Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio trấn an đồng minh Vùng Vịnh về thỏa thuận hòa bình Mỹ – Iran

Ngoại trưởng Marco Rubio thực hiện chuyến công du tới các nước Vùng Vịnh nhằm thuyết phục đồng minh ủng hộ thỏa thuận hòa bình Mỹ – Iran. Trong bối cảnh lo ngại về an ninh khu vực gia tăng, Washington nỗ lực duy trì cấu trúc hợp tác chiến lược tại Trung Đông.

Các quốc gia Vùng Vịnh lo ngại về chương trình tên lửa của Iran

Chuyến công du của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio diễn ra trong bối cảnh các nhà lãnh đạo Ả rập bày tỏ sự hoài nghi sâu sắc về các bước đi mới của Washington. Theo lịch trình, ông Rubio sẽ gặp gỡ giới chức tại UAE vào ngày 24/6, sau đó tiếp tục tới Kuwait và Bahrain. Mục tiêu chính là thảo luận với Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC) về bản ghi nhớ hòa bình vừa được Tổng thống Donald Trump ký kết vào tuần trước.

Các đồng minh chiến lược như Ả rập Xê út và UAE lo ngại Iran sẽ có vị thế mạnh hơn sau khi đạt được thỏa thuận. Tâm điểm lo lắng nằm ở việc dự thảo không đặt ra bất kỳ giới hạn nào cho chương trình tên lửa đạn đạo của Tehran. Ngoài ra, đề xuất thành lập quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD khiến các nước láng giềng lo ngại Iran sẽ dùng nguồn lực này để tăng cường sức mạnh quân sự và mở rộng ảnh hưởng khu vực.

Sáu quốc gia thành viên GCC từng là đồng minh quan trọng đã hỗ trợ Washington ở nhiều mức độ khác nhau trong các cuộc xung đột trước đây. Việc Mỹ bất ngờ ký kết thỏa thuận bình thường hóa quan hệ đã khiến nhiều quốc gia trong khu vực ngỡ ngàng. Sự thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến cán cân an ninh mà còn tác động trực tiếp đến dòng chảy dầu mỏ qua các tuyến hàng hải chiến lược như eo biển Hormuz.

Washington cam kết bảo vệ an ninh khu vực nếu thỏa thuận đổ vỡ

Việc duy trì niềm tin của các đối tác Vùng Vịnh hiện là ưu tiên hàng đầu của Bộ Ngoại giao Mỹ trong chuyến công du lần này. UAE, Saudi Arabia, Qatar, Kuwait và Bahrain hiện đều là nơi đặt các căn cứ quân sự quan trọng của Mỹ. Đây chính là xương sống của cấu trúc an ninh mà Washington duy trì tại Trung Đông. Bất kỳ sự thay đổi nào trong quan hệ an ninh cũng sẽ tác động mạnh đến chiến lược quân sự của Washington.

Để trấn an đồng minh, các nhà ngoại giao Mỹ đã nhắc lại lập trường cứng rắn lâu nay của Tổng thống Donald Trump đối với Tehran. Cựu Phó Trợ lý Ngoại trưởng Andrew Peek nhận định ông Rubio sẽ khẳng định Washington sẵn sàng hành động quyết liệt. Nếu bản ghi nhớ này bị vi phạm hoặc đổ vỡ, Mỹ sẽ không ngần ngại quay trở lại thực hiện các cuộc tập kích quân sự nhằm bảo vệ lợi ích của mình và các đối tác.

Mặc dù các nước GCC ủng hộ giải pháp ngoại giao, họ vẫn cần những cam kết cụ thể về năng lực phòng thủ trước các mối đe dọa tiềm tàng. Trước đây, chính quyền Mỹ từng coi việc phá hủy năng lực tên lửa đạn đạo của Iran là mục tiêu trọng tâm. Hiện nay, ông Rubio đang đối mặt với bài toán khó trong việc thuyết phục các đối tác chấp nhận chiến lược mới trong khi vẫn đảm bảo an toàn tuyệt đối cho khu vực.

Minh Tâm (tổng hợp)