Tròn 40 năm trôi qua, cơn bão số 8 năm 1985 – còn gọi là bão Cecil – vẫn là ký ức ám ảnh người dân Quảng Trị và Thừa Thiên Huế. Trận cuồng phong ấy đã biến cả dải đất miền Trung thành vùng hoang tàn chỉ sau một đêm mưa gió dữ dội.
- Bao dung và vị tha – chìa khóa mở lối bước vào kỷ nguyên mới
- Khẩn trương di dời hàng trăm hộ dân ven sông Cà Ty đến nơi an toàn
- Cuộc sống đảo lộn ở vùng rốn lũ Huế
“Không bạo mô bằng bạo tám lăm”
Trong ký ức người dân Quảng Trị, bão số 8 năm 1985 là thảm họa chưa từng có. Ông Trần Văn Quế, 70 tuổi, ở xã Cam Lộ, vẫn nhớ rõ: “Khiếp cả đời luôn! Chiều nớ trời chuyển mưa, nghe báo có bão, ai ngờ to đến rứa.”
Nửa đêm 15-10, gió rít ầm ầm, mưa quất như roi. Mái tôn bay tứ tung, cây cối gãy rạp. Hai vợ chồng ông Quế chui xuống bàn trú, run như thằn lằn đứt đuôi. “Bão thì to, con thì dại, nhà sơ sài, chỉ biết cầu trời cho yên thân,” ông nói.
Tác giả bài viết, người sinh ra ở vùng gò đồi Tân Lâm, cũng chứng kiến cảnh tượng đó. “Tôi 19 tuổi khi bão đến. Gió giật từng cơn, tôn bay ra tận quốc lộ 9. Cả nhà chui xuống gầm giường như trốn bom đạn,” ông kể.
Khi trời vừa sáng, làng xóm chỉ còn đống đổ nát. Nhà sụp, cây gãy, người dân nhìn nhau nước mắt trào. Những gì sót lại gợi nhớ cảnh oanh tạc thời chiến.
Tâm bão tàn phá Quảng Trị
Sau này, các tài liệu khí tượng xác nhận tâm bão Cecil quét qua khu vực từ bắc Đông Hà đến nam sông Bến Hải – trung tâm tỉnh Bình Trị Thiên. Cơn bão ấy được mô tả là “thảm họa tồi tệ nhất ở miền Trung thế kỷ 20”, gây thiệt hại hơn 65 triệu USD (theo Trung tâm cảnh báo bão liên hợp Mỹ).
Vùng ven biển Gio Linh, Vĩnh Linh – nơi tâm bão đi qua – bị tàn phá nặng nề. Nhà văn Nguyễn Quang Hà, khi đó là biên tập viên tạp chí Sông Hương, đã có mặt tại hiện trường. Ông mô tả: “Từ Dốc Miếu đến sông Bến Hải, không còn cây nào đứng vững. Cột điện đổ đồng loạt, nhà cửa sập như sau bom đạn.”
Ở xã biển Gio Hải, dân phải di tản trong đêm. Gió quá mạnh, họ bám vào nhau để khỏi bị cuốn bay. Một gia đình chậm rời đi, sóng lớn ập đến, cuốn phăng cô con gái 17 tuổi ngay trước mắt cha mẹ.
Người dân gọi những con sóng ấy là “sóng thần”. Chúng phá vỡ hai bờ Cửa Việt, lấn sâu 150m vào đất liền, nhấn chìm cả hợp tác xã Nam Liên cùng bốn gia đình.
Huế tan tác sau đêm bão lịch sử
Ở Huế, bão số 8 để lại những vết thương sâu. Đêm 15 rạng sáng 16-10, mưa lớn và gió giật dữ dội khiến cả thành phố tê liệt. Học sinh nội trú Trường Quốc Học kể lại: “Gió lùa nước mưa vào nhà, ngói rơi, tôn bay, cây đổ rầm rầm. Tiếng người kêu cứu hòa trong tiếng gió.”
Khi trời sáng, Huế như thành phố bị chiến tranh tàn phá. Con đường Lê Lợi xanh mướt hôm qua, nay trơ trụi. Công viên bên sông Hương bị quét sạch. Nhà sụp, cây đổ, nhiều người bị thương. Có nơi, người ta phải vác nạn nhân chạy bộ đến bệnh viện.
Bão Cecil không chỉ cướp đi hàng trăm sinh mạng mà còn phá hủy hàng nghìn di tích, nhà cửa và cây cổ thụ. Nhiều cây vượt qua chiến tranh nhưng không qua nổi cơn bão lịch sử này.
Theo Cục Khí tượng – Thủy văn, vùng tâm bão có gió cấp 11–12, giật cấp 13; theo dữ liệu Mỹ, sức gió đạt cấp 15. Thống kê cho thấy: 840 người chết, 100 người mất tích, 200 người bị thương; hơn 214.000 ngôi nhà, 2.000 phòng học, 200 cơ sở y tế bị sụp đổ.
Bão Cecil được xem là cơn bão trăm năm mới gặp một lần. Nó mở ra giai đoạn thiên tai khốc liệt mà người miền Trung mãi không quên.
Theo: Tuổi Trẻ
