Tháng 10 về, Hà Nội lại ngập tràn hương cốm mới. Trong vô vàn hương vị mùa thu, những món ngon từ cốm như chả cốm, bánh cốm, xôi cốm hay chè cốm luôn khiến người ta thương nhớ.
- Cháo lươn Thanh Hóa – món ngon dân dã níu chân thực khách
- Cá linh – Món quà đặc sản mùa nước nổi miền Tây
- Cách nấu bò sốt vang nhanh nhừ ngon chuẩn chuẩn vị
Cốm là đặc sản của làng Vòng, Hà Nội. Người xưa làm cốm công phu: chọn lúa nếp non, rang trên lửa nhỏ, giã bằng chày gỗ, sàng sẩy nhiều lần. Nhờ thế mà cốm có màu xanh ngọc, thơm nhẹ, dẻo bùi. Cốm không chỉ là món ăn, mà còn là biểu tượng. Nó tượng trưng cho sự tinh khiết, cho lối sống thanh tao của người Hà Nội. Ăn cốm là thưởng thức, là trân trọng từng hạt ngọc của trời đất.
Món ngon từ cốm và chuối – cặp đôi dân dã mà tinh tế
Ai từng ăn cốm tươi với chuối tiêu chín hẳn sẽ không quên. Một bên dẻo thơm, thanh mát; một bên ngọt ngào, béo ngậy. Cắn một miếng thôi là thấy cả trời thu ùa về.
Người ta vẫn bảo, ăn cốm phải ăn với chuối mới trọn vị. Chuối chín tới, vỏ vàng óng, ruột ngọt mềm. Cốm xanh non, mộc mạc, thơm lừng. Hai thứ tưởng đơn giản mà khi kết hợp lại thành sự tinh tế không gì sánh được.
Chả cốm – giòn ngoài, dẻo trong
Nếu phải chọn món ngon từ cốm được người sành ăn Hà Nội yêu thích nhất, thì chắc chắn là chả cốm. Miếng chả vàng ruộm, bên ngoài giòn nhẹ, bên trong dẻo quánh, thơm bùi.
Cốm được trộn cùng thịt nạc vai băm nhuyễn, thêm chút mỡ để tạo độ ngậy. Tất cả quyện lại, chiên lên thơm phức. Chả cốm ăn với bún đậu mắm tôm, thêm chút rau thơm, thế là đủ “gây nghiện”.
Người ta hay nói, bún đậu không chả cốm như trời thu thiếu gió heo may. Quả thật, đúng là như vậy.
Bánh cốm – món ngon từ cốm gắn với quà cưới truyền thống
Ở Hà Nội, bánh cốm không chỉ là món ăn. Nó còn là quà cưới, là biểu tượng của sự son sắt, bền lâu. Chiếc bánh vuông vức, màu xanh ngọc bích, gói trong lá chuối, buộc bằng dây lụa hồng. Nhìn thôi đã thấy một sự trang trọng, tinh khiết.
Bên trong là nhân đậu xanh ngọt bùi, dẻo thơm. Bánh cốm vừa dẻo, vừa ngọt, vừa thanh. Không ngán, mà lại dễ khiến người ta thèm.
Bánh cốm là lời nhắn gửi: tình yêu cũng nên ngọt ngào, dẻo dai và bền chặt như thế.
Xôi cốm – dẻo thơm, xanh mướt
Trong danh sách các món ngon từ cốm, chắc chắn không thể thiếu xôi cốm. Những hạt cốm xanh được đồ chín, quyện cùng đường và dừa nạo. Thành quả là đĩa xôi xanh mướt, thơm dịu, vừa dẻo vừa bùi.
Xôi cốm thường xuất hiện trong mâm cỗ mùa thu, hoặc được bày bán trên những gánh hàng rong. Mỗi lần ngửi thấy mùi xôi cốm thơm phức, ai cũng muốn xà vào làm ngay một gói.
Chè cốm – món ngon từ cốm thanh mát cho ngày thu
Trong những ngày thu se lạnh, một bát chè cốm nóng hổi, thơm lừng cũng đủ làm ấm lòng. Cốm quyện với nước đường thanh, thêm hạt sen bùi béo. Món chè giản dị, nhưng khiến ai nếm qua cũng nhớ mãi.
Giờ đây, nhiều quán còn biến tấu chè cốm với sữa dừa, thạch, hoặc ăn kèm kem. Nhưng cái vị truyền thống – giản đơn, mộc mạc vẫn là điều níu giữ lòng người.
Cốm và những biến tấu hiện đại
Không chỉ dừng ở chả, bánh hay chè. Ngày nay, cốm còn được sáng tạo thành nhiều món mới mẻ:
- Kem cốm – mát lạnh, dẻo thơm.
- Chè khúc bạch cốm – vừa béo vừa bùi.
- Sữa chua cốm – ngọt ngào, dễ ăn, hợp với giới trẻ.
Đặc biệt, mấy mùa Trung thu gần đây, bánh trung thu nhân cốm trở thành lựa chọn mới lạ. Vỏ bánh mềm, nhân cốm dẻo quyện đem lại trải nghiệm vừa truyền thống vừa mới mẻ. Không chỉ là món ăn, nó còn gợi một cảm giác “ăn cả mùa thu trong một chiếc bánh”.
Cốm trong ký ức xứ Thanh
Không chỉ Hà Nội, nhiều vùng quê khác cũng giữ gìn hương vị cốm, trong đó có Thanh Hóa – vùng đất nông nghiệp trù phú. Mỗi mùa lúa non, người dân nơi đây lại tranh thủ làm cốm, gói trong lá sen, dành cho bữa cơm gia đình hay làm quà biếu.
Cốm Thanh Hóa không cầu kỳ như cốm làng Vòng, nhưng lại chứa đựng sự mộc mạc, dân dã và đậm hồn quê. Có nơi còn biến tấu cốm trong xôi, chè lam, hay dùng trong mâm cỗ lễ hội cầu mùa – biểu tượng cho no đủ, sung túc.
Nhờ vậy, cốm không chỉ là món ăn gắn với Hà Nội, mà còn là nét đẹp lan tỏa khắp nhiều miền quê, trong đó có xứ Thanh đầy nắng gió.
