Hòa bình Mỹ – Iran đang phụ thuộc vào 6 cam kết, bao gồm yêu cầu Tehran ngừng phát triển tên lửa trong 5 năm để đổi lấy việc chấm dứt xung đột hiện nay.
- Xe khách giường nằm va chạm xe máy, 2 người tử vong
- Iran dọa đóng vĩnh viễn eo biển Hormuz nếu Mỹ ném bom nhà máy điện
- Bổ sung canxi: Một phụ nữ nguy kịch vì lạm dụng thực phẩm chức năng
Loạt yêu cầu khắt khe về vũ khí và hạt nhân để có hòa bình Mỹ – Iran
Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa đưa ra danh sách các điều kiện nhằm tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột tại Trung Đông. Theo đó, Washington yêu cầu Tehran phải ngừng chương trình tên lửa trong vòng 5 năm. Đây là một trong 6 cam kết then chốt mà phía Mỹ muốn Iran thực hiện để đổi lấy việc rút quân và ngừng các hoạt động quân sự. Chính quyền Trump đang thúc đẩy một thỏa thuận toàn diện với các giới hạn nghiêm ngặt không chỉ đối với chương trình hạt nhân mà còn cả khả năng tên lửa đạn đạo. Những lo ngại này gia tăng sau khi Israel cảnh báo về việc Iran phát triển vũ khí có tầm bắn tới London.
Bên cạnh yêu cầu về tên lửa, Mỹ cũng buộc Iran phải dừng làm giàu uranium và chấm dứt hoạt động tại các cơ sở hạt nhân quan trọng như Natanz, Isfahan và Fordow. Đây vốn là những địa điểm từng bị không kích vào năm ngoái. Để đảm bảo tính minh bạch, các quy trình giám sát chặt chẽ đối với việc chế tạo máy ly tâm và các thiết bị liên quan đến vũ khí hạt nhân sẽ được thiết lập. Ngoài ra, một hiệp ước kiểm soát vũ khí mới sẽ giới hạn số lượng tên lửa của Iran không quá 1.000 quả. Washington cũng nhấn mạnh việc Tehran phải cắt đứt mọi nguồn tài trợ cho các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực như Hezbollah, Houthi và Hamas.
Thế bế tắc do khác biệt lập trường giữa hai phía
Dù các nỗ lực ngoại giao đang được thúc đẩy, thực tế hiện nay cho thấy sự chia rẽ sâu sắc. Tổng thống Trump khẳng định sẽ không có lệnh ngừng bắn ngay lập tức khi Mỹ đang chiếm ưu thế hoàn toàn trên thực địa. Ông muốn duy trì áp lực quân sự tối đa để buộc Tehran phải nhượng bộ trên bàn đàm phán. Trong khi đó, phía Iran phản pháo rằng các yêu cầu kiềm chế từ phía Mỹ là vô nghĩa. Tehran cho rằng Mỹ và Israel mới là bên khơi mào xung đột và phải chịu trách nhiệm kết thúc cuộc chiến này. Họ khẳng định chỉ đàm phán khi có một lệnh ngừng bắn toàn diện và các cam kết bồi thường từ phía Washington.
Hiện tại, các đặc phái viên của ông Trump như Jared Kushner và Steve Witkoff đã tham gia vào các cuộc thảo luận kín về khả năng ngoại giao. Tuy nhiên, mọi thỏa thuận trong tương lai đều phải giải quyết được vấn đề an ninh tại eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển dầu mỏ huyết mạch của thế giới. Sự thiếu hụt lòng tin giữa hai bên vẫn là rào cản lớn nhất, đặc biệt sau các vụ hạ sát quan chức cấp cao của Iran. Mặc dù các bên trung gian như Ai Cập, Qatar và Anh đang tích cực chuyển giao thông điệp, nhưng lộ trình đi đến một thỏa thuận thực chất vẫn còn rất xa vời khi Iran tuyên bố chương trình hạt nhân của họ chỉ vì mục đích hòa bình.
Theo: Báo Dân trí
