Hội Lam Kinh là một trong những lễ hội lớn nhất xứ Thanh. Đây là vùng đất thiêng, nơi an nghỉ của vua Lê Thái Tổ cùng nhiều vị vua và hoàng hậu triều Hậu Lê.
- Thanh hóa đầu tư hơn 350 tỷ đồng tu bổ thành Nhà Hồ
- Lễ hội mùa thu Côn Sơn – Kiếp Bạc 2025: Điểm hẹn di sản văn hóa thế giới
- Đền Đồng Cổ Thanh Hóa linh thiêng, dấu ấn văn hóa xứ Thanh
Khu di tích lịch sử Lam Kinh nằm ở xã Lam Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Lam Kinh là quê hương đất tổ nhà Lê, nơi sinh ra anh hùng dân tộc Lê Lợi. Sau 10 năm (1418-1428) trường kỳ đánh đuổi quân Minh ra khỏi bờ cõi, Lê Lợi lên ngôi hoàng đế ở Thăng Long – Hà Nội. Ông lấy niên hiệu là Thuận Thiên, đặt tên nước là Đại Việt, mở ra thời kỳ độc lập tự chủ thịnh trị cho đất nước kéo dài gần 360 năm.
Nhà Lê cho xây dựng nhiều điện miếu, lăng tẩm quy mô lớn ở Lam Sơn nhằm thờ cúng tổ tiên, làm nơi an nghỉ của các đời vua, thái hoàng, thái hậu và cũng là địa điểm cử hành những nghi lễ quan trọng của quốc gia thời bấy giờ.
Nguồn gốc Hội Lam Kinh và câu chuyện “Hăm mốt Lê Lai, hăm hai Lê Lợi”
Nguồn gốc của Hội Lam Kinh bắt đầu từ năm 1433, khi vua Lê Thái Tổ băng hà. Triều đình đưa thi hài ông về Lam Kinh an táng và tổ chức quốc tang long trọng. Từ đó, các vua triều Hậu Lê đều trở về nơi này để làm giỗ, biến Lam Kinh thành “đất tổ” của vương triều.
Qua nhiều biến động, lễ hội dần mai một. Phải đến năm 1995, Hội Lam Kinh mới được phục dựng. Từ đó, lễ hội trở thành sự kiện văn hóa – lịch sử thường niên cấp tỉnh, ngày càng quy mô và có sức lan tỏa.
Lễ hội diễn ra hàng năm vào ngày 21 và 22 tháng 8 âm lịch. Ngày 21 là ngày giỗ Lê Lai, vị tướng hy sinh thân mình để cứu Lê Lợi. Ngày 22 là ngày giỗ vua Lê Thái Tổ. Người dân vẫn lưu truyền câu ca: “Hăm mốt Lê Lai, hăm hai Lê Lợi” để nhắc nhở hậu thế ghi nhớ công ơn.
Không chỉ là dịp tưởng niệm, Hội Lam Kinh còn là nơi kết nối quá khứ với hiện tại. Du khách đến đây vừa để hành lễ, vừa để hòa mình vào không khí hội hè sôi động. Năm 2012, khu di tích Lam Kinh được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt. Đây là dấu mốc quan trọng, khẳng định giá trị to lớn của vùng đất này trong lịch sử dân tộc.

(Ảnh: congly.vn)
Khoảnh khắc thiêng liêng gợi nhắc hào khí Lam Sơn
Phần lễ của Hội Lam Kinh được tổ chức rất chu đáo và trang trọng. Mở đầu là lễ dâng hương tại đền thờ Lê Thái Tổ. Quan viên mặc lễ phục cổ, bước đi theo nghi thức truyền thống. Tiếng chiêng trống rền vang, từng hồi trống hội gợi nhớ khí thế hào hùng của nghĩa quân Lam Sơn.
Tiếp đó là nghi thức rước kiệu, tế lễ và đọc chúc văn. Chúc văn được viết theo lối văn biền ngẫu cổ, ca ngợi công lao của các vua Lê và cầu cho quốc thái dân an. Khi những lời chúc văn vang lên, không khí linh thiêng bao trùm cả khu di tích.
Điểm đặc biệt là lễ hội không chỉ có quan khách mà còn có sự tham gia đông đảo của nhân dân địa phương. Người dân xứ Thanh coi đây là trách nhiệm, là lòng thành dâng lên anh hùng dân tộc.

