Bất chấp biến động mạnh từ thuế quan Mỹ. Ngành gỗ Việt Nam năm 2025 vẫn đạt kim ngạch 17,2 tỷ USD. Kết quả này giúp Việt Nam tiếp tục giữ vị trí quốc gia xuất khẩu đồ gỗ lớn thứ hai thế giới. đồng thời mở ra bước ngoặt chiến lược. Thoát khỏi mô hình gia công thuần túy, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
- Vụ án kẹo Kera: Đề nghị phạt tù và truy thu hàng trăm tỷ từ các đơn vị kiểm nghiệm
- Các thời điểm trong ngày dễ gây đột quỵ nhất
- Lật tàu ở Biển Đông, Trung Quốc – Philippines khẩn trương cứu hộ
Áp lực thuế Mỹ – biến số lớn nhất năm 2025
Tại họp báo giới thiệu HawaExpo 2026. Lãnh đạo Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TPHCM (HAWA) nhận định năm 2026 là năm bản lề. Ngành gỗ đặt mục tiêu tạo nền tảng để nâng kim ngạch xuất khẩu lên mốc 20 tỷ USD trong các năm tiếp theo.
Theo thống kê, tổng kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ năm 2025 đạt khoảng 17,2 tỷ USD, tăng 5,7% so với năm trước. Riêng nhóm sản phẩm chế biến sâu, gồm đồ gỗ nội và ngoại thất, đạt 11,7 tỷ USD. Thành tích này giúp Việt Nam duy trì vị trí á quân xuất khẩu đồ gỗ toàn cầu, chỉ sau Trung Quốc.
(Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí)
Trong cơ cấu ngành, nhóm đồ nội thất tiếp tục đóng vai trò chủ lực. Mặt hàng ghế ngồi khung gỗ đạt kim ngạch trên 3,5 tỷ USD. Chiếm hơn 22% tổng giá trị xuất khẩu. Dăm gỗ và viên nén gỗ cũng duy trì vai trò quan trọng. Trong đó viên nén gỗ tăng trưởng gần 50%, phản ánh nhu cầu năng lượng sinh khối gia tăng tại các thị trường phát triển.
Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất, chiếm hơn 54% tổng kim ngạch. Nhật Bản và Trung Quốc giữ vai trò then chốt ở nhóm nguyên liệu và nhiên liệu sinh khối. Tại châu Âu, dù chịu áp lực từ các quy định xanh hóa, một số thị trường như Tây Ban Nha vẫn ghi nhận tín hiệu tích cực.
Đáng chú ý, khu vực doanh nghiệp FDI ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao hơn khối doanh nghiệp trong nước. Xu hướng này vừa tạo áp lực cạnh tranh. Vừa thúc đẩy toàn ngành nâng chuẩn công nghệ, quản trị và năng lực sản xuất.
Biến động thuế và hệ lụy chuỗi cung ứng
Theo ông Phùng Quốc Mẫn, Chủ tịch HAWA. Giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 11/2025 ghi nhận mức biến động thuế chưa từng có. Thuế nhập khẩu của Mỹ đối với một số nhóm sản phẩm gỗ Việt Nam dao động từ 0% đến 46%.
Dù hiện mức thuế đã quay về khoảng 20%. Việc thay đổi liên tục trong nhiều tháng. Khiến hoạt động đặt hàng từ các nhà mua Mỹ bị xáo trộn mạnh. Nhiều đơn hàng bị giãn tiến độ. Điều chỉnh kế hoạch hoặc tạm ngưng ký hợp đồng dài hạn, điều hiếm xảy ra trong những năm trước. Trong bối cảnh đó, ngành gỗ Việt Nam vẫn giữ vị thế dẫn đầu Đông Nam Á và đứng thứ hai thế giới về xuất khẩu đồ gỗ.
Chuyển dịch cấu trúc – con đường tất yếu
Biến động thương mại không chỉ tác động đến kim ngạch. Mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất trong nước. Ông Nguyễn Chánh Phương, Chánh Văn phòng HAWA, cho biết nhiều doanh nghiệp buộc phải tạm ngưng đơn hàng. Giảm công suất và thu hẹp nhân sự khi thông tin áp thuế lan rộng.
Hệ quả là lực lượng lao động ngành gỗ biến động mạnh. Một bộ phận công nhân chưa sẵn sàng quay lại nhà máy. Do lo ngại chính sách thuế năm 2026 chưa có cam kết dài hạn. Thực trạng này tạo áp lực lớn trong bối cảnh ngành cần lao động tay nghề cao để phục vụ chiến lược chế biến sâu.
Trước các rào cản về thuế quan, logistics và tiêu chuẩn môi trường, ngành gỗ Việt Nam đang bước vào quá trình tái cấu trúc. Doanh nghiệp tăng tốc đầu tư tự động hóa, số hóa sản xuất, mở rộng chứng chỉ FSC, giảm phát thải carbon để đáp ứng Quy định chống phá rừng EUDR của châu Âu.
Song song đó, xu hướng chuyển dịch từ OEM sang ODM ngày càng rõ nét. Doanh nghiệp không chỉ gia công mà còn tham gia sâu vào thiết kế, nghiên cứu và phát triển sản phẩm. Đây được xem là chìa khóa giúp ngành gỗ Việt Nam thoát khỏi hình ảnh “công xưởng giá rẻ”, từng bước gia nhập chuỗi giá trị toàn cầu.
Bước ngoặt định hình tương lai
Năm 2025 được xem là giai đoạn “gồng mình vượt khó” của ngành gỗ Việt Nam. Việc duy trì tăng trưởng trong bối cảnh nhiều biến động cho thấy nội lực của doanh nghiệp đang được củng cố.
Con đường phát triển bền vững, dựa trên giá trị gia tăng cao và năng lực tự chủ, không còn là lựa chọn. Đây đã trở thành điều kiện bắt buộc để ngành gỗ – nội thất Việt Nam giữ vững vị thế trên bản đồ thế giới.
Theo: Báo Dân trí
