. Ông khẳng định Mỹ phải có được Greenland vì mục đích an ninh quốc gia. Ngày 12/1, ông Trump tuyên bố sẽ áp thuế quan 25% lên hàng hóa nhập khẩu từ các quốc gia có giao dịch với Iran. Biện pháp áp dụng cho toàn bộ hoạt động thương mại với Mỹ. Giới phân tích nhận định động thái này có thể đe dọa thỏa thuận thương mại Mỹ – Trung, vì Iran là đối tác thương mại lớn của Mỹ. Ngoài ra, trong tuần này, ông Trump cũng áp thuế quan 25% lên một số loại chip.
Ở châu Âu, khu vực này công bố hướng dẫn mới cho phép các nhà sản xuất ô tô điện Trung Quốc đề xuất giá tối thiểu, nhằm thay thế cho việc áp thuế quan. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong nỗ lực giải quyết tranh cãi kéo dài giữa Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc về xe điện chạy pin (BEV).
Doanh nghiệp và vĩ mô: Boeing vượt Airbus, Trung Quốc thặng dư lớn, yên Nhật lao dốc
Trong lĩnh vực hàng không, Boeing ghi nhận lượng đặt hàng ròng năm 2025 là 1.173 chiếc. Đây là lần đầu hãng vượt Airbus về doanh số kể từ năm 2018. Kết quả được xem là dấu hiệu phục hồi mạnh mẽ của Boeing sau những cú sốc gần đây.
Ở Mỹ, số liệu tuần này cho thấy lạm phát tháng 12 yếu hơn dự báo. Tuy nhiên, giới phân tích vẫn giữ kỳ vọng Fed có hai lần giảm lãi suất trong năm nay. Đợt giảm đầu tiên được kỳ vọng vào tháng 6. Thị trường cho rằng Fed không giảm lãi suất trong nửa đầu năm, do lao động Mỹ còn vững dù có dấu hiệu suy yếu.
Cũng trong tuần, Tổng thống Trump phát biểu tại bang Michigan ngày 13/1 và dự báo lạc quan về kinh tế Mỹ 2026. Ông nói tăng trưởng có thể duy trì vững trong năm nay. Dữ liệu cho thấy lạm phát có dấu hiệu ổn định. Thông điệp được đưa ra khi Đảng Cộng hòa tìm cách giảm sức ép từ vấn đề lạm phát trước cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ năm nay.
Tại Trung Quốc, thặng dư thương mại năm 2025 đạt 1,19 nghìn tỷ USD. Mức này tăng 20% so với năm 2024 và là cao chưa từng thấy. Dù chịu thuế quan Mỹ, xuất khẩu cả năm tăng 5,5%. Nhập khẩu không thay đổi.
Ở Nhật Bản, đồng yên có lúc rớt xuống 159,45 yên trong tuần này. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 7/2024. Diễn biến xảy ra sau tin Thủ tướng Sanae Takaichi có thể kêu gọi bầu cử sớm. Sau đó, đồng yên thoát đáy nhờ cảnh báo can thiệp từ Tokyo.
Công nghệ và đầu tư: Alphabet chạm mốc 4 nghìn tỷ USD, Đài Loan đầu tư lớn vào Mỹ
Alphabet, công ty mẹ của Google, chính thức gia nhập nhóm doanh nghiệp có vốn hóa vượt 4 nghìn tỷ USD. Alphabet đứng cùng Nvidia, Microsoft và Apple. Một động lực đáng kể cho tăng trưởng được nhắc tới là quyết định của Apple sử dụng mô hình AI Gemini của Google để nâng cấp trợ lý ảo Siri.
Về thương mại và đầu tư, Mỹ và Đài Loan đạt thỏa thuận, trong đó Đài Loan cam kết đầu tư lớn để xây dựng nhà máy chip và sản xuất chip tại Mỹ. Theo thông báo của Bộ Thương mại Mỹ ngày 15/1, các công ty chip và công nghệ của Đài Loan sẽ đầu tư ít nhất 250 tỷ USD để phát triển năng lực sản xuất tại Mỹ. Động thái được xem là bước đi chiến lược nhằm củng cố vị thế của Mỹ trong ngành bán dẫn toàn cầu. Mục tiêu là giảm phụ thuộc vào chuỗi cung ứng từ châu Á.
Theo: Khai Mở
