Quy hoạch đất mở đường cho những không gian phát triển mới

Thanh Hóa đang định hướng phân bổ thêm quỹ đất cho đô thị, công nghiệp, thương mại, dịch vụ và công trình công cộng, tạo cơ sở triển khai các mục tiêu phát triển đến năm 2030.

Theo Quyết định số 3627/QĐ-UBND ngày 28/10/2026 của UBND tỉnh Thanh Hóa, nhiều nhóm đất được điều chỉnh tăng đáng kể so với hiện trạng năm 2025. Trong đó, đất ở đô thị dự kiến gấp khoảng 2,3 lần, còn đất khu công nghiệp tăng gần 5,9 lần, mở ra dư địa phát triển cho nhiều địa bàn.

Những con số này phản ánh định hướng phân bổ nguồn lực đất đai trong giai đoạn tới, đồng thời đặt ra yêu cầu sử dụng quỹ đất hợp lý. Việc mở rộng không gian phát triển cần đi cùng quy hoạch hạ tầng, bảo vệ môi trường và khả năng đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân, doanh nghiệp.

Quỹ đất đô thị và công nghiệp được mở rộng

Theo bảng tổng hợp kèm quyết định, đến năm 2030, chỉ tiêu đất ở đô thị (ODT) toàn tỉnh được phân bổ 30.422,42ha, tăng 17.240,93ha so với mức 13.181,49ha của năm 2025. Cùng thời kỳ, đất thương mại, dịch vụ tăng từ 1.548,10ha lên 4.935,15ha, còn đất xây dựng công trình công cộng tăng từ 56.644,56ha lên 72.858,32ha.

Danh mục quy hoạch gồm các khu đã có trong quy hoạch, khu điều chỉnh diện tích và khu bổ sung mới; các địa bàn được nêu trong danh mục gồm Thanh Hóa, Sầm Sơn, Bỉm Sơn và Nghi Sơn. Bên cạnh đó là 5 đô thị mới liên xã: Hoằng Hóa, Quảng Xương, Lam Sơn – Sao Vàng, Thiệu Hóa, Tân Ninh và 17 đô thị mới trong phạm vi một xã, cùng 12 khu vực đô thị nằm trong xã.

Đây là định hướng không gian quy hoạch, không đồng nghĩa các xã được nêu sẽ tự động chuyển thành phường. Việc thành lập phường vẫn phải đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện và được cấp có thẩm quyền quyết định; phạm vi quy hoạch dự kiến có thể thay đổi khi lập quy hoạch cụ thể. Hiện Thanh Hóa có 166 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 147 xã và 19 phường theo nghị quyết sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025.

Ở lĩnh vực công nghiệp, chỉ tiêu đất khu công nghiệp (SKK) đến năm 2030 được phân bổ 10.259,77ha, tăng gần 5,9 lần so với hiện trạng 1.748,10ha năm 2025. Danh mục quy hoạch bao gồm các khu đã có, khu điều chỉnh diện tích và những khu công nghiệp bổ sung mới tại Nghi Sơn, Bỉm Sơn, Lam Sơn – Sao Vàng, Hoằng Hóa, Hà Long, Thiệu Hóa và khu vực phía tây thành phố Thanh Hóa.

Việc phân bổ quỹ đất mới tạo điều kiện chuẩn bị mặt bằng cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và thu hút đầu tư. Tuy nhiên, cần phân biệt rõ giữa khu công nghiệp đã thành lập, khu chưa thành lập và khu mới bổ sung vào quy hoạch, bởi không phải tất cả đều có thể đi vào hoạt động trước năm 2030.

Cùng với đất khu công nghiệp, Phụ lục cũng nêu quỹ đất cụm công nghiệp đến năm 2030, trong khi bảng tổng hợp phân bổ chỉ tiêu đất cụm công nghiệp (SKN) ghi 4.209,24ha. Hai số liệu này cần được đối chiếu với thuyết minh và phụ lục chính thức trước khi sử dụng như cùng một chỉ tiêu.

Gắn quy hoạch với hiệu quả sử dụng đất

Trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ, chỉ tiêu đất đến năm 2030 đạt 4.935,15ha, tăng 3.387,05ha so với năm 2025. Các khu vực được định hướng phát triển có Sầm Sơn, Tiên Trang, Bến En, Pù Luông, Nghi Sơn và Am Tiên, gắn với du lịch, nghỉ dưỡng, dịch vụ ven biển và du lịch sinh thái.

Đất xây dựng công trình công cộng cũng được phân bổ tăng hơn 16.200ha so với hiện trạng. Đây là nguồn lực quy hoạch có thể phục vụ việc phát triển các công trình và tiện ích chung, góp phần đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của cộng đồng. Hiệu quả thực tế sẽ phụ thuộc vào quy hoạch chi tiết, khả năng cân đối vốn và tiến độ đầu tư tại từng địa phương.

Để những định hướng trên phát huy giá trị, việc bố trí đất cần được tính toán đồng bộ với giao thông kết nối, hệ thống cấp thoát nước, trường học, cơ sở y tế và không gian cây xanh. Công tác bảo vệ môi trường cũng cần được đặt song hành với quá trình mở rộng đô thị và phát triển công nghiệp, tránh tình trạng phát triển thiếu cân đối giữa hạ tầng và dân cư.

Thanh Hóa đặt mục tiêu trở thành tỉnh công nghiệp vào năm 2030, phấn đấu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sau năm 2030. Để hiện thực hóa định hướng này, cần tiếp tục theo dõi tiến độ lập quy hoạch chi tiết, giải phóng mặt bằng, đầu tư hạ tầng, thu hút dự án và đưa đất vào sử dụng. Quan trọng hơn, mỗi diện tích đất được khai thác cần tạo ra giá trị kinh tế, cải thiện điều kiện sống và đóng góp thiết thực cho sự phát triển lâu dài của địa phương.

Đỗ Vân (tổng hợp)