Ngày hội tưng bừng, níu chân du khách gần xa
Trái ngược với sự trang nghiêm của phần lễ, phần hội là nơi bùng nổ niềm vui. Sân khấu chính thường có các tiết mục múa rồng, múa lân, trống hội và biểu diễn nghệ thuật dân gian. Đặc biệt, những màn tái hiện khởi nghĩa Lam Sơn bằng nghệ thuật sân khấu hóa luôn tạo điểm nhấn.
Ngoài ra, nhiều trò chơi dân gian như kéo co, cờ tướng, bắn nỏ, đấu vật được tổ chức. Đây vừa là hoạt động vui chơi, vừa gợi nhắc đến kỹ năng quân sự của nghĩa quân xưa. Người già, trẻ nhỏ, du khách đều có thể tham gia, tạo nên bầu không khí gần gũi.
Đáng chú ý, Hội Lam Kinh còn là dịp để các làng nghề và nghệ nhân địa phương giới thiệu sản phẩm truyền thống. Nem chua, bánh gai, chiếu cói, mắm cáy… đều góp mặt. Điều này khiến không gian lễ hội thêm đậm chất văn hóa xứ Thanh.

Ý nghĩa văn hóa và giá trị lịch sử của Hội Lam Kinh
Hội Lam Kinh không đơn thuần là một lễ hội. Nó là dịp để cộng đồng gắn kết, để thế hệ hôm nay tri ân tiền nhân. Người dân tham dự với lòng tự hào, còn du khách thì tìm thấy nguồn cảm hứng từ lịch sử.
Ý nghĩa lớn nhất của Hội Lam Kinh là giáo dục truyền thống. Những câu chuyện về vua Lê Lợi, về Lê Lai, về các tướng lĩnh Lam Sơn được kể lại bằng hình thức sinh động. Trẻ em đi hội không chỉ xem múa hát mà còn được “học” lịch sử một cách tự nhiên.
Về mặt xã hội, Hội Lam Kinh còn góp phần quảng bá du lịch Thanh Hóa. Lượng khách đổ về di tích ngày một đông, giúp kinh tế địa phương khởi sắc. Đồng thời, lễ hội còn khẳng định Thanh Hóa là vùng đất “địa linh nhân kiệt” của cả nước.

(Ảnh: nld.com.vn)
Trải nghiệm thú vị khi du lịch Lam Kinh mùa hội
Đến Hội Lam Kinh, du khách không chỉ tham gia lễ hội mà còn được khám phá quần thể di tích. Điện Lam Kinh với kiến trúc uy nghi, mộ vua Lê Thái Tổ, giếng Ngọc trong xanh quanh năm, cây đa cổ thụ trăm tuổi… đều gợi cảm giác thiêng liêng.
Khung cảnh nơi đây xanh mát, yên bình. Nhiều người ví Lam Kinh như một “bảo tàng sống” ngoài trời. Chỉ cần tản bộ qua những hàng cây rợp bóng, bạn sẽ thấy lòng mình tĩnh lại.
Bên cạnh đó, thưởng thức đặc sản xứ Thanh là trải nghiệm không thể bỏ qua. Nem chua dai giòn, chả tôm thơm lừng, bánh gai Tứ Trụ ngọt bùi… sẽ làm chuyến đi thêm trọn vẹn. Với nhiều du khách, ẩm thực chính là “hương vị hội hè” khó quên.

Giữa nhịp sống hiện đại, Hội Lam Kinh vẫn giữ nguyên giá trị lịch sử và văn hóa. Mỗi mùa hội đến, đất Lam Sơn lại vang vọng hào khí một thời. Về Lam Kinh, bạn sẽ thấy lòng mình tràn đầy tự hào, thêm yêu quê hương, thêm gắn bó với lịch sử dân tộc.
Theo: VnExpress; Báo Thanh Hóa và tổng hợp của tác giả
