Nga đề xuất tiếp nhận kho nhiên liệu hạt nhân của Iran để hạ nhiệt căng thẳng

Nga đề xuất tiếp nhận một phần uranium làm giàu của Iran nhằm giảm căng thẳng với Mỹ, khẳng định mọi quyết định liên quan kho nhiên liệu hạt nhân hoàn toàn thuộc quyền của Tehran.

Đề xuất trong bối cảnh Mỹ – Iran tiếp tục căng thẳng

Nga sẵn sàng tiếp nhận phần uranium làm giàu còn lại của Iran nếu Tehran đồng ý, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết tại cuộc họp báo ngày 4/2. Bà nhấn mạnh quyền sở hữu và định đoạt số nhiên liệu này thuộc về Iran.

Theo bà Zakharova, các kho dự trữ uranium của Iran không vi phạm nghĩa vụ theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT). Việc tồn tại hay di chuyển số nhiên liệu này là quyết định chủ quyền của Tehran.

Đề xuất của Nga được đưa ra khi cộng đồng quốc tế tìm cách kiềm chế nguy cơ leo thang giữa Mỹ và Iran liên quan chương trình hạt nhân. Trong những tuần gần đây, Washington tăng cường hiện diện quân sự tại Trung Đông. Mỹ đã triển khai thêm các hệ thống phòng không Patriot và THAAD tới nhiều căn cứ trong khu vực, đồng thời điều động nhóm tác chiến tàu sân bay USS Abraham Lincoln tới Biển Ả Rập.

Dù cho rằng nguy cơ tập kích quân sự tức thời đã giảm, Washington khẳng định vẫn duy trì khả năng đáp trả. Mỹ tiếp tục yêu cầu Iran hạn chế làm giàu uranium và kiểm soát chương trình tên lửa đạn đạo. Tehran nhiều lần khẳng định chương trình hạt nhân của họ phục vụ mục đích hòa bình và phù hợp với luật pháp quốc tế.

Nga thúc đẩy vai trò trung gian ngoại giao

Trước đó, Nga từng đề xuất tiếp nhận uranium làm giàu từ Iran để tái xử lý, sau đó hoàn trả phục vụ các cơ sở hạt nhân dân sự của Tehran. Moscow cho biết đã thông báo sáng kiến này với Iran, Mỹ và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA).

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov hồi tháng 1 khẳng định Moscow sẵn sàng hỗ trợ ngăn chặn leo thang căng thẳng Mỹ – Iran. Điện Kremlin cho biết vấn đề vận chuyển uranium vẫn nằm trong chương trình nghị sự song phương.

Theo giáo sư Scott Sagan, Đại học Stanford, Nga có thể đóng vai trò quan trọng trong việc tìm kiếm lối thoát ngoại giao. Ông cho rằng Iran có thể cân nhắc gửi một phần uranium làm giàu sang Nga để lưu trữ như một biện pháp thỏa hiệp.

Chuyên gia này nhận định khả năng hình thành một cơ chế làm giàu uranium mang tính quốc tế tại Trung Đông có thể giúp các bên tránh đối đầu trực tiếp, đồng thời tạo dư địa cho đàm phán.

Theo: Báo Dân trí