Ngủ trưa là thói quen quen thuộc của nhiều người, nhưng thời điểm và thời lượng không phù hợp có thể khiến cơ thể mệt mỏi, đồng thời ảnh hưởng đến giấc ngủ ban đêm.
- Bộ Công an đề xuất nâng trần phạt hành chính lên 1,5 tỷ đồng
- Khởi tố 6 người đánh hội đồng tài xế taxi ở Quảng Ninh
- Khởi tố 6 người hành hung tài xế taxi ở Quảng Ninh, truy tìm một phụ nữ
Với nhiều người trưởng thành, nhất là dân văn phòng tại các đô thị, một giấc ngủ ngắn giữa ngày là khoảng nghỉ để lấy lại năng lượng sau buổi sáng làm việc. Tuy nhiên, nếu ngủ quá lâu hoặc bắt đầu giấc ngủ sau 15h, cơ thể có thể khó trở lại trạng thái tỉnh táo như mong muốn.
Giấc ngủ trưa có thể giúp não bộ và cơ thể phục hồi năng lượng, tăng sự tỉnh táo và cải thiện tâm trạng sau nửa ngày làm việc. Dù vậy, hiệu quả của giấc ngủ phụ thuộc nhiều vào cách mỗi người sắp xếp thời điểm và thời lượng nghỉ.
Cơ thể thường trải qua một giai đoạn giảm tỉnh táo tự nhiên vào khoảng đầu giờ chiều, thường là 6–8 tiếng sau khi thức dậy, theo một số chuyên gia về giấc ngủ. Chợp mắt vào đúng khoảng thời gian này có thể giúp giấc ngủ trưa đạt hiệu quả phục hồi tốt hơn, trong khi ngủ lệch khỏi khung giờ đó dễ khiến giấc ngủ không đạt mục đích mong muốn.”
Theo Mayo Clinic, ngủ trưa không đúng cách có thể gây ra quán tính giấc ngủ, khiến người vừa thức dậy rơi vào trạng thái lơ mơ, uể oải. Hiện tượng này xuất hiện khi não chưa chuyển hoàn toàn từ trạng thái ngủ sang tỉnh và thường kéo dài khoảng 35 phút.
Ngủ trưa quá lâu còn có thể tác động đến giấc ngủ ban đêm, khiến việc đi vào giấc ngủ khó hơn hoặc giấc ngủ không liền mạch. Vì vậy, có người dù dành khá nhiều thời gian để ngủ giữa ngày vẫn cảm thấy thiếu ngủ kéo dài.
Khi giấc ngủ trưa không còn là khoảng nghỉ
Một trong những thời điểm cần lưu ý là sau 15h, khi việc ngủ bù vào cuối buổi chiều hoặc đầu buổi tối có thể làm giảm nhu cầu ngủ vào ban đêm. Não bộ lúc này tiếp nhận tín hiệu về một giấc ngủ mới, từ đó có thể khiến giấc ngủ ban đêm bị ảnh hưởng.
Sau mốc thời gian này, cơ thể bắt đầu bước vào chu kỳ giảm năng lượng tự nhiên. Một giấc ngủ bù không đúng lúc có thể khiến người thức dậy cảm thấy đau đầu, ê ẩm do cơ thể phải tiêu tốn nhiều năng lượng cho giấc ngủ.
Thời lượng cũng là yếu tố đáng chú ý. Nhiều người ngủ trưa lâu với mong muốn bù lại sự mệt mỏi, nhưng khi giấc ngủ kéo dài quá 40 phút, não có thể bước vào giai đoạn ngủ sâu; nếu bị đánh thức giữa giai đoạn này, cảm giác uể oải và bối rối dễ rõ rệt hơn.
Giấc ngủ trưa kéo dài còn làm giảm áp lực ngủ tự nhiên vào ban đêm, kéo theo nguy cơ khó ngủ và xáo trộn nhịp sinh học. Bài viết gốc cũng dẫn khả năng tình trạng này liên quan đến tăng cân cùng các vấn đề về tim mạch và đường huyết về lâu dài.
Không phải ai cũng có nhu cầu ngủ trưa giống nhau. Việc cố ép bản thân phải ngủ khi cơ thể không cần nghỉ có thể tạo thêm cảm giác mệt mỏi và khiến buổi tối khó vào giấc hơn.
Một giấc ngủ trưa vì thế không chỉ được tính bằng số phút nằm xuống. Điều quan trọng còn nằm ở thời điểm nghỉ và nhu cầu thực tế của mỗi người, để khoảng nghỉ giữa ngày không trở thành nguyên nhân làm xáo trộn giấc ngủ về đêm.
Lê Toan (tổng hợp)
