Nhiều cánh đồng muối ven biển Thanh Hóa, từng sôi động một thời, nay phủ đầy cỏ dại khi diêm dân bỏ nghề vì thu nhập bấp bênh. Giá muối thấp, sản xuất kém hiệu quả và quy hoạch thay đổi khiến hàng chục hecta ruộng muối ở Hậu Lộc, Nghi Sơn bị bỏ hoang, đe dọa sự mai một của một nghề truyền thống lâu đời.
- Son Bá Mười – mây giăng lối, lòng người lặng yên
- Nữ giáo viên bị lũ cuốn trôi ở Lâm Đồng: Phát hiện thi thể sáng nay
- Tổng thống Trump ghi nhận đề nghị đưa Việt Nam khỏi danh sách xuất khẩu chiến lược D1, D3
Thực trạng đáng lo
Tại vùng ven biển Thị xã Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa, nhiều cánh đồng muối truyền thống đang rơi vào tình trạng bỏ hoang. Theo thống kê, diện tích đất làm muối còn hiệu quả chỉ khoảng 104,38 ha ở Hậu Lộc với 777 lao động, trong khi tại Nghi Sơn khoảng 51 ha đã gần như ngừng sản xuất.
Nguyên nhân chủ yếu là thu nhập thấp, giá muối chỉ từ khoảng 2.000 – 2.500 đồng/kg, khiến nhiều diêm dân không đủ sống. Ngoài ra, nhiều diện tích muối bị ảnh hưởng bởi các dự án đầu tư, thay đổi mục đích sử dụng và hạ tầng công trình khiến sản xuất muối gặp khó khăn.
Ảnh hưởng đối với người dân và kinh tế địa phương
Việc nghề muối suy giảm đã khiến nhiều hộ dân — đặc biệt người trẻ — từ bỏ nghề truyền thống. Tìm kiếm công việc khác hoặc rời địa phương. Đối với các diêm dân lớn tuổi hoặc hộ thu nhập thấp. Bỏ nghề muối đồng nghĩa với mất đi sinh kế gắn bó lâu năm và khó chuyển đổi nghề nghiệp. Hạ tầng sản xuất muối như đê bao, kênh mương bị xuống cấp. Ruộng muối biến thành cỏ dại hoặc bị ngập mặn.
Với địa phương, việc bỏ hoang đất muối không chỉ là mất nghề. Mà còn là lãng phí quỹ đất sản xuất, ảnh hưởng tới phát triển kinh tế – xã hội vùng ven biển.
Giải pháp và định hướng địa phương
Để hỗ trợ diêm dân và phát huy hiệu quả đất muối. Chính quyền địa phương đã đưa ra một số giải pháp:
- Tỉnh và các cơ quan chuyên môn phối hợp hỗ trợ hạ tầng: củng cố đê bao, kênh mương. Hỗ trợ hợp tác xã diêm dân.
- Về chuyển đổi nghề: tại Nghi Sơn, các diện tích muối kém hiệu quả. Đã được chuyển sang cho doanh nghiệp thuê để nuôi trồng thủy sản.
- Về việc khai thác nguồn lao động: địa phương kêu gọi doanh nghiệp tuyển dụng lao động từng làm muối. Giúp họ chuyển nghề, ổn định thu nhập.
- Về giữ nghề truyền thống: tại Hậu Lộc vẫn giữ lại một phần diện tích làm muối trong quy hoạch đến 2030 để bảo tồn nghề và giá trị văn hóa.
Việc đồng muối ở Thanh Hóa bị bỏ hoang không chỉ là hiện tượng sản xuất nông nghiệp suy giảm. Mà còn phản ánh những áp lực về kinh tế. Biến đổi nghề nghiệp và quy hoạch phát triển địa phương. Nếu không có giải pháp căn cơ — cả về hỗ trợ sản xuất, nâng cao thu nhập và chuyển đổi nghề. Nghề muối truyền thống có nguy cơ mai một. Trong bối cảnh đó, việc vừa giữ lại giá trị văn hóa vừa mở hướng đi mới cho người dân ven biển. Là bài toán cấp thiết để đảm bảo phát triển bền vững cho cộng đồng diêm dân và vùng ven biển.
Theo: Dantocmiennui và tổng hợp của tác giả
