Bộ Công an trình Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), đề xuất nâng mức phạt tiền tối đa với cá nhân từ 1 tỷ lên 1,5 tỷ đồng, tổ chức từ 2 tỷ lên 3 tỷ đồng. Đáng chú ý, cùng với việc tăng mức phạt 50%, dự thảo còn đề xuất cắt giảm thủ tục và mở rộng các trường hợp xử phạt không cần lập biên bản
- Lam Kinh miễn vé tham quan trong 4 ngày dịp lễ hội năm 2026
- Chú chó từng suýt bị bỏ rơi nay bảo vệ cậu chủ nhỏ đi lạc trong rừng
Ngày 14/9 tại Hà Nội, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội tổ chức phiên họp thẩm tra sơ bộ dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) do Bộ Công an chủ trì soạn thảo.
Trung tướng Phạm Công Nguyên, Cục trưởng Cục Pháp chế và cải cách hành chính, tư pháp (Bộ Công an), cho biết dự thảo gồm 6 phần, 128 điều, trong đó kế thừa 31 điều và sửa đổi, bổ sung 94 điều so với luật hiện hành.
Ngoài nâng mức phạt tiền, dự thảo cũng đề xuất kéo dài thời hiệu xử phạt từ 2 lên 3 năm. Nội dung này đang được lấy ý kiến đến hết ngày 30/9, trước khi dự kiến trình Quốc hội khóa XVI xem xét tại kỳ họp thứ hai vào tháng 10.
Tăng mức phạt, mở rộng công cụ cưỡng chế
Theo quy định hiện hành, mức phạt tiền trong xử phạt vi phạm hành chính từ 50.000 đồng đến 1 tỷ đồng đối với cá nhân và tối đa 2 tỷ đồng với tổ chức. Khung này đã được áp dụng nhiều năm, trong khi quy mô giao dịch, doanh nghiệp và thiệt hại do vi phạm đã có nhiều thay đổi.
Dự thảo mới không chỉ nâng trần xử phạt mà còn giao Chính phủ quy định chi tiết mức phạt tối đa trong từng lĩnh vực quản lý nhà nước. Cách làm này được kỳ vọng tạo sự linh hoạt khi thực tiễn thay đổi, thay vì phải sửa luật mỗi khi cần điều chỉnh.
Một điểm đáng chú ý khác là việc bổ sung các biện pháp cưỡng chế như tạm hoãn xuất cảnh, ngừng cung cấp điện, nước, tạm dừng đăng kiểm hoặc cắt dịch vụ Internet, viễn thông đối với đối tượng vi phạm. Đây là những công cụ chế tài chưa có trong luật hiện hành.
Tăng mức phạt nhưng đồng thời giảm thủ tục là điểm nhận được nhiều sự chú ý. Dự thảo cho phép xử lý vi phạm không lập biên bản trong trường hợp hành vi được phát hiện bằng thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ. Điều này có thể rút ngắn quá trình xử lý, song cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về giám sát và bảo đảm việc thực thi đúng quy định.
Góp ý dự thảo, nhiều đoàn đại biểu Quốc hội đưa ra những quan điểm khác nhau. Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Phú Thọ cho rằng nâng trần phạt tiền là điều chỉnh cần thiết, phù hợp thực tiễn phát triển kinh tế – xã hội và góp phần tăng tính răn đe, nhất là ở những lĩnh vực có lợi nhuận lớn.
Tuy nhiên, cơ quan này cũng lưu ý mức phạt cao hơn có thể tạo áp lực tài chính với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nếu thiếu cơ chế giám sát chặt chẽ, việc thực thi còn có nguy cơ bị lạm dụng.
Trong khi đó, Đoàn đại biểu Quốc hội TP Hà Nội lo ngại nếu để địa phương quy định mức phạt khác nhau, tính thống nhất của hệ thống pháp luật và môi trường đầu tư có thể bị ảnh hưởng.
Với mức đề xuất mới, khoản phạt tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng với tổ chức là con số rất lớn, đòi hỏi việc áp dụng phải đi cùng cơ chế kiểm soát phù hợp.
Bài toán đặt ra không chỉ là tăng sức răn đe, mà còn phải bảo đảm chế tài được thực hiện thống nhất, minh bạch và không tạo thêm gánh nặng không cần thiết cho những doanh nghiệp đang tuân thủ pháp luật.
Mức phạt tăng có đủ sức răn đe, hay sẽ trở thành áp lực lớn hơn đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa? Câu trả lời còn phụ thuộc vào cách các quy định mới được thiết kế và thực thi.
Đỗ Vân (tổng hợp)
