Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần tuyên bố quyết tâm “sở hữu” Greenland bằng mọi giá. Từ phương án trả tiền trực tiếp cho người dân đến khả năng dùng vũ lực, mỗi kịch bản đều vấp phải rào cản pháp lý, chính trị và địa chính trị, khiến Washington đối diện cái giá rất lớn.
- Việt Nam làm điều chưa từng có trong lịch sử dự giải U23 châu Á
- 4 năm chờ khách nghèo, món quà tri ân bất ngờ
- Tổng thống Hàn Quốc thăm Nhật Bản thúc đẩy cải thiện quan hệ trước thách thức chung
Phương án trả tiền cho dân Greenland: Hợp pháp hơn nhưng khó đồng thuận
Thời gian qua, ông Trump tái khẳng định mong muốn đưa Greenland về tay Mỹ. Một kịch bản được thảo luận là trả tiền trực tiếp cho khoảng 57.000 cư dân hòn đảo. Mức chi trả được nêu từ 10.000 đến 100.000 USD mỗi người, tổng chi phí có thể gần 6 tỷ USD.
Theo các nguồn tin quốc tế, Nhà Trắng còn cân nhắc mô hình Hiệp định Liên kết tự do (COFA). Mỹ sẽ bảo trợ an ninh, kinh tế, đổi lại quyền hiện diện quân sự và ảnh hưởng chiến lược tại Greenland. Về lý thuyết, đây là con đường “êm dịu”, tôn trọng quyền tự quyết của người dân sở tại.
Tuy nhiên, khả năng thành công rất thấp. Nhiều ý kiến cho rằng cách tiếp cận mang tính “giao dịch” dễ gây phản cảm. Khảo sát năm 2025 cho thấy khoảng 85% người dân Greenland phản đối gia nhập Mỹ. Dù mong muốn độc lập khỏi Đan Mạch, họ không muốn thay thế sự phụ thuộc này bằng một sự lệ thuộc khác vào Washington.
Chính quyền Greenland và Đan Mạch đều khẳng định “Greenland không phải để bán”. Các lãnh đạo châu Âu cũng nhấn mạnh chỉ Copenhagen và Nuuk mới có quyền quyết định tương lai vùng lãnh thổ này.
Dùng vũ lực: Rủi ro địa chính trị vượt xa lợi ích
Nguy hiểm hơn, ông Trump không loại trừ phương án cứng rắn. Ông cho rằng nếu Mỹ không hành động, Nga hoặc Trung Quốc sẽ gia tăng ảnh hưởng tại Bắc Cực. Tuy vậy, giới phân tích nhận định đây là kịch bản Mỹ “mất nhiều hơn được”.
Đan Mạch là thành viên NATO. Một hành động quân sự nhằm vào Greenland sẽ phá vỡ nguyên tắc phòng thủ tập thể của liên minh. Lãnh đạo Đan Mạch cảnh báo kịch bản này có thể làm sụp đổ NATO và trật tự an ninh hậu Thế chiến II.
Ngoài ra, việc dùng vũ lực với đồng minh sẽ khiến châu Âu xa rời Washington. Khoảng trống chiến lược có thể tạo cơ hội cho Nga và Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng. Uy tín toàn cầu của Mỹ cũng chịu tổn hại nghiêm trọng. Ngay trong nội bộ, các khảo sát cho thấy chỉ khoảng 7% người dân Mỹ ủng hộ việc dùng quân đội chiếm Greenland.
Nhìn tổng thể, tham vọng sở hữu Greenland của ông Trump đối mặt nhiều rào cản. Trả tiền cho dân là phương án “mềm” nhất nhưng thiếu đồng thuận xã hội. Dùng vũ lực là lựa chọn cực đoan, kéo theo hệ lụy nặng nề cho NATO và trật tự thế giới. Vì vậy, dù Nhà Trắng để ngỏ mọi khả năng, con đường ngoại giao vẫn là lựa chọn ít rủi ro nhất.
Greenland là vùng tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch, giữ vị trí chiến lược ở Bắc Cực và giàu tài nguyên. Mỹ đã có căn cứ quân sự tại đây theo hiệp ước song phương, song ông Trump cho rằng chừng đó chưa đủ cho mục tiêu an ninh quốc gia.
Theo: Tuổi Trẻ